“Hà Nội vẫn đứng vững”.

Nguyễn Xuân Long — Pháo thủ cao xạ bảo vệ Hà Nội (1972)

Nguyễn Xuân Long nhập ngũ năm 1971 và được phân vào Trung đoàn pháo cao xạ đóng tại ngoại thành Hà Nội. Nhiệm vụ của anh và đồng đội là bắn chặn các đợt máy bay chiến lược B-52 trong chiến dịch ném bom cuối năm 1972.

Long nhớ mãi đêm 26/12, bầu trời thủ đô đỏ rực. Đất dưới chân rung lên từng đợt như động đất mỗi khi bom 3 tấn rơi xuống. Trong hầm pháo, tiếng người báo xạ, tiếng đạn nổ, tiếng máy bay gầm rú quyện thành một âm thanh không bao giờ quên.

Có lần, một quả bom rơi sát trận địa, sức ép khiến Long bị điếc tạm thời. Nhưng khi nhìn thấy đồng đội đang cố xoay nòng pháo, anh lại lao đến phụ tay mà không hề nghe rõ mệnh lệnh. “Lúc đó chỉ nghĩ: máy bay còn, Hà Nội còn bị đánh”, anh kể.

Cuối tháng 12, khi tin B-52 bị bắn rơi liên tiếp và chiến dịch Linebacker II chấm dứt, Long đã bật khóc. Anh nói, đó là lần duy nhất trong đời chiến đấu anh khóc vì “Hà Nội vẫn đứng vững”.