Trần Văn Khê - "Sứ giả" âm nhạc dân tộc đem hồn thiêng Việt Nam ra thế giới
Giáo sư, tiến sĩ âm nhạc học tài hoa, người suốt cuộc đời bôn ba ở trời Âu nhưng luôn một lòng bảo tồn, nghiên cứu và truyền bá các giá trị âm nhạc cổ truyền dân tộc ra toàn cầu.
Trần Văn Khê sinh ra tại tỉnh Vĩnh Long trong một gia đình có truyền thống âm nhạc cổ truyền lâu đời. Sớm thừa hưởng tinh hoa âm nhạc từ nhỏ, ông lớn lên với tình yêu sâu sắc dành cho tiếng đàn tranh, đàn cò, nhịp cồng chiêng và những làn điệu ca trù, hò vè, đờn ca tài tử của quê hương.
Những năm 1940 - 1950, ông sang Pháp du học và xuất sắc trở thành người Việt Nam đầu tiên bảo vệ thành công luận án tiến sĩ ngành âm nhạc học tại Đại học Sorbonne danh tiếng. Giữa kinh đô ánh sáng phồn hoa, với tấm bằng tiến sĩ và tài năng thiên bộc, ông hoàn toàn có thể chọn cuộc sống vinh hiển, nghiên cứu dòng nhạc thính phòng phương Tây. Thế nhưng, trong lồng ngực của người con đất Nam Bộ ấy luôn trăn trở một nỗi niềm: mất âm nhạc dân tộc là mất đi phần hồn cốt của tổ tiên.
Từ bỏ những cơ hội lớn ở phương Tây, Giáo sư Trần Văn Khê biến ngôi nhà nhỏ của mình ở Paris và các giảng đường quốc tế thành những "trạm thông tin văn hóa" thu nhỏ. Ông đi khắp năm châu, mặc chiếc áo dài truyền thống, tay ôm đàn tranh, trực tiếp biểu diễn và giảng giải bằng tiếng Pháp, tiếng Anh cho bạn bè quốc tế hiểu về cái hay, cái đẹp, cái thâm thúy trong từng nhịp phách, điệu hò của Việt Nam. Ông được UNESCO vinh danh và thế giới kính trọng gọi là "sứ giả âm nhạc dân tộc". Trở về nước vào những năm cuối đời, ông tiếp tục miệt mài truyền lửa, dạy học cho các thế hệ trẻ, để lại di sản vô giá về niềm tự hào văn hóa nước nhà.
