Đinh Văn Gió (A Gió) – Người xã đội trưởng du kích kiên trung của núi rừng Kon Tum

Đinh Văn Gió (tức A Gió) sinh năm 1914, dân tộc H’Rê, quê ở xã Nước Lò, huyện Kon Plong, tỉnh Kon Tum. Xuất thân trong một gia đình nông dân nghèo, giàu lòng yêu nước, đồng chí sớm tham gia cách mạng từ năm 1944 và trở thành một trong những hạt nhân tiêu biểu của phong trào du kích ở vùng núi rừng Tây Nguyên. Khi hy sinh, đồng chí là xã đội trưởng du kích xã Nước Lò, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam, thuộc lực lượng vũ trang Quân khu 5.

Trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp, Đinh Văn Gió tham gia đội du kích Ba Tơ và lập nhiều chiến công xuất sắc. Đồng chí nổi tiếng là người mưu trí, dũng cảm, sáng tạo trong cách đánh du kích, đặc biệt là người đầu tiên ở Kon Tum sử dụng tên tẩm thuốc độc để tiêu diệt địch, gây cho chúng nhiều tổn thất nặng nề. Tiêu biểu là trận đánh tại thác Anao, Sơn Hà, đồng chí cùng lực lượng du kích tiêu diệt tại chỗ 20 tên địch, thu toàn bộ vũ khí. Sau đó, đồng chí tiếp tục chỉ huy du kích nhiều lần chống các cuộc càn quét, bắt tù binh, thu nhiều vũ khí và quân trang của địch. Dù có lần bị thương nặng, đồng chí vẫn không rời trận địa, tiếp tục chỉ huy lực lượng tiến công, đánh chiếm hai đồn địch, thể hiện ý chí chiến đấu kiên cường và tinh thần quyết chiến đến cùng.

Sau năm 1954, theo sự phân công của tổ chức, Đinh Văn Gió ở lại miền Nam hoạt động bí mật, đảm nhận nhiệm vụ đặc biệt quan trọng là xây dựng cơ sở, bảo vệ kho vũ khí trên tuyến đường Trường Sơn và tổ chức vận chuyển vũ khí phục vụ chuẩn bị đấu tranh vũ trang. Trong điều kiện vô cùng gian khổ, bị địch kiểm soát gắt gao, đồng chí vẫn nêu cao tinh thần trách nhiệm, bám địa bàn, nắm chắc tình hình địch, tổ chức di chuyển an toàn toàn bộ kho vũ khí, tránh được nhiều lần tập kích của địch suốt 5 năm liền, góp phần giữ vững lực lượng cách mạng ở địa bàn chiến lược.

Cuối năm 1959, đồng chí không may bị địch bắt. Chúng dùng nhiều hình thức tra tấn cực kỳ dã man như cắt tai, đốt tóc, đập gãy răng, trói kéo lê bằng xe ô tô nhằm buộc khai báo. Tuy nhiên, với lòng trung thành tuyệt đối với Đảng và cách mạng, Đinh Văn Gió kiên quyết không khai nửa lời, bảo vệ an toàn cán bộ, cơ sở và kho vũ khí của ta đến phút cuối cùng. Đồng chí anh dũng hy sinh ngày 5 tháng 11 năm 1959, để lại tấm gương sáng ngời về khí tiết cách mạng, lòng trung kiên và tinh thần bất khuất cho đồng bào các dân tộc Tây Nguyên noi theo.

Với những cống hiến to lớn, đồng chí được tặng thưởng Huân chương Kháng chiến hạng Nhất cùng nhiều bằng khen của Liên khu 5 và tỉnh. Ngày 20 tháng 12 năm 1994, đồng chí Đinh Văn Gió được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.