Đỗ Xuân Diễn – Người chỉ huy công binh kiên trung trên tuyến lửa Trường Sơn và kiến thiết công trình trọng yếu của Tổ quốc

Đồng chí Đỗ Xuân Diễn sinh năm 1932, quê ở xã Quảng Đức, huyện Quảng Xương, tỉnh Thanh Hóa; là cán bộ trưởng thành từ hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, một người chỉ huy mẫu mực của Binh chủng Công binh và lực lượng xây dựng Trường Sơn. Suốt chặng đường chiến đấu và công tác, đồng chí luôn thể hiện bản lĩnh kiên cường, trí tuệ sáng tạo và tinh thần trách nhiệm cao, góp phần quan trọng vào sự nghiệp bảo vệ và xây dựng đất nước.

Trong những năm tháng ác liệt trên tuyến đường Trường Sơn, từ 1964 đến 1974, Đỗ Xuân Diễn liên tục chiến đấu và công tác tại những trọng điểm giao thông đặc biệt nguy hiểm. Trên cương vị tiểu đoàn trưởng công binh, đồng chí cùng đơn vị đảm nhiệm bảo đảm giao thông ở các khu vực trọng yếu như Cua chữ A, ngầm Ta Lê, đèo Phu La Nhích, Lùm Bủm – những “tọa độ lửa” bị đánh phá ác liệt. Với ý chí quyết tâm cao, đồng chí đã chỉ huy bộ đội khắc phục hậu quả bom đạn, mở đường, sửa đường, giữ mạch máu giao thông luôn thông suốt, góp phần bảo đảm chi viện chiến lược cho chiến trường miền Nam.

Đặc biệt, đồng chí là một trong bốn cán bộ đầu tiên nghiên cứu thành công phương án phá bom bi quả dứa của Mỹ – loại vũ khí nguy hiểm gây nhiều tổn thất cho lực lượng và phương tiện vận tải. Sáng kiến này đã góp phần giảm thiểu thương vong, nâng cao hiệu quả bảo đảm giao thông trên tuyến vận tải chiến lược 559. Trên cương vị trung đoàn trưởng Trung đoàn 6, đồng chí cùng tập thể chỉ huy xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện, lập nhiều thành tích xuất sắc và được phong tặng danh hiệu Đơn vị Anh hùng.

Sau khi đất nước thống nhất, Đỗ Xuân Diễn tiếp tục đảm nhiệm nhiều cương vị quan trọng như Cục phó, Cục trưởng Cục Cầu đường – Tổng cục Xây dựng kinh tế, Phó Tư lệnh Binh chủng Công binh. Từ năm 1998, trên cương vị Phó Tư lệnh thứ nhất rồi Tư lệnh Binh đoàn 12, đồng chí đã lãnh đạo đơn vị tham gia xây dựng nhiều công trình trọng điểm quốc gia như Thủy điện Hòa Bình, Thủy điện Ya Ly, đường dây 500kV Bắc – Nam, đường Bắc Thăng Long – Nội Bài, đường Láng – Hòa Lạc, đường số 5 và cơ sở hóa dầu Dung Quất, góp phần quan trọng vào công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.

Với những cống hiến to lớn trong chiến đấu và lao động sáng tạo, đồng chí được tặng nhiều phần thưởng cao quý của Đảng và Nhà nước. Ngày 24 tháng 8 năm 1999, đồng chí Đỗ Xuân Diễn được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động, xứng đáng là tấm gương tiêu biểu về bản lĩnh, trí tuệ và tinh thần cống hiến trọn đời cho Tổ quốc