Đồng Đen còn thì Sài Gòn mất
Câu chuyện huyền thoại về Thượng úy Nguyễn Văn Kịp, Cụm trưởng Biệt động Sài Gòn với biệt danh "Đồng Đen" — nỗi khiếp đảm của kẻ thù qua 83 trận đánh kinh điển và tinh thần chiến đấu đến hơi thở cuối cùng.
Trong ký ức của cán bộ và nhân dân vùng ven Sài Gòn, câu truyền miệng "Đồng Đen còn thì Sài Gòn mất" đã trở thành lời khẳng định đanh thép cho bản lĩnh của Thượng úy Nguyễn Văn Kịp. Sinh năm 1939 tại vùng đất Vĩnh Lộc, ông nhập ngũ năm 1958 và cống hiến trọn vẹn 9 năm chiến đấu kiên cường ngay trong lòng nội đô. Với vai trò Cụm trưởng Biệt động Sài Gòn, ông là tác giả của hàng loạt trận đánh táo bạo, trực tiếp tham gia 83 trận, tiêu diệt 153 tên địch, phá hủy 25 máy bay và 15 xe quân sự.
Tên tuổi của "Đồng Đen" gắn liền với những chiến công xuất thần tại các căn cứ đầu não đối phương. Mùa thu năm 1966, khi bị vây lỏng trong sân bay Tân Sơn Nhất, ông mưu trí đột nhập nhà một sĩ quan kỹ thuật không quân địch, khéo léo cảm hóa người này dùng xe riêng đưa mình thoát thân an toàn. Ông cũng là người dành 3 giờ trinh sát thực địa, ghi nhớ toàn bộ sơ đồ bãi xe ngã tư Bảy Hiền để chỉ huy phá hủy 98 xe quân sự. Đặc biệt, đêm 21/11/1966, ông trực tiếp chỉ huy trận tập kích sân bay Tân Sơn Nhất lần thứ hai, thiêu rụi 3 kho bom, kho xăng, 74 máy bay và loại khỏi vòng chiến đấu 1.000 tên địch.
Sự nghiệp lẫy lừng của người anh hùng khép lại trong một buổi sẩm tối ngày 26/9/1967 khi hầm bí mật bị lộ. Dù bị thương nặng bởi lựu đạn và hai đồng đội đã hy sinh, "Đồng Đen" vẫn tung nắp hầm xông lên, nổ súng hạ gục thêm 11 tên địch trước khi trút hơi thở cuối cùng. Ngày 6/11/1978, ông được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Ngày nay, con đường mang tên Đồng Đen tại Thành phố Hồ Chí Minh vẫn sừng sững như một biểu tượng bất tử của lòng yêu nước và ý chí "Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh".
