Dù pháo hiệu dẫn đường
Dù pháo hiệu dẫn đườngBảo tàng Hậu cần hiện đang trưng bày dù pháo hiệu của Thiếu tướng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân (AHLLVTND) Nguyễn Bá Tòng, nguyên Phó Tư lệnh về Chính trị, Bí thư Đảng ủy Binh đoàn 12, nguyên Phó Chủ tịch Hội Truyền thống Trường Sơn – Đường Hồ Chí Minh đã sử dụng làm lộ tiêu di động dẫn xe qua các trọng điểm và vào bãi giấu xe bảo đảm an toàn.Đồng chí Nguyễn Bá Tòng, tên khai sinh là Nguyễn Văn Tòng (1946-2019), quê ở xã Trịnh Xá, huyện Bình Lục, tỉnh Hà Nam. Từ 1966 đến 1968, đồng chí làm pháo thủ số 1, Đại đội pháo cao xạ 37mm bộ đội địa phương tỉnh Lạng Sơn. Đồng chí luôn nêu cao tinh thần quyết chiến, quyết thắng, dù nhận bất cứ nhiệm vụ gì và ở cương vị nào, đồng chí đều hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Khi làm pháo thủ, đồng chí đã chiến đấu rất dũng cảm, kiên cường, cùng đơn vị đánh hơn 20 trận, bắn rơi máy bay Mỹ. Với những thành tích đó đồng chí được khen thưởng Huân chương chiến công hạng Ba. Năm 1969, đồng chí Nguyễn Bá Tòng được cấp trên điều động về công tác tại Đại đội 6, Trung đoàn 98 Công binh, Đoàn 559. Đồng chí được phân công làm cán bộ tiểu đội, trung đội rồi làm Chính trị viên Phó đại đội. Đồng chí cùng đơn vị có nhiệm vụ mở đường và bảo đảm giao thông vận tải ở trên tuyến đường Trường Sơn. 
Đồng chí Thiếu tướng, Anh hùng LLVT nhân dân Nguyễn Bá Tòng. Do cung đường đi Bạc, Quảng Trị, thuộc tuyến sông Chà Lý, đơn vị đồng chí đảm trách là huyết mạch chi viện, nên đế quốc Mỹ ngày đêm điên cuồng bắn phá ác liệt hòng cắt đứt tuyến vận tải, mạch máu giao thông quan trọng của cả nước. Đứng trước tình hình đó, đồng chí đã nêu cao tinh thần chủ động, hiệp đồng làm nhiệm vụ mở đường, mặc cho máy bay địch đánh phá ác liệt, ném nhiều bom mìn, đồng chí vẫn bám sát mặt đường. Đồng chí đã phát huy dân chủ tập thể, tìm ra những cách làm hay, tổ chức rút kinh nghiệm kịp thời, phân công nhiệm vụ hợp lý, chỉ huy mưu trí, linh hoạt, động viên được đồng đội tranh thủ làm thêm giờ nên năng xuất làm đường mỗi ngày một cao. Khi thiếu bộc phá, tuy mới được hướng dẫn qua về tháo bom song với tinh thần ham học hỏi, đồng chí luôn chịu khó tìm tòi, nghiên cứu tài liệu, học hỏi đồng đội…, đồng chí đã xung phong đến trọng điểm tìm tháo được 7 quả bom, lấy được nhiều thuốc nổ làm bộc phá, tiểu đội đồng chí làm đoạn đường nào cũng xong trước thời gian quy định và luôn bảo đảm chất lượng tốt. Tháng 12/1969, cũng như thường lệ, khi đơn vị đang sửa đường phục vụ cho công tác vận tải thì địch thả dù pháo sáng. Đồng chí Nguyễn Bá Tòng đã lấy mảnh dù pháo sáng của địch thả xuống để làm lộ tiêu di động dẫn xe quan các trọng điểm ác liệt. Ngày 13/3/1970, đồng chí vác 40kg bộc phá cùng đồng đội chạy 3km đến ứng cứu tại km 83. Do đường hẹp, xe đầu bị máy bay đánh cháy, đoàn xe ở phía sau tiến và lùi đều