HÀ NỘI 12 NGÀY ĐÊM KHÔNG KHUẤT PHỤC
Tháng 12/1972, đế quốc Mỹ mở cuộc tập kích đường không chiến lược quy mô lớn bằng máy bay B.52 nhằm vào Hà Nội, Hải Phòng, Thái Nguyên và nhiều địa bàn miền Bắc. Với tham vọng dùng sức mạnh bom đạn để khuất phục ý chí chiến đấu của quân và dân Việt Nam, Mỹ đã tiến hành một trong những cuộc oanh tạc dữ dội nhất trong chiến tranh Việt Nam. Tuy nhiên, sau 12 ngày đêm, cuộc tập kích đã thất bại hoàn toàn.
Tối 18/12/1972, chiến dịch bắt đầu. Nhiều tốp B.52 liên tiếp đánh phá sân bay Nội Bài, Đông Anh, Yên Viên, Gia Lâm và nhiều khu vực khác của Hà Nội. Đúng 20 giờ 18 phút, Tiểu đoàn 59, Trung đoàn Tên lửa phòng không 261 phóng hai quả tên lửa, hạ tại chỗ một máy bay B.52. Đây là chiếc B.52 đầu tiên bị bắn rơi trên bầu trời Hà Nội. Chỉ trong đêm đầu tiên, Mỹ huy động 90 lượt B.52 cùng hàng trăm lượt máy bay chiến thuật, ném hàng nghìn quả bom xuống Thủ đô.
Ngày 19 và 20/12, các trận đánh tiếp tục diễn ra quyết liệt. Bộ đội tên lửa, pháo phòng không, dân quân tự vệ và các lực lượng phòng không ba thứ quân liên tục đánh trả. Nhiều B.52 bị bắn rơi tại chỗ. Đặc biệt, trong đêm 20 rạng sáng 21/12, quân ta bắn rơi 7 chiếc B.52, trong đó có trận chiến đấu nổi bật của các Tiểu đoàn 57, 77, 79: chỉ trong 9 phút, với 6 quả tên lửa, đã bắn rơi 4 B.52.
Những ngày tiếp theo, Mỹ tiếp tục tăng cường đánh phá. Ngày 22 và 23/12, máy bay Mỹ đánh vào Hà Nội, Hải Phòng và nhiều địa phương miền Bắc. Quân và dân ta vẫn kiên cường chiến đấu, liên tiếp bắn rơi máy bay địch.
Ngày 26/12 là một trong những trận đánh ác liệt nhất. Mỹ huy động 105 lượt B.52 cùng 110 lượt máy bay chiến thuật tấn công Hà Nội, Hải Phòng và Thái Nguyên. Khu phố Khâm Thiên và nhiều khu vực dân cư bị tàn phá nặng nề. Tuy nhiên, chỉ trong hơn một giờ chiến đấu, lực lượng phòng không ba thứ quân của Hà Nội, Hải Phòng và Thái Nguyên đã bắn rơi 8 máy bay B.52.
Ngày 27/12, chiến công tiếp tục được ghi dấu khi phi công Phạm Tuân lái MIG-21 bắn hạ một B.52 tại khu vực Mộc Châu. Đây là chiếc B.52 đầu tiên bị Không quân nhân dân Việt Nam bắn rơi trong chiến dịch. Cùng ngày, quân và dân ta bắn rơi 14 máy bay các loại.
Ngày 28 và 29/12, Mỹ vẫn tiếp tục tập kích nhưng sức chống trả của quân dân miền Bắc ngày càng mạnh mẽ. Những trận địa tên lửa được bảo vệ, cơ động và bổ sung lực lượng, tiếp tục đánh trả các đợt oanh tạc.
Đến sáng 30/12/1972, trước thất bại nặng nề, Tổng thống Nixon buộc phải tuyên bố ngừng ném bom từ vĩ tuyến 20 trở ra và đề nghị nối lại Hội nghị Paris.
Sau 12 ngày đêm, quân và dân ta đã bắn rơi 81 máy bay, trong đó có 34 B.52, 5 F.111 và 42 máy bay chiến thuật các loại; gần 100 phi công Mỹ bị tiêu diệt và bắt sống.
Chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không” đã trở thành biểu tượng của ý chí, bản lĩnh và sức mạnh Việt Nam. Chiến thắng ấy góp phần buộc Mỹ phải trở lại bàn đàm phán và ký Hiệp định Paris ngày 27/1/1973, tạo bước ngoặt quan trọng trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.



