Hai lần vinh dự gặp Người
Ký ức không bao giờ quên về hai lần vinh dự được gặp Bác Hồ, mỗi lần kể lại, cựu chiến binh Nguyễn Minh Tâm (97 tuổi), ở tổ 12, phường Đồng Quang, TP Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên vẫn thấy vô cùng tự hào và lần nào cũng thấy tươi mới như vừa diễn ra.
Cách đây 70 năm, hòa cùng hàng vạn cán bộ, chiến sĩ, nhân dân hành quân lên Tây Bắc tham gia Chiến dịch Điện Biên Phủ có chiến sĩ Nguyễn Minh Tâm, thuộc Tiểu đoàn Hoa Lư (Liên khu 3). Lên đến mặt trận, Nguyễn Minh Tâm được bổ sung vào Đại đoàn 312, giữ chức vụ Tiểu đội trưởng Thông tin thuộc Đại đoàn bộ. Sau khi Chiến dịch Điện Biên Phủ kết thúc, Tiểu đội trưởng Nguyễn Minh Tâm vinh dự được tặng Huy hiệu Chiến sĩ Điện Biên Phủ, Huân chương Kháng chiến hạng Nhất, Huân chương Chiến thắng hạng Ba...
Tháng 2-1959, Khu Gang thép Thái Nguyên chuẩn bị thành lập, cần một lực lượng lớn cán bộ, nhân công có trình độ và năng lực. Lúc này, ông Tâm đang là cán bộ tuyên truyền thuộc Đoàn 23, Quân khu Hữu Ngạn, chuyển ngành về làm tại đây. Khi mới về nhận công tác, để nâng cao trình độ, ông và một số anh em được tăng cường cho Nhà máy Điện Cao Ngạn (nay là Công ty Nhiệt điện Cao Ngạn, Tập đoàn Công nghiệp Than-Khoáng sản Việt Nam) nhằm thuận lợi cho việc vừa làm vừa học tập bổ túc văn hóa ngoài giờ. Lớp học nằm trên địa phận phố Quan Triều, thị xã Thái Nguyên (nay là tổ 7, phường Quang Vinh, thành phố Thái Nguyên), thuộc khuôn viên sinh hoạt chung của công nhân Nhà máy Điện Cao Ngạn và Trường Thiếu nhi Vùng cao Khu tự trị Việt Bắc (nay là Trường Phổ thông Vùng cao Việt Bắc). Chính tại nơi này, ông có vinh dự lần đầu tiên được gặp và trò chuyện với Bác Hồ.
Ngày 13-3-1960, Bác Hồ về dự mít tinh nhân dịp Chính phủ trao Huân chương Lao động hạng Ba tặng tỉnh Thái Nguyên và Huân chương Lao động hạng Nhì cho huyện Định Hóa. Hôm ấy, có hơn 4 vạn đại biểu nhân dân các dân tộc trong tỉnh cùng dự. Ngay từ sớm, ông Tâm cùng mọi người đã có mặt, quần áo chỉnh tề, đứng ngay gần khán đài. Sau buổi nói chuyện, Chủ tịch Hồ Chí Minh đến thăm một số trường học và Nhà máy Điện Cao Ngạn.
Ông Nguyễn Minh Tâm nhớ lại: “Dự mít tinh xong, tôi về thẳng khu lớp học. Lúc đó khoảng 12 giờ trưa, đoàn xe của Bác từ từ tiến vào. Từ xa, tôi trông thấy Bác không đi vào hội trường ngay mà trước tiên Bác đi tham quan khu nhà ăn, kiểm tra nơi ăn ở của học sinh. Khi Bác đi vào hội trường, tất cả đồng loạt vỗ tay và hô vang: “Bác Hồ muôn năm, Bác Hồ muôn năm!”. Sau đó, Bác cùng các em học sinh đi ra khoảng sân sinh hoạt chung, nơi có chiếc ghế đá dưới một cây đa to. Bác ngồi xuống đó nghỉ, ngay lập tức chúng tôi chạy ùa lại, vây quanh Bác. Tôi ngồi ngay phía dưới chân Bác.
Lần đầu tiên trong đời tôi được gặp và ngắm nhìn Người từ khoảng cách gần. Thấy tôi mặc quân phục, trên ngực gắn đầy huân chương, Bác biết tôi là chiến sĩ Điện Biên Phủ, liền hỏi: “Cháu về đây làm gì?”. Tôi đáp: “Thưa bác, cháu là công nhân Khu Gang thép đi học ạ”. Bác nói: “Muốn làm nhiều gang thép tốt thì cháu phải học văn hóa tốt”. Tôi đáp: “Vâng, cháu sẽ thực hiện theo lời Bác dạy ạ”.
Khi được ngồi gần và trò chuyện với Bác, tôi có cảm tưởng như đang nói chuyện với người ông của mình bởi Bác rất gần gũi, tình cảm. Quá bất ngờ, xúc động và không tin đó là sự thật nên lúc ấy tôi cứ ngồi lại dưới gốc đa mãi, trong khi mọi người và các em học sinh đã ùa ra chụp ảnh cùng Bác. Lời dặn của Bác ngày hôm đó khiến tôi quyết tâm học tập thật tốt. Hơn một năm miệt mài vừa làm vừa tranh thủ học ban đêm, tôi đã hoàn thành chương trình học bổ túc...”.
Sau đó 4 năm, ông Tâm có vinh dự được gặp Bác Hồ lần thứ hai. Đó là ngày 1-1-1964, Bác đến thăm cán bộ, công nhân Khu Gang thép Thái Nguyên. Lúc này, ông Tâm đang làm ở bộ phận tuyên giáo ở đây và cùng đoàn đón Bác. Ông Tâm kể: “Sau khi đi tham quan khu lò cao số 1, Bác đến thăm trung tâm hóa nghiệm nằm trên tầng 2 của khu nhà làm việc. Ngay phía bên dưới cầu thang có tấm biển ghi: Đề nghị bỏ dép mới được lên tầng. Khi Bác cúi người cởi dép, đồng chí Đinh Đức Thiện, Giám đốc nhà máy liền nói: “Thưa Bác, Bác đi cả dép lên ạ”. Bác quay sang chỉ vào tấm biển: “Chú có nhìn thấy tấm biển quy định ở đây không?”. Nói xong Bác xếp đôi dép cao su gọn vào một bên rồi theo đúng quy định, Bác đi chân đất lên hỏi thăm cán bộ, nhân viên tại trung tâm”.