không được. Đồng chí xung phong mang bộc phá lên đánh xe cháy để mở đường cho 60 xe phía sau vượt khỏi khu vực nguy hiểm. Đêm 27/3/1970, một xe chở xăng của đơn vị bị máy bay địch đánh cháy, đồng chí đã vượt qua làn đạn địch, chạy đến bàn với đồng chí lái xe cứ tiếp tục cho xe chạy, rồi đồng chí nhảy lên xe cùng với đồng chí lái phụ đạp những thùng xăng đang cháy xuống đường. Kết quả đã cứu được xe trong lúc máy bay địch đang bắn phá. Mùa khô năm 1970 - 1971, địch quần thảo liên tục trên cung đường vận tải của bộ đội Đoàn 559. Trong đêm tối, địch đánh phá ác liệt nên bộ đội lái xe không được phép bật đèn mà chỉ sử dụng đèn gầm, một luồng ánh sáng lờ mờ nên việc lái xe rất khó khăn. đồng chí Nguyễn Bá Tòng không quản ngại khó khăn, không quản đêm tối, bom đạn ác liệt của địch, đồng chí đã dùng dù pháo hiệu màu trắng thu được của địch để khoác lên người làm lộ tiêu di động dẫn xe qua trọng điểm (tuyến đường độc đạo, một bên vách núi dựng đứng, một bên vực thẳm), đồng chí Nguyễn Bá Tòng đã dẫn được 14 xe qua trọng điểm an toàn và dẫn nhiều đoàn xe vào bãi giấu xe. Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, hai lần đồng chí bị thương nhưng lần nào đồng chí cũng bình tĩnh giữ vững vị trí, tiếp tục bám đường, hoàn thành tốt nhiệm vụ rồi mới yên tâm đi điều trị. Ở cương vị nào, đồng chí luôn nêu cao tinh thần trách nhiệm, gương mẫu, xông xáo, chỉ huy đơn vị, mở đường thắng lợi. Bên cạnh đó đồng chí luôn tổ chức phân công công việc hợp lý, động viên anh em tăng năng xuất nên đơn vị đồng chí bao giờ cũng làm xong trước thời hạn. 
Dù pháo hiệu dùng làm lộ tiêu của Anh hùng LLVTND Nguyễn Bá Tòng. Trong nhiệm vụ mở đường, đồng chí luôn nhiệt tình, trách nhiệm và quyết tâm cao, khắc phục mọi khó khăn gian khổ, làm việc không quản nắng mưa, không kể ngày đêm, nhiều khi đồng chí làm việc từ 3 giờ sáng đến tối mới về đơn vị. Sức người có hạn, ăn uống thiếu thốn, khí hậu khắc nghiệt, lại làm việc nhiều nên có lúc đồng chí bị ốm, song với tinh thần “Tất cả cho tiền tuyến”, “Tất cả vì miền Nam ruột thịt”…, đồng chí vẫn bám chặt mặt đường làm hết sức mình cùng anh em đồng chí đồng đội. Đồng chí luôn góp phần tích cực xây dựng đơn vị tiến bộ nhiều về các mặt, mở đường giỏi, bảo đảm giao thông cũng giỏi, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ trên giao. Với những thành tích xuất sắc trong chiến đấu và công tác, đồng chí đã được Đảng, Nhà nước tặng nhiều phần thưởng cao quý: Huân chương Chiến công hạng Nhất, Nhì, Ba; Huân chương Kháng chiến chống Mỹ, cứu nước hạng Ba; Huân chương Chiến sĩ giải phóng hạng Nhất, Nhì, Ba; Huân chương Chiến sĩ vẻ vang hạng Nhất, Nhì, Ba; Huy chương Quân kỳ Quyết thắng; Huy hiệu 50 năm tuổi Đảng. Đặc biệt, ngày 11/01/1973, đồng chí Chủ tịch nước tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân./. Trần Mai Chi (Bảo tàng Hậu cần)



