Đoàn thuyền không số" lòng sông Cần Thơ và bữa cơm chiều giáp Tết

Chiến trường Quân khu 9 những năm 1969–1972 khốc liệt với các trận càn "nhổ cỏ" của địch nhằm chặt đứt tuyến giao thông đường thủy. Bờ sông Cần Thơ, đoạn qua vùng giáp ranh Phong Điền, là nơi diễn ra các cuộc đọ sức sinh tử giữa Đội vận tải thủy thuộc Tiểu đoàn Tây Đô và quân địch đồn trú. Cựu chiến binh Nguyễn Văn Năm (nguyên đội viên Đội vận tải thủy) là một trong những người lính sông nước từng hàng trăm lần chèo xuồng chở đạn, cõng thương binh qua làn đạn pháo.

Ông Năm bồi hồi nhớ lại: Cuộc sống của lính sông nước miền Tây gian khổ nhưng đậm đà tình nghĩa. Mỗi chiếc xuồng ba lá hay ghe bầu chở hàng tấn đạn B40, đạn cối 82mm đều được ngụy trang cẩn thận bằng một lớp bùn sông dày và phủ lên trên những đọt dừa nước tươi. Chị em du kích và bộ đội vận tải phải ngâm mình dưới lòng kênh rạch suốt đêm, dùng tay chèo gỗ đẩy xuồng lướt đi âm thầm giữa bóng tối.

Ký ức nhói lòng nhất đối với ông Năm là chiều 28 Tết Tân Hợi (1971). Đoàn xuồng 5 chiếc đang luồn lách qua ngạch kênh Rạch Súc thì bất ngờ bị hai tàu sắt đồn trú của địch áp sát bắn chặn. Một quả đạn M79 rơi trúng chiếc xuồng đi đầu do chiến sĩ trẻ tên Hai Đời (18 tuổi, quê Ô Môn) chèo lái.

Chiếc xuồng bị vỡ mạn, Hai Đời bị thương nặng ở đùi và ngực. Giữa dòng nước xiết, dẫu máu chảy đầm đìa, Hai Đời vẫn gồng hết sức mình, một tay ghì chặt mạn xuồng để đạn dược không bị chìm xuống đáy sông, tay kia xô mạnh chiếc xuồng vào bãi dừa nước cho đồng đội kịp lao lên bờ.

Khi ông Năm nhảy xuống sông ôm lấy em, Hai Đời chỉ thào thào: "Anh Năm ơi... giữ được đạn cho anh em đánh đồn rồi... Mai mốt hòa bình, anh nhớ về thắp cho mẹ em cái nhang...".

Cựu chiến binh Nguyễn Văn Năm nghẹn ngào: "Hai Đời hy sinh đúng chiều giáp Tết. Bữa cơm chiều năm đó dưới hầm dã chiến, chúng tôi không ai nuốt nổi. Sự xả thân của những chàng trai sông nước tuổi mươi mốt đã giữ cho mạch máu giao thông trên sông Cần Thơ không bao giờ ngắt đoạn."