DÒNG SÔNG THẠCH HÃN ĐÊM HOA LỬA
Câu chuyện kể về những ngày chiến đấu ác liệt bên dòng sông Thạch Hãn mùa hè đỏ lửa năm 1972. Trong mưa bom bão đạn, những người thanh niên xung phong Quảng Trị vẫn kiên cường chèo thuyền, vận chuyển thương binh và tiếp tế cho chiến trường Thành Cổ. Ký ức về đồng đội, về dòng sông nhuộm màu khói lửa và lòng quả cảm của tuổi trẻ đã trở thành biểu tượng không thể nào quên của mảnh đất Quảng Trị anh hùng.
Mùa hè năm 1972, Quảng Trị như chìm trong biển lửa. Ngày đêm, bom đạn dội xuống Thành Cổ và đôi bờ sông Thạch Hãn. Khói bom phủ kín bầu trời, mặt đất rung lên từng hồi bởi tiếng pháo.
Khi ấy, bà Nguyễn Thị Lan vừa tròn hai mươi tuổi. Rời quê ở Triệu Phong, bà tham gia lực lượng thanh niên xung phong làm nhiệm vụ tải đạn, chuyển lương thực và đưa thương binh vượt sông vào ban đêm.
Bà kể rằng những chuyến đò trên sông Thạch Hãn là ký ức ám ảnh nhất đời mình.
“Ban ngày không ai dám qua sông,” bà chậm rãi nhớ lại. “Máy bay địch quần thảo liên tục. Chúng tôi chỉ đi lúc nửa đêm, lợi dụng bóng tối để chèo thuyền.”
Dòng Thạch Hãn khi ấy không còn yên bình như ngày thường. Nước sông cuộn đỏ phù sa, xen lẫn khói thuốc súng và ánh pháo sáng chập chờn trên trời. Mỗi chuyến đò đều chở đầy thương binh hoặc những thùng đạn nặng trĩu.
Có một đêm tháng Bảy, bà Lan cùng ba đồng đội nhận nhiệm vụ đưa thương binh từ Thành Cổ sang bờ bắc. Khi con thuyền ra giữa dòng, pháo sáng bất ngờ rực lên. Tiếng đại bác từ phía địch lập tức dội xuống mặt sông.
Bom nổ dữ dội, nước tung trắng xóa. Con thuyền nhỏ chao đảo giữa sóng. Một người đồng đội bị mảnh đạn găm vào vai nhưng vẫn nghiến răng tiếp tục chèo.
Bà Lan nhớ mãi hình ảnh một chiến sĩ trẻ bị thương rất nặng nằm ở cuối thuyền. Anh nắm chặt tay bà và nói trong hơi thở đứt quãng:
“Đừng lo cho tôi… phải đưa được đạn vào Thành Cổ…”
Câu nói ấy khiến bà nghẹn lòng suốt cả cuộc đời.
Sau trận pháo kích, con thuyền cập được bờ bên kia. Những thương binh nhanh chóng được chuyển vào hầm cứu chữa. Riêng người chiến sĩ trẻ ấy đã mãi mãi nằm lại bên dòng Thạch Hãn trước khi trời sáng.
Nhiều năm trôi qua, mỗi lần trở lại Quảng Trị, bà Lan vẫn đứng lặng rất lâu bên bến sông cũ. Dòng Thạch Hãn hôm nay hiền hòa soi bóng cầu mới, nhưng dưới lòng sông ấy là biết bao tuổi xuân đã gửi lại.
Bà thường nói với con cháu:
“Thời hoa lửa đau thương lắm, nhưng cũng đẹp lắm. Đẹp bởi lòng yêu nước và sự hy sinh của biết bao người trẻ tuổi.”
Với người dân Quảng Trị, dòng sông Thạch Hãn không chỉ là một dòng sông lịch sử, mà còn là nơi lưu giữ ký ức thiêng liêng về những con người đã sống và chiến đấu hết mình cho hòa bình của Tổ quốc.
