Đường Xuân Sỹ - Anh hùng LLVT

Mỗi lần đi ngang qua trụ sở Ủy ban nhân dân xã khang trang của hôm nay, ông Nguyễn Văn Sỹ đều không khỏi mỉm cười. Trong ký ức của người cán bộ đã gắn bó gần ba mươi năm với chính quyền cơ sở, hình ảnh những dãy nhà làm việc kiên cố hiện nay khác xa với những gì ông từng trải qua trong những năm đầu sau chiến tranh.

Ông kể rằng, khi mới trở về quê hương công tác, điều kiện của địa phương còn vô cùng khó khăn. Đất nước vừa bước qua chiến tranh, kinh tế còn nghèo, mọi nguồn lực đều thiếu thốn. Ngay cả nơi làm việc của cán bộ xã cũng chỉ là những dãy nhà tranh, tre, nứa, lá đơn sơ, cũ kỹ và dột nát. Mỗi khi mưa lớn, nước mưa lại theo những mái lá đã mục chảy xuống khắp phòng làm việc.

Ông nhớ như in những ngày đầu bước chân vào trụ sở xã.

Đó không phải là một tòa nhà khang trang với phòng làm việc rộng rãi như bây giờ. Những bức tường được dựng bằng vật liệu đơn giản, mái lợp lá đã bạc màu theo thời gian. Mùa hè thì oi bức, mùa đông gió lùa lạnh buốt, còn mỗi mùa mưa đến, cán bộ trong cơ quan lại tất bật tìm cách che chắn để giữ cho hồ sơ, tài liệu không bị ướt.

Ông cười hiền rồi kể:

"Có hôm đang họp thì mưa lớn. Nước dột xuống giữa phòng, mọi người phải kê bàn ghế sang chỗ khác rồi tiếp tục họp như bình thường."

Đó là câu chuyện nghe tưởng như rất khó tin với thế hệ hôm nay, nhưng lại là hình ảnh quen thuộc của nhiều địa phương trong giai đoạn bao cấp.

Điều kiện làm việc thiếu thốn đủ bề. Không có phòng làm việc riêng, nhiều cán bộ cùng ngồi trong một gian nhà nhỏ. Mùa hè, hơi nóng hắt từ mái lá xuống khiến không khí ngột ngạt. Mùa mưa, mọi người luôn chuẩn bị sẵn chậu, xô để hứng nước dột. Có những hôm gió lớn làm mái lá tốc lên, cả cơ quan lại cùng nhau sửa chữa tạm thời để tiếp tục làm việc.

Nhưng điều khiến ông nhớ nhất không phải là những mái nhà dột nát, mà là tinh thần của những con người làm việc dưới mái nhà ấy.

Ai cũng hiểu quê hương còn nghèo. Vì thế, không ai than phiền hay đòi hỏi điều kiện tốt hơn. Mọi người động viên nhau cố gắng hoàn thành công việc trước, còn khó khăn thì cùng nhau tìm cách khắc phục.

Ông nói:

"Ngày ấy chẳng ai nghĩ mình đang làm trong điều kiện thiếu thốn. Chỉ nghĩ rằng dân còn khó hơn mình nhiều, nên mình phải cố gắng."

Câu nói mộc mạc ấy phản ánh rõ tinh thần của lớp cán bộ trưởng thành sau chiến tranh. Họ từng sống giữa bom đạn nên những thiếu thốn về cơ sở vật chất không làm họ chùn bước.

Có những buổi sáng trời còn mưa tầm tã, đường làng lầy lội, cán bộ vẫn có mặt đầy đủ để giải quyết công việc cho dân. Có những buổi chiều, sau khi hoàn thành công việc ở cơ quan, mọi người lại cùng nhau gia cố lại mái nhà, chằng chống những chỗ đã xuống cấp để hôm sau tiếp tục làm việc.

Đối với ông Nguyễn Văn Sỹ, những năm tháng ấy tuy gian khổ nhưng lại vô cùng đáng nhớ. Chính trong hoàn cảnh thiếu thốn đó, ông càng hiểu giá trị của sự đoàn kết. Đồng nghiệp không chỉ là những người cùng cơ quan mà còn là những người anh em luôn sẵn sàng giúp đỡ nhau trong mọi hoàn cảnh.

Ông bảo, điều kiện làm việc có thể nghèo, nhưng tinh thần phục vụ Nhân dân thì chưa bao giờ nghèo.

Mỗi lần người dân đến Ủy ban giải quyết công việc, cán bộ đều tiếp đón bằng tất cả sự chân thành. Không ai lấy lý do cơ sở vật chất thiếu thốn để làm việc qua loa. Ngược lại, càng khó khăn, mọi người càng tự nhắc mình phải làm việc nghiêm túc hơn để không phụ lòng tin của bà con.

Hơn ba mươi năm sau, khi nhìn lại những dãy nhà làm việc khang trang của xã hôm nay, ông không giấu được niềm xúc động.

Ông nhẹ nhàng nói:

"Thấy quê hương phát triển như bây giờ, tôi vui lắm. Những khó khăn ngày trước giờ chỉ còn là kỷ niệm. Nhưng chính những kỷ niệm ấy giúp mình càng quý hơn những gì đang có."

Đối với ông, mái nhà tranh năm xưa không chỉ là nơi làm việc. Đó còn là nơi lưu giữ những năm tháng tuổi trẻ cống hiến sau khi rời quân ngũ; nơi chứng kiến biết bao cán bộ ngày đêm tận tụy vì Nhân dân trong điều kiện thiếu thốn; và cũng là minh chứng cho hành trình đi lên của quê hương từ gian khó đến đổi mới.

Khép lại câu chuyện, ông nhìn các đoàn viên thanh niên rồi ân cần nhắn nhủ:

"Các cháu hôm nay được học tập và làm việc trong điều kiện tốt hơn rất nhiều. Hãy biết trân trọng những thành quả ấy. Đừng để điều kiện thuận lợi làm mình chủ quan, bởi thế hệ đi trước đã từng làm việc dưới những mái nhà dột nát nhưng vẫn giữ trọn trách nhiệm với Nhân dân. Điều quý nhất không phải là nơi mình làm việc đẹp đến đâu, mà là mình đã cống hiến được gì cho quê hương."

Đó cũng là điều mà người cựu chiến binh Nguyễn Văn Sỹ luôn gìn giữ suốt cuộc đời mình. Dù dưới mái lán giữa chiến trường hay dưới mái tranh của trụ sở xã năm nào, ông vẫn chỉ có một suy nghĩ: làm tròn nhiệm vụ được giao bằng tất cả trách nhiệm và tấm lòng.

Thông điệp

"Giá trị của một con người không được quyết định bởi điều kiện vật chất, mà bởi tinh thần trách nhiệm trong hoàn cảnh khó khăn nhất. Những mái nhà tranh dột nát năm xưa đã nuôi dưỡng biết bao tấm gương tận tụy vì Nhân dân. Thế hệ trẻ hôm nay hãy biết trân trọng những điều kiện tốt đẹp đang có, sống giản dị, biết vượt khó và luôn cống hiến hết mình cho cộng đồng và quê hương."