ĐỒNG CHÍ NGUYỄN VIỆT HỒNG
Nữ anh hùng Nguyễn Việt Hồng và nhiệm vụ lịch sử tại cư xá Mỹ 1969 tại Cần Thơ. Nữ anh hùng dũng cảm trong thời hoa lửa, tấm gương sáng về lòng quả cảm trong nhiệm vụ lịch sử đánh vào cư xá Mỹ 1969.

ĐỒNG CHÍ NGUYỄN VIỆT HỒNG
Nữ anh hùng Nguyễn Việt Hồng và nhiệm vụ lịch sử tại cư xá Mỹ 1969 tại Cần Thơ.
Nữ anh hùng dũng cảm trong thời hoa lửa, tấm gương sáng về lòng quả cảm trong nhiệm vụ lịch sử đánh vào cư xá Mỹ 1969.
Trong những năm tháng mà tiếng súng còn vang vọng khắp miền Nam, giữa vùng Tây Đô kiên trung đã có một cô gái mang tên Nguyễn Việt Hồng, sinh năm 1950, tại xã Xà Phiên, huyện Long Mỹ, tỉnh Cần Thơ (nay thuộc tỉnh Hậu Giang). Sinh ra và lớn lên trong gia đình truyền thống cách mạng được hun đúc qua máu và nước mắt. Mẹ chị từng lăn mình vào Khởi nghĩa Nam Kỳ, bị giam cầm nhiều năm trong khám Chí Hòa, cha chị, người chiến sĩ kiên trung, bị bắt và hy sinh trong ngục tù địch năm 1964.
Vết thương mất cha khi mới mười bốn tuổi đã đọng lại trong trái tim non nớt ấy như một lời nhắc nhở nghiệt ngã của thời cuộc. Nhưng cũng chính nó đã thắp lên trong chị một ngọn lửa tiếp bước con đường dở dang của cha mẹ. Ngày xin mẹ được thoát ly, chị chỉ nói khẽ, mà như thề nguyền với cả cuộc đời: “Nếu con hy sinh, con sẽ theo bước chị Võ Thị Sáu.”
Từ năm 1961, cô gái nhỏ làm hộ lý trong vùng giải phóng, tận tụy chăm sóc thương bệnh binh. Nhưng đối diện nỗi đau mất mát, chị hiểu rõ rằng Tổ quốc cần nhiều hơn những vòng tay nâng đỡ Tổ quốc cần những người dám đứng lên. Sau thời gian học tập ở trường Lý Tự Trọng, chị được điều trở lại vùng nội thành Sóc Trăng rồi Cần Thơ, bổ sung cho lực lượng nội thành phục vụ cho việc nắm tình hình địch và chuyển thư từ đến các cơ sở hợp pháp của ta. Với dáng vẻ của một nữ sinh hiền lành, chị Nguyễn Việt Hồng trở thành mũi liên lạc tin cậy của tổ chức len lỏi qua các ngõ ngách để mang theo tài liệu, truyền đơn, vũ khí và nối liền mạch sống giữa căn cứ và nhiệm vụ mà chỉ những người gan dạ, mưu trí mới đảm đương nổi.
Năm 1968, khi khí thế của Tổng tiến công và nổi dậy Mậu Thân lan đến từng đường phố, từng mái nhà, chị Nguyễn Việt Hồng trở thành người dẫn đường cho bộ đội luồn sâu vào trung tâm sào huyệt địch. Chị tải đạn, tiếp lương, chăm nom thương binh ngay trong tiếng pháo rền và khói lửa. Trong những ngày ấy, chị được kết nạp vào Đoàn Thanh niên Nhân dân Cách mạng miền Nam, đây là dấu mốc chứng minh sự trưởng thành của một trái tim tràn đầy lý tưởng.
Sau Mậu Thân, địch tràn điên cuồng càn quét, tàn phá mọi cơ sở cách mạng. Nhưng thay vì lùi bước, chị Nguyễn Việt Hồng càng vững vàng hơn. Chị xin được xung phong đánh vào trung tâm thị xã Cần Thơ và được chấp thuận. Cuối năm 1968, chị được giao trọng trách đội trưởng giao liên Vùng Một Cần Thơ, liên tục tiến thoái giữa lòng đô thị dưới những tầng lưới an ninh dày đặc của quân Mỹ – Ngụy. Chị treo khẩu hiệu, rải truyền đơn, giữ hơi thở của phong trào đấu tranh ngay trong lòng thành phố.
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.
