ĐỒNG VĂN CỐNG – TỪ BỘ ĐỘI TÂN HÀO ĐẾN VỊ TƯỚNG ANH HÙNG

Trên mảnh đất Bến Tre, nơi những hàng dừa xanh soi bóng xuống dòng sông Cửu Long, có một người con đã dành cả cuộc đời mình cho sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc. Ông là Trung tướng Đồng Văn Cống, người chỉ huy gắn liền với những năm tháng chiến đấu gian khổ của quân và dân Nam Bộ.

Sinh ra tại vùng quê Tân Hào, Bến Tre, Đồng Văn Cống trưởng thành trong cuộc sống lao động bình dị của người dân miền Tây. Khi thực dân Pháp quay trở lại xâm lược Nam Bộ, ông sớm tham gia phong trào cách mạng, mang trong mình quyết tâm bảo vệ quê hương.

Tháng 2 năm 1946, giữa lúc lực lượng cách mạng còn nhiều thiếu thốn, ông tổ chức đội du kích Tân Hào với khoảng 36 người, vũ khí phần lớn còn thô sơ. Không có nhiều súng đạn, những người lính ấy dựa vào lòng dân, sự thông thuộc địa hình và tinh thần đoàn kết để chiến đấu.

Nhân dân trìu mến gọi họ là “Bộ đội Tân Hào”, hay “Bộ đội ông Cống”.

Từ những ngày đầu gian khó, lực lượng do ông tổ chức và chỉ huy từng bước trưởng thành, tham gia nhiều trận đánh tại Bến Tre và các địa bàn lân cận. Những chiến công ấy góp phần xây dựng lực lượng vũ trang địa phương, củng cố phong trào kháng chiến trong những năm đầu chống Pháp.

Tên tuổi Đồng Văn Cống dần được biết đến như một người chỉ huy giàu kinh nghiệm chiến trường, gắn bó với đồng đội và nhân dân.

Năm 1954, sau Hiệp định Genève, ông tập kết ra miền Bắc, tiếp tục đảm nhiệm nhiều trọng trách trong quân đội. Ông từng chỉ huy Sư đoàn 330 và giữ chức Tư lệnh Quân khu Hữu Ngạn.

Nhưng khi cuộc chiến tranh ở miền Nam ngày càng ác liệt, người chiến sĩ năm xưa lại trở về chiến trường.

Từ năm 1963, Đồng Văn Cống trở lại miền Nam, lần lượt đảm nhiệm các cương vị chỉ huy quan trọng, trong đó có Tư lệnh Quân khu 8, Quân khu 9 và Phó Tư lệnh các lực lượng vũ trang giải phóng miền Nam.

Những năm tháng ấy đòi hỏi người chỉ huy không chỉ có lòng dũng cảm mà còn phải có khả năng tổ chức lực lượng, nắm bắt tình hình và phối hợp tác chiến trong điều kiện vô cùng khó khăn.

Từ những vùng sông nước, rừng tràm, bưng biền Nam Bộ đến những chiến dịch quy mô lớn, cuộc đời binh nghiệp của ông gắn với quá trình trưởng thành của lực lượng vũ trang cách mạng miền Nam.

Năm 1974, ông được phong quân hàm Thiếu tướng. Năm 1975, trong Chiến dịch Hồ Chí Minh, ông tiếp tục đảm nhiệm trọng trách chỉ huy lực lượng dự bị chiến lược.

Ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, đất nước bước sang một trang sử mới. Với những người đã đi qua hai cuộc kháng chiến, niềm vui thống nhất là thành quả của bao năm tháng chiến đấu, hy sinh và chờ đợi.

Sau ngày đất nước thống nhất, Đồng Văn Cống tiếp tục phục vụ trong quân đội, giữ các cương vị chỉ huy và quản lý. Năm 1980, ông được phong quân hàm Trung tướng.

Năm 1982, ông nghỉ công tác theo chế độ, trở về với cuộc sống đời thường sau nhiều thập niên gắn bó với quân ngũ.

Ngày 6 tháng 8 năm 2005, Trung tướng Đồng Văn Cống qua đời. Năm 2011, ông được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, ghi nhận những đóng góp của ông đối với sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc.

Nhắc đến Đồng Văn Cống, người ta nhớ đến hình ảnh người chỉ huy trưởng thành từ phong trào du kích, từ những ngày đầu gian khó trên quê hương Bến Tre, từng bước đảm nhiệm những trọng trách lớn trong quân đội.

Từ đội du kích Tân Hào với vũ khí thô sơ đến những đơn vị chủ lực trong cuộc kháng chiến, hành trình ấy là một phần ký ức về sự trưởng thành của lực lượng vũ trang Nam Bộ.

Đồng Văn Cống – người con của đất dừa Bến Tre, vị tướng trưởng thành từ lòng dân và chiến trường, tên tuổi gắn liền với những năm tháng đấu tranh vì độc lập, tự do và thống nhất đất nước