Đời Lính

Tôi choáng váng, run rẩy thu dọn đi ăn cơm nhưng không sao ăn được, ăn một chút là lại nôn ra hết. Đến giờ hành quân, tôi đeo ba lô, vác máy thông tin nhưng không sao đi được. Cả tiểu đội đã san sẻ mang đỡ tôi mặc dù ai cũng mang vác nặng lắm rồi. Dù cố đến mấy, tôi cũng không theo nổi đội hình hành quân.Tôi cứ đi tụt dần, tụt dần, đi vài chục phút lại nằm vật ra. Ngày hôm ấy, tôi đến vị trí tạm dừng chậm đến bốn năm giờ.Những ngày sau, cơn sốt không giảm đi. Tôi đã uống hết liều thuốc điều trị và tiêm ký sinh vào mông. Khi cơn sốt lên thì rét ghê người. Khi hết sốt rét thì sốt nóng bùng lên, người mê man, rã rời cơ thể, ấy là không chuyển thành sốt rét ác tính.Tôi vẫn phải hành quân vì ngày đó trên đường đi làm gì có bệnh xá mà gửi bệnh nhân. TIểu đoàn bộ cho một đồng chí y tá đi với tôi. Cứ thế, chúng tôi lẽo đẽo đi theo đội hình.Tôi không phải là người đầu tiên của tiểu đoàn bộ bị sốt rét mà trước đó đã có nhiều người bị rồi, có người đã chết vì căn bệnh này. Ai đã một lần bị sốt rét hành hạ thì mới thấm thía nỗi khổ của căn bệnh này, mới thấy tác hại ghê gớm của nó. Khổ nhất là bị bệnh mà không được nằm nghỉ, mà vẫn phải hành quân, leo dốc, lội suối… không có gì để bồi bổ.Những ngày ấy tôi nhớ mẹ biết chừng nào. Ước ao duy nhất, mong duy nhất là có mẹ ở bên. Đêm nhớ mẹ khóc thầm ấm ức… Ôi! Có mẹ ở bên, cơn sốt sẽ lui mau hơn… Nhưng chỉ có rừng Trường Sơn sâu thẳm, mịt mù, chỉ có nắm cơm vắt với muối rang, chỉ có dốc núi cao thăm thẳm phải vượt qua.Anh Thành cùng tiểu đội tôi, hai hôm sau cũng sốt như tôi. Sáng hôm ấy tôi mệt nhọc tụt khỏi võng, thu dọn để hành quân, thấy anh nằm võng bên vẫn chưa dậy. Tôi bước sang lay anh. Ôi thôi! Tôi kêu toáng lên, anh Thành đã lạnh cứng trên võng. Cả tiểu đội tôi ngơ ngác. Chính trị viên tiểu đoàn Phạm Ứng đi đến. Ông buồn bã bảo chúng tôi thu dọn tư trang của anh Thành, và cả tiểu đội tạm dừng để đào hố đặt anh ở lại. Vài ngày sau anh Phong cũng bị sốt rét và anh đã ra đi rất nhanh, vĩnh viễn nằm lại với núi rừng.Đường hành quân – đường Trường Sơn mịt mù, chỉ có nắm cơm vắt với muối rang, chúng tôi vẫn đi, vẫn đi…Những ngày ấy tôi gầy rộc đi, quỵ hẳn, phờ phạc. Tôi chống gậy, dò dẫm bước theo đội hình hành quân. Ngày ấy đường đi chỉ có một đường dọc duy nhất, hoặc giả có đường đi lối rẽ, ngã ba, ngã tư đã có ký hiệu, dấp cành cây chặn đường để chỉ lối nên không bao giờ lạc cả.Tôi cứ lẽo đẽo đi sau đội hình, bao giờ cũng tới nơi nghỉ chậm vài tiếng đồng hồ. Có ngày đội hình của đơn vị các anh trong xã đi vượt qua thấy tôi chống gậy, vừa rên vừa đi, các anh ấy ái ngại, rất thương mà không biết làm gì để giúp được tôi. Có anh lục ba lô, còn chút đường trắng cũng đưa cho tôi cả…Cuối tháng ba năm 1966, chúng tôi hành quân đến đất Quảng Nam, ít ngày sau đến vị trí cuối cùng. Tôi không nhớ rõ ở huyện nào nữa. Khoảng gần trung tuần tháng tư vào vị trí tập kết, chấm dứt ba tháng trời hành quân ròng rã.Đây là khu rừng già bát ngát, chập trùng, chắc là phải cách xa đồng bằng vài ngày đường. Nơi dừng chân khá rộng, thoai thoải trên một triền dốc, hai bên có hai con suối nhỏ chảy róc rách, tán cây rừng che kín phía trên bằng vài tầng cành lá, hiếm hoi mới có tia nắng dọi xuống mặt đất.Nơi đây hẳn trước kia là căn cứ của đơn vị nào đó, có các lán dựng bằng cây rừng chưa mục hết. Sau nay tôi mới biết đây là căn cứ của Trung đoàn 21 cùng Sư đoàn 2 với chúng tôi.Kông việc đầu tiên là tu bổ, nâng cao lán, ghép lại sạp nằm bằng cành cây nhỏ, đào hầm hố trú ẩn. Ngày đầu tới nơi chúng tôi không nghỉ, phải làm việc liên tục nhưng thoải mái hơn nhiều so với khi hành quân leo dốc.Xong những việc cơ bản, chúng tôi được nghỉ ngơi, họa tập chính trị và tập luyện kỹ chiến thuật quân sự cá nhân, và… được ngủ no hơn, được đi sâu vào rừng kiếm hái rau củ quả, kể cả bắt cua, bắt cá. Chúng tôi được ăn bồi dưỡng nửa tháng. Nói là bồi dưỡng nhưng thực ra chỉ có gạo thôi. Tiêu chuẩn mỗi người được ăn một cân gạo mỗi ngày, kòn thực phẩm thì tự kiếm, hái rau rừng. Phải nói, những ngày đầu chúng tôi ăn rất khỏe, một cân gạo một ngày mà vẫn thấy chưa đủ. Chúng tôi đã phải nhịn đói nhiều ngày rồi mà.Ba tháng trời hành quân đã tước đi sức lực của tôi khá lớn. Người vẫn gầy yếu, thỉnh thoảng bệnh sốt rét lại tái phát.Cứ khoảng một tuần, chúng tôi đi lấy gạo một lần. Vị trí đi đến là xuôi xuống đồng bằng, vừa đi vừa về mất hai ngày. Mỗi người cứ mang đầy ba lô gạo. Ai được đi lấy gạo là mừng lắm vì ai cũng muốn giao tiếp với nhân dân, muốn tìm hiểu xung quanh nơi đây.Ba tháng trời hành quân chỉ có đồng đội với nhau, với cây rừng, với dốc núi, với suối chảy, thác ghềnh và bom đạn, bệnh tật, nên ai cũng thèm khát một vùng quê, một tiếng cười trẻ thơ, bóng dáng người con gái thướt tha… Tất cả càng làm nỗi nhớ quê hương thêm cồn cào…Khu tập kết này tương đối yên tĩnh, ít có tiếng máy bay, và chưa có trận oanh tạc nào của địch mà chúng chỉ thăm dò. Lúc này sức khỏe của tôi tuy đã dần dần hồi phục, song vẫn còn yếu do sốt rét kéo dài, tóc trên đầu rụng nhiều, da xanh xao, lúc nào cũng thấy thiếu ngủ. Ba tháng hành quân và đã bốn tháng xa quê hương, nỗi nhớ chồng chất nỗi nhớ, lắm khi thẫn thờ khi nghĩ đếm quê hương, đến đời học sinh. Lắm khi nhớ quá, tôi bỏ đơn vị xuống đại đội tìm các anh trong xã cùng nhau nói chuyện quê nhà cho đỡ nhớ. Một lần tôi gặp Hoa, người cùng làng cách nhà nhau vài ba ngõ, Hoa đang ở đơn vị liên lạc của trung đoàn, hai đứa ngồi với nhau ôn chuyện cũ. Hoa bảo: “Chúng mình cố gắng sống để về… Mày về học Đại học và sống với cái Mùi, còn tao về với…” Nhưng rồi chiến tranh liên miên, Hoa đã hi sinh rồi. Còn tôi chẳng được như ước mơ và với hàng chục lần bị thương.Khoảng một tháng sống ở khu tập kết, ai cũng mong muốn xuống đồng bằng. Nào ai đã biết đồng bằng miền Nam, dân tình miền Nam ra sao đâu…