Ngày 12/3/1969, chị xung phong nhận nhiệm vụ đánh vào cư xá Mỹ – một mục tiêu có ý nghĩa chiến lược. Quả mìn được đặt đúng kế hoạch, song đến giờ nổ lại trục trặc. Sáng hôm sau, giữa nguy cơ bị phát hiện và lo sợ dân thường gặp nạn, chị quyết định quay lại thu hồi mìn. Đó không chỉ là bản lĩnh của người chiến sĩ mà còn là tình thương dành cho đồng bào. Nhưng bất ngờ, mìn phát nổ khiến chị bị thương nặng và rơi vào tay địch. Tại nhà thương Thủ Khoa Nghĩa, suốt năm ngày liên tiếp, kẻ thù thay nhau dụ dỗ rồi tra tấn nhằm moi thông tin từ cô gái mảnh mai ấy. Dẫu thân thể bị bầm dập, dẫu vết thương còn rỉ máu, chị vẫn kiên quyết không khai một lời. Giữa cơn đau tột cùng, chị hét thẳng vào mặt kẻ thù: “Tao thù Mỹ! Muốn biết gì thì mổ bụng tao mà xem trái tim tao nè!”. Không khuất phục nổi ý chí ấy, địch càng thêm tàn độc. Một tên lính Mỹ giả vờ dò hỏi, chị bật dậy cắn vào tay hắn như một cú đánh cuối cùng dành cho kẻ xâm lăng. Chúng đánh chị đến bất tỉnh và tiếp tục hành hạ.
Rạng sáng 17/3/1969, Nguyễn Việt Hồng trút hơi thở cuối cùng khi mới mười tám tuổi đời, vừa tròn tuổi đôi mươi. Nhưng ngay cả sau khi chị hy sinh, ánh sáng từ tinh thần chị vẫn chạm đến những con người lương thiện. Người giữ nhà xác, vì kính phục ý chí bất khuất ấy, đã lén chôn cất chị để tránh sự tàn bạo tiếp tục giày xéo thi thể. Mãi đến sau ngày đất nước thống nhất, ông mới tìm đến chính quyền, chỉ nơi an nghỉ của nữ anh hùng.
Năm 1970, chị được truy tặng Huân chương Chiến công Giải phóng hạng Nhất và danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Giải phóng. Hôm nay, tên chị được đặt cho một con đường và một ngôi trường ở Cần Thơ như một lời tri ân của quê hương dành cho người con gái đã sống và chết trọn vẹn cho tự do.
Nguyễn Việt Hồng không chỉ là ký ức của một thời chiến. Chị là minh chứng rằng bản lĩnh không phụ thuộc vào tuổi tác, và lý tưởng có thể mạnh hơn cả nỗi sợ hãi. Tuổi mười tám của chị đã hóa thành ngọn lửa soi đường cho những thế hệ sau rằng sống có nghĩa là dám đứng về điều đúng đắn, dám yêu thương quê hương bằng cả cuộc đời.
Liệt sĩ Nguyễn Việt Hồng, người anh hùng nữ biệt động quả cảm của đất Tây Đô, đã sống, chiến đấu và gửi lại tuổi xuân đẹp nhất của mình cho Tổ quốc. Tinh thần kiên trung trước kẻ thù và sự hy sinh thầm lặng mà rực sáng của chị đã trở thành niềm tự hào của quê hương Cần Thơ. Ngày nay, tên chị được đặt cho một tuyến đường khang trang giữa lòng thành phố (gần Công viên Lưu Hữu Phước) và một trường trung học phổ thông tại quận Cái Răng, như lời tri ân của nhân dân dành cho người con gái đã hiến trọn cuộc đời cho độc lập và tự do.
Có những con người ngã xuống rất trẻ, nhưng lý tưởng họ gieo vào đất nước thì nở hoa mãi. Chị Nguyễn Việt Hồng, tuổi 18 bất tử của niềm tin, của lòng dũng cảm, của một Việt Nam biết đứng lên và không bao giờ khuất phục.
“Tuổi xanh dâng hiến cho Tổ quốc,
Ngọn lửa anh hùng cháy mãi trong tim”.
*Sự kiện lịch sử:
- Hoạt động trong kháng chiến nội thành: Chị là liên lạc viên, vận chuyển tài liệu, vũ khí, rải truyền đơn, treo khẩu hiệu ngay giữa lòng đô thị Cần Thơ, những nhiệm vụ rất nguy hiểm và mang tính chiến lược.
- Tổng tiến công Mậu Thân 1968: Chị dẫn đường cho bộ đội luồn sâu vào trung tâm sào huyệt địch, chăm sóc thương binh ngay trong tiếng pháo, khói lửa.
- Nhận nhiệm vụ đánh vào cư xá Mỹ 1969: Đây là sự kiện nổi bật gắn liền với hình ảnh anh dũng của chị, mặc dù bị thương nặng và rơi vào tay địch, chị vẫn kiên quyết không khai thông tin, thể hiện tinh thần bất khuất, dũng cảm trước kẻ thù.


