Gái đảm đang giữ chắc hậu phương
Cùng với các chiến sĩ xông pha dưới mưa bom bão đạn nơi tiền tuyến, tại quê nhà, hàng vạn chiến sĩ, dân quân và Nhân dân đã dũng cảm chiến đấu và chiến thắng, bảo vệ các trọng điểm giao thông huyết mạch chi viện sức người, sức của từ Bắc vào Nam. Mà ở đó, giặc càng khiếp sợ khi cả nước sục sôi ý chí giặc đến nhà đàn bà cũng đánh. Đó là câu chuyện về tinh thần quả cảm trong chiến đấu Trung đội nữ dân quân Hoa Lộc, đơn vị nữ dân quân đầu tiên trên miền Bắc bắn rơi máy bay Mỹ bằng súng bộ binh. Đó còn là những chiến công của Trung đội nữ dân quân Hoằng Hải, Hoằng Trường (Hoằng Hóa); Trung đội nữ dân quân xã Thanh Thủy, huyện Tĩnh Gia (nay là thị xã Nghi Sơn); Đại đội pháo cao xạ Triệu Thị Trinh...
Cụ Nhõi và cụ Chuông vẫn nhớ rất nhiều kỷ niệm của Trung đội nữ dân quân Hoằng Hải.
Trung đội nữ dân quân Hoằng Hải được thành lập năm 1967 gồm 16 đội viên, do đồng chí Hồ Thị Chuông làm Trung đội trưởng. Khi ấy, hầu hết các chị còn mười tám, đôi mươi, chỉ có ba chị em đã lập gia đình, nhận nhiệm vụ bảo vệ bầu trời, kho thóc và tuyến đường huyết mạch từ Bắc vào Nam.
Trung đội trưởng Hồ Thị Chuông lúc đó chỉ mới 25 tuổi, là một cô gái thông minh, nhanh nhạy, có trình độ học vấn, năng lực sử dụng vũ khí. Không phụ sự tín nhiệm của cấp trên, cô lãnh đạo trung đội nữ vượt qua mọi gian nan vất vả, tập luyện và sử dụng thành thạo vũ khí như khẩu 12 ly 7, khẩu trung liên... hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ tuần tra canh gác ven biển, 2 lần bắn hạ máy bay Mỹ, cả 2 lần đều được Bác Hồ gửi thư khen.
Giờ đây, ở tuổi 86 cụ Chuông vẫn giữ được dáng vẻ nhanh nhẹn, hoạt bát. Giọng hào hứng, bà kể: “Ngày 16/11/1967, một tốp máy bay gồm 2 chiếc AD6 của địch bay thẳng tới Hàm Rồng. Phát hiện máy bay, tôi ra hiệu lệnh cho đồng đội lập tức chiến đấu. Hai chiếc máy bay bị trung đội chúng tôi phối hợp với Trung đội dân quân nữ Hoằng Trường bắn hạ. Đây là lần thứ 2 chúng tôi bắn rơi máy bay Mỹ”. Ngay sau đó, hai trung đội nhận được thư khen của Bác Hồ: “Bác rất vui lòng khen ngợi các cháu ngày 16/11/1967 đã hiệp đồng chặt chẽ, chiến đấu hết sức dũng cảm, mưu trí, bắn rơi cả tốp hai máy bay Mỹ. Bác đặc biệt khen ngợi các cháu xã H trong 6 ngày đã bắn rơi hai máy bay Mỹ...” (Lịch sử Đảng bộ huyện Hoằng Hóa).
Nhận được thư khen và Huy hiệu Bác Hồ, cảm xúc vinh dự ấy vẫn còn lan tỏa đến tận bây giờ với cụ Lê Thị Nhõi, Trung đội phó Trung đội nữ dân quân Hoằng Hải. Cụ nói: “Khi máy bay địch bị bắn rơi, chúng tôi vui mừng ôm nhau khóc. Niềm vui khiến những giọt nước mắt cứ lăn dài. Chúng tôi hiểu rõ, dù kẻ thù có mạnh đến đâu đi chăng nữa, cũng không thể thắng một dân tộc với lòng quyết tâm và tinh thần đoàn kết một lòng”.
Cũng trong thư khen 2 trung đội nữ dân quân Hoằng Trường, Hoằng Hải bắn rơi máy bay, Bác Hồ có viết “...Thanh Hóa là tỉnh có nhiều đội dân quân gái bắn rơi máy bay Mỹ. Đó là vinh dự chung của tỉnh nhà và phụ nữ cả nước ta”. Trong đó, Trung đội nữ dân quân Hoa Lộc, đơn vị nữ dân quân đầu tiên trên miền Bắc đã bắn rơi máy bay Mỹ bằng súng bộ binh. Liên tiếp sau đó các đơn vị nữ ở Thanh Hóa cũng bắn hạ nhiều máy bay Mỹ. Chiến công của họ đã góp vào rừng chiến công của các nữ dân quân miền Bắc trong những năm chiến đấu ác liệt, chống giặc Mỹ bắn phá miền Bắc.
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những ký ức về thời hoa lửa hào hùng còn đọng lại mãi, nhắc nhớ lớp lớp cháu con thêm trân quý quê hương, Tổ quốc, yêu giá trị của hòa bình và độc lập, tự do.
