HÁI PHÓ HÀ HƯNG TÔNG GẶP KHÂM THÁNH CÔNG CHÚA

HÁI PHÓ HÀ HƯNG TÔNG GẶP KHÂM THÁNH CÔNG CHÚA

Hà Hưng Tông (sinh 1068) hay Hà Di Khánh, là châu chủ thế tập của châu Vị Long (Tuyên Quang ngày nay) dưới triều Lý. Triều đình nhà Lý rất coi trọng các tù trưởng biên viễn, thường xuyên vỗ về họ để họ không ngả theo các thế lực như Tống, Đại Lý, Chân Lạp. Tuy nhiên chỉ dùng ân là không đủ, các hoàng đế nhà Lý phải xử dụng cả uy để đảm bảo các hào trưởng xa xôi không nảy sinh ý khác. Con em các vị tù trưởng này thường được yêu cầu đến sinh sống tại đế đô để làm con tin, đồng thời họ nhận được sự giáo dục để trung thành với triều Lý, và thậm chí còn được gả cho con em hoàng tộc để biến sơ thành thân. Theo bia "Bảo Ninh Sùng Phúc Tự Bi", bà nội của Hà Di Khánh chính là con gái thứ 3 của Lý Thái Tổ, và đến lượt ông cũng được gả công chúa Khâm Thánh, em gái hoàng đế Nhân Tông.

Theo bia Bào Ninh Sùng Phúc, năm 1077, nhà vua mang chiếu đến vời Hà Di Khánh về kinh. Khi đó ông mới 9 tuổi. Lấy cớ ông còn nhỏ, cha mẹ ông thoái thác, tuy nhiên năm sau, vua sai quan Nội phụ Văn t­ư lang trung là Kiều Nghĩa "ngầm" tới đưa ông đi. Tại Thăng Long, Hà Di Khánh đã gặp công chúa Khâm Thánh, 12 tuổi. Con tin trẻ thơ ở nơi biên viễn hẳn rất choáng ngợp trước kinh đô kỳ vĩ và công chúa kiêu sa, tuy nhiên từ đây mối lương duyên của 2 người bắt đầu nảy nở, như những nụ đào trên tay Di Khánh.

Hà Di Khánh tay cầm "ngọc khuê bích sừng sững", mặc lễ phục "Phủ Phất ung dung". Tóc ngắn ngang gáy, mái cắt ngắn trước trán theo kiểu tóc nam giới thịnh hành trước thế kỷ 15. Công chúa Khâm Thánh mặc áo xanh quần điều, tóc búi 2 bên như trong các tượng thời Lý. Trên tay Hà Di Khánh là nhành đào, bởi khi ông tới Thăng Long là tháng Giêng