Hạ gục “pháo đài bay” B-52

Đã gần 90 tuổi, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân - Đại tá Đinh Thế Văn (nguyên Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 77, Trung đoàn Tên lửa 257, Sư đoàn Phòng không 361) vẫn sang sảng kể lại: Trong chiến dịch bảo vệ Thủ đô tháng 12/1972, trận địa của Tiểu đoàn 77 được bố trí ở Chèm (huyện Từ Liêm trước đây). Tiểu đoàn 77 đã nhiều lần tổ chức hội thảo rút kinh nghiệm và học tập, nghiên cứu về máy bay B-52, các tính năng, kỹ thuật, chiến thuật các loại vũ khí của địch; được nghe phổ biến kinh nghiệm, bài học cách đánh B-52 ở Quân khu 4 và thực tiễn chiến đấu của bộ đội tên lửa ở Hải Phòng.

Quá trình tổ chức học tập, huấn luyện thông qua tài liệu “sách đỏ” - Cách đánh B-52 của Bộ đội Tên lửa. Các vấn đề đưa ra nghiên cứu huấn luyện gần như khẳng định, nếu đế quốc Mỹ cho B-52 vào đánh phá Hà Nội, thì tên lửa của chúng ta không thể bắt được mục tiêu, mà cũng không thể đánh bằng phương pháp “Vượt nửa góc” (phương pháp chính của bộ khí tài SAM-2), cho nên đơn vị đã tập trung vào huấn luyện cho các kíp chiến đấu chủ yếu đánh bằng phương pháp ba điểm, nhất là đi sâu vào cách phân biệt giải nhiễu để trắc thủ bám sát đúng giải nhiễu trong tốp và đúng từng chiếc B-52 trong đội hình.

Sau cuối các buổi huấn luyện, đơn vị tổ chức hội thảo và đối chiếu với các nội dung huấn luyện của “sách đỏ”. Đồng thời, trao đổi trực tiếp với các tiểu đoàn đã trải qua thực tiễn đánh B-52 bằng phương pháp ba điểm, đánh trong trường hợp không phát sóng để chống tên lửa Sơ-rai của địch, xác suất chiến đấu không cao. Qua nhiều lần hội thảo và học tài liệu về tính năng chiến đấu, kỹ thuật của các loại vũ khí của địch, ta đã nhận thức rõ: Không có loại vũ khí nào ưu việt tuyệt đối cả, quan trọng là phải biết nó mạnh ở chỗ nào, yếu ở chỗ nào để mình hạn chế cái mạnh của nó; “khoét sâu” được điểm yếu của nó.

Điểm mạnh của B-52 là gây nhiễu, vì mỗi B-52 nó có 17 máy gây nhiễu. Mỗi tốp B-52 có ít nhất là ba chiếc trong đội hình, tổng cộng là 51 máy gây nhiễu, lại bay ở độ cao 10km cho nên giải nhiễu B-52 là rất nặng và rộng. Vì vậy, địch đã khẳng định rằng sẽ khó có loại ra-đa hay vũ khí nào có thể bắt và đánh được B-52 là đúng và có cơ sở, chưa tính đến nhiễu của các máy bay chiến thuật bay hộ tống tốp B-52.

“Có người hỏi chúng tôi có bị bất ngờ khi B-52 đánh vào Hà Nội không? Câu trả lời là không! Chúng tôi bình tĩnh chờ chúng đến, tất cả đã sẵn sàng”, Đại tá Đinh Thế Văn nhớ lại, 23 giờ ngày 18/12/1972, một tốp B-52 hiện lên màn hình. Đến cự ly 32km, Tiểu đoàn trưởng Đinh Thế Văn cho phát lệnh phóng. Hai quả tên lửa lao vào trời đêm, đạn gặp mục tiêu ở cự ly 23km, nổ tung. Máy bay B-52 đã được thông báo rơi tại xã Tam Hưng, huyện Thanh Oai, tỉnh Hà Tây (cũ).