ĐÌNH LONG HƯNG – DẤU ẤN PHIÊN TÒA CÁCH MẠNG ĐẦU TIÊN Ở NAM BỘ

Cũng trong ngày 23/11/1940, Tòa án nhân dân cách mạng tỉnh Mỹ Tho được thành lập – lần đầu tiên một tòa án cách mạng cấp tỉnh ra đời trong lịch sử nước ta. Hội đồng Tòa án gồm 10 đồng chí, do đồng chí Nguyễn Hữu Thường (Bảy Thường) làm Chánh án; đồng chí Nguyễn Thị Thập tham gia với vai trò biện hộ, thể hiện tinh thần dân chủ, công khai và nhân đạo của chính quyền cách mạng non trẻ.

Tối 29/11/1940, phiên tòa đầu tiên được mở tại Đình Long Hưng, xét xử các tên tay sai ác ôn. Trong ba đêm xét xử nghiêm túc, công khai trước đông đảo quần chúng, Tòa án đã thực hiện đúng chính sách khoan hồng của cách mạng: phân hóa, giáo dục và trừng trị nghiêm minh những kẻ phản động nguy hiểm. Đặc biệt, việc tuyên án tử hình đối với tên Cai Vi – một ác ôn khét tiếng – được thực hiện theo nguyện vọng của nhân dân, thể hiện rõ bản chất “tòa án của dân, do dân và vì dân”.

Dù chính quyền cách mạng tỉnh Mỹ Tho chỉ tồn tại hơn 40 ngày trước sự đàn áp của thực dân Pháp, nhưng sự ra đời và hoạt động của Tòa án nhân dân cách mạng đã đặt nền móng cho truyền thống tư pháp cách mạng Việt Nam: bảo vệ công lý, bảo vệ quyền lợi nhân dân và chính quyền cách mạng.

Gần 80 năm sau, để ghi nhớ dấu ấn lịch sử ấy, Tòa án nhân dân tỉnh Tiền Giang đã khởi công xây dựng Bia ghi dấu địa điểm xét xử đầu tiên ở Nam Bộ trong khuôn viên di tích. Công trình không chỉ là sự tri ân các thế hệ đi trước mà còn là biểu tượng nhắc nhở về truyền thống cách mạng vẻ vang của ngành Tòa án nhân dân Việt Nam.