HAI BÀ TRƯNG

Trong dòng chảy nghìn năm của lịch sử Việt Nam, có những cái tên không chỉ là nhân vật lịch sử, mà đã trở thành biểu tượng cho cốt cách và linh hồn dân tộc. Với tôi, Trưng Trắc và Trưng Nhị chính là hai đóa sen thép nảy mầm từ bùn lầy của sự áp bức, tỏa hương thơm của lòng tự trọng dân tộc cho đến mãi muôn đời. Tôi thường hình tượng hóa bối cảnh lúc bấy giờ – một Giao Chỉ đau thương dưới gót giày của Thái thú Tô Định. Đó là những ngày tháng mà nỗi uất hận của dân lành đã dâng cao như nước sông Hồng mùa lũ. Giữa không gian đen tối ấy, hình ảnh hai người phụ nữ dòng dõi Lạc tướng Mê Linh hiện lên không phải với vẻ mềm mại thường tình, mà với ý chí sắt đá. Tôi tin rằng, quyết định phất cờ khởi nghĩa của hai bà không chỉ đến từ bi kịch cá nhân – nỗi đau mất chồng của bà Trưng Trắc – mà trên hết, đó là sự cộng hưởng của nỗi đau mất nước. “Nợ nước, thù nhà” – bốn chữ ấy được cụ thể hóa bằng lời thề trên cửa sông Hát. Khi tôi đặt bút viết về khoảnh khắc này, tôi như nghe thấy tiếng trống đồng vang dội từ quá khứ. Hai Bà Trưng không chỉ lãnh đạo một cuộc chiến, các bà đang đánh thức bản năng độc lập của một dân tộc vốn không biết cúi đầu. Hình ảnh hai bà cưỡi voi, tay cầm kiếm, áo giáp phục chỉnh tề xông pha trận mạc là một trong những thước phim tráng lệ nhất của lịch sử Việt Nam. Nó phá tan định kiến về sự yếu đuối của phái nữ và khẳng định rằng: Khi Tổ quốc cần, đôi vai của người phụ nữ cũng có thể gánh vác cả giang sơn. Chiến thắng vang dội với việc thu hồi 65 thành trì và sự tháo chạy của quân giặc đã minh chứng cho sức mạnh của sự đoàn kết. Dù triều đại Trưng Vương chỉ tồn tại trong ba năm ngắn ngủi trước khi đối mặt với mãnh tướng Mã Viện, nhưng với tôi, đó là ba năm rực rỡ nhất. Sự hy sinh của hai bà trên dòng sông Hát không phải là sự kết thúc, mà là một sự hóa thân vào sông núi. Viết về Hai Bà Trưng, tôi không muốn dùng những từ ngữ quá khô khan. Tôi muốn chúng ta nhìn thấy ở đó sự tiếp nối. Tinh thần của hai bà vẫn đang chảy trong dòng máu của những người phụ nữ Việt Nam hiện đại: tự tin, can trường và đầy lòng trắc ẩn. Hai Bà Trưng không chỉ là những anh hùng trong sách giáo khoa, các bà là ngọn lửa mồi đầu tiên để hàng ngàn năm sau, ngọn lửa độc lập ấy chưa bao giờ tắt trên mảnh đất hình chữ S này.