[GDCT] Cuộc đời và sự nghiệp của Ngô Quyền
Cuộc đời và sự nghiệp của Ngô Quyền Ngô Quyền (898 - 944) là vị Anh hùng dân tộc lỗi lạc, người đã lãnh đạo nhân dân ta đánh tan quân Nam Hán trên sông Bạch Đằng vào năm 938, chấm dứt hơn một000 năm Bắc thuộc và mở ra kỷ nguyên độc lập, tự chủ lâu dài cho nước Việt Nam. Ông quê tại làng Đường Lâm (nay thuộc thị xã Sơn Tây, Hà Nội).
Cuộc đời và sự nghiệp của Ngô Quyền
Ngô Quyền (898 - 944) là vị Anh hùng dân tộc lỗi lạc, người đã lãnh đạo nhân dân ta đánh tan quân Nam Hán trên sông Bạch Đằng vào năm 938, chấm dứt hơn một000 năm Bắc thuộc và mở ra kỷ nguyên độc lập, tự chủ lâu dài cho nước Việt Nam. Ông quê tại làng Đường Lâm (nay thuộc thị xã Sơn Tây, Hà Nội).
Những chiến công và dấu ấn lịch sử tiêu biểu
1. Thân thế và tài năng sớm bộc lộ
Ngô Quyền sinh ra trong một dòng dõi hào trưởng có thế lực ở vùng Đường Lâm. Ngay từ thủa nhỏ, ông đã nổi tiếng là người khôi ngô tuấn tú, có sức khỏe phi thường và trí tuệ mưu lược hơn người.
Lớn lên, ông được Dương Đình Nghệ (lúc đó là người đứng đầu tự chủ ở Giao Châu) gả con gái và giao cho cai quản vùng Ái Châu (Thanh Hóa). Ông nhanh chóng xây dựng lực lượng mạnh mẽ, được nhân dân và các hào trưởng kính trọng.
2. Tiêu diệt phản tặc Kiều Công Tiễn
Năm 937, tên phản quốc Kiều Công Tiễn vì tranh giành quyền lực đã sát hại Dương Đình Nghệ rồi cầu viện nhà Nam Hán để chống lại lực lượng trong nước.
Nhận thấy đây là mối họa lớn cho dân tộc, Ngô Quyền lập tức phất cao ngọn cờ đại nghĩa, kéo quân ra Bắc trừng trị kẻ phản trắc. Kiều Công Tiễn bị tiêu diệt trước khi quân Nam Hán kịp kéo sang cứu viện.
3. Trận chiến Bạch Đằng lịch sử (năm 938)
Đoán trước quân Nam Hán sẽ tiến đánh nước ta bằng đường thủy qua cửa sông Bạch Đằng, Ngô Quyền đã bày một trận địa cọc ngầm vô cùng hiểm hóc và độc đáo.
Ông cho quân chặt hàng ngàn cây gỗ lớn, đẽo nhọn đầu, bịt sắt rồi bọc kín lại, sau đó đóng ngầm xuống lòng sông Bạch Đằng ở những khúc hiểm yếu.
Khi thủy triều lên, ông dùng kế nhử địch vào sâu trong trận địa. Đến khi nước rút, những cây cọc nhọn nhô lên đâm thủng thuyền chiến địch. Quân Ngô Quyền từ hai bên bờ ào ạt đánh úp, dội lửa tiêu diệt toàn bộ thủy quân địch, tướng giặc là Hoằng Thao thiệt mạng ngay tại trận.
4. Xây dựng triều đình độc lập
Sau chiến thắng oanh liệt trên sông Bạch Đằng, năm 938, Ngô Quyền xưng vương, đóng đô ở Cổ Loa (Đông Anh, Hà Nội).
Dù thời gian trị vì ngắn ngủi (chỉ từ năm 938 đến 944), ông là người đặt nền móng đầu tiên cho bộ máy nhà nước phong kiến độc lập tự chủ, chấm dứt hoàn toàn ách thống trị ngàn năm của phong kiến phương Bắc.
Ý nghĩa và di sản
Khai sinh kỷ nguyên độc lập: Chiến thắng Bạch Đằng năm 938 do Ngô Quyền lãnh đạo là cột mốc chói lọi bậc nhất trong lịch sử giữ nước, khẳng định sức mạnh vô địch của tinh thần đoàn kết và nghệ thuật quân sự độc đáo của dân tộc ta.
Tôn vinh: Nhân dân đời đời ghi nhớ công ơn của ông. Hiện nay, lăng và đền thờ Ngô Quyền được xây dựng trang nghiêm tại quê nhà Đường Lâm, là nơi muôn đời con cháu đến dâng hương tưởng niệm vị "Vua tổ phục hưng" của đất nước.
