ĐOÀN VĂN KHẢI – BÀI HỌC VỀ SỰ CỐNG HIẾN
Trong “Thư viện ký ức” của dân tộc, mỗi người anh hùng là một trang sách. Có những trang sách rực rỡ bởi những chiến công, có những trang lại lặng lẽ kể về sự hy sinh. Đoàn Văn Khải gợi cho chúng ta suy nghĩ về vẻ đẹp của một thế hệ đã sống trong những năm tháng mà đất nước cần họ hơn bao giờ hết.
Chiến tranh đặt con người trước những lựa chọn khắc nghiệt. Người thanh niên có thể chọn cuộc sống riêng, nhưng cũng có thể chọn bước vào hàng ngũ chiến đấu. Những người đã lựa chọn con đường thứ hai hiểu rằng phía trước có thể là gian khổ, chia ly và mất mát.
Điều đáng trân trọng ở họ chính là tinh thần cống hiến không đòi hỏi sự đền đáp.
Một người lính có thể không biết sau này mình sẽ được nhắc đến hay không. Anh chỉ biết rằng nhiệm vụ hôm nay cần mình hoàn thành. Chính từ những hành động như thế, những chiến công lớn lao của dân tộc được tạo nên.
Nhìn lại quá khứ, tôi nhận ra rằng lịch sử không chỉ được làm nên bởi những vị tướng hay những nhân vật nổi tiếng. Lịch sử còn được tạo nên bởi những người lính bình thường. Mỗi người góp một phần tuổi trẻ, một phần sức lực, thậm chí cả tính mạng để ghép thành bức tranh lớn của độc lập và tự do.
Vì thế, khi viết về Đoàn Văn Khải, điều tôi muốn nhấn mạnh không chỉ là danh hiệu anh hùng mà là giá trị của một đời người biết sống có ích.
Ngày nay, sự cống hiến có những hình thức khác. Một học sinh cống hiến bằng cách học tập. Một bác sĩ cống hiến bằng việc chữa bệnh. Một nhà khoa học cống hiến bằng nghiên cứu. Một người lao động cống hiến bằng công việc hằng ngày. Không phải ai cũng cần làm một điều phi thường; điều quan trọng là làm công việc của mình bằng sự nghiêm túc và trách nhiệm.
Đó cũng là cách thế hệ trẻ trả lời món nợ với lịch sử.
Những người như Đoàn Văn Khải thuộc về một thời đại đã đi qua, nhưng lý tưởng sống của họ vẫn có thể trở thành ngọn lửa soi đường cho hôm nay. Nếu thế hệ trước đã đặt câu hỏi “Tổ quốc cần gì ở tuổi trẻ?”, thì thế hệ hôm nay cần tự hỏi: “Mình có thể làm gì để đất nước tốt đẹp hơn?”
Khi mỗi người biết trả lời câu hỏi ấy bằng hành động, ký ức về thời hoa lửa sẽ không chỉ là hoài niệm mà sẽ trở thành động lực để chúng ta sống tốt hơn.
