Hồ Thị Quý

Vào khoảng đầu năm 1944, có một người đàn ông độ 30 tuổi, gia đình đông con, chuyên đi làm thuê, cuốc mướn hoặc mò cua bắt cá, đi đăng đi xúc kiếm chút tiền về nuôi gia đình. Một hôm, chàng trai đi không thấy về, vợ con ở nhà lo lắng, ngóng trông. Rồi nghe dân làng kháo nhau: ông Lê Văn Nhạn đã bị Tây bắt vô sở cao su Ship (nông trường cao su Long Thành bây giờ) đánh chết rồi! Người chồng trẻ ấy chết đi để lại cô vợ chỉ mới ngoài 20 tuổi và 5 đứa con thơ dại. Người vợ trẻ ấy chính là má Hồ Thị Quý, Bà mẹ Việt Nam Anh hùng ở xã Long Tân. Làng quê Long Tân thưở ấy nghèo lắm, làm được miếng ăn đã khó lại còn trông chừng Tây về làng bố ráp phải lo kiếm đường chạy. Tuy vậy, cái tình của dân Long Tân vẫn luôn chơn chất, thủy chung. Cái ác, cái xấu do bọn giặc gây ra đã nung nấu sự phẫn nộ, lòng căm thù của bà con. Do đó, người góa phụ trẻ Hồ Thị Quý dù nghèo khổ, cơ cực với một nách 5 con thơ vẫn sẵn sàng giúp đỡ, nuôi giấu những người cách mạng đánh Tây, đuổi Tây. Một ngày trong năm 1945, Tây đến làng, người mẹ trẻ quýnh quáng ẵm đứa con út chưa đầy tuổi và dắt vội đứa con gái 4-5 tuổi chạy đi trốn Tây. Giặc phát hiện ra chỗ ẩn nấp của ba mẹ con và bắn chết bà mẹ trẻ cùng đứa con còn ẵm trong lòng. Đứa con gái còn lại bị bọn chúng cắt cổ, quăng xác vào lùm cây rồi bỏ đi. May mắn thay, đứa bé ấy chưa chết. Em hoảng sợ kêu khóc và bò lết ra khỏi lùm cây, được hàng xóm cứu sống Bà mẹ vắn số Hồ Thị Quý ra đi ở tuổi ngoài 20, đứa con trai lớn nhất của bà chưa đầy 10 tuổi. Thương các cháu mồ côi mồ cút, bà ngoại rước các cháu về nuôi cũng bằng cái nghề ba mẹ các cháu đã trải qua : đi xúc đi tát, mò cua bắt ốc, làm thuê làm mướn... Các cháu đã lớn lên trong sự thương yêu đùm bọc của ngoại, của bà con chòm xóm. Anh Lê Minh Hòa, con lớn của má kết duyên cùng cô Nguyễn Thị Đào, người cùng xã. Sau đó, anh Hòa tham gia hoạt động cách mạng ở cơ sở, năm 1962 anh thoát ly hẳn và hoạt động trên địa bàn Nhơn Trạch. Vợ anh ở lại cũng tham gia hoạt động hợp pháp tại địa phương. Năm 1971, trên đường về xã nhà công tác anh đã bị phục kích trúng mìn hy sinh. Lúc ấy anh mới 35 tuổi, để lại con trai đầu lòng 8 tuổi và hai con gái, đứa con gái út mới chỉ 10 tháng. Trước đó, em trai là Lê Văn Chiến đi du kích xã năm 1960, năm 1967 hy sinh, bị bọn lính kéo xác về huyện, chị Hai Đào phải lên huyện xin nhận xác về chôn. Cũng năm 1967, người con trai út của bà mẹ quá cố Hồ Thị Quý là Lê Văn Năm - đi bộ đội huyện hồi mới 15 tuổi - đã hy sinh ở xã Phước An và mất xác. Còn cô gái Lê Thị Tư bị bọn Pháp cắt cổ nhưng thoát chết năm xưa (nay vẫn còn vết sẹo) có chồng, sinh được ba người con. Chồng cô cũng đã hy sinh từ những năm 1965-1966. Má Hồ Thị Quý được Nhà nước truy tặng danh hiệu Bà mẹ Việt Nam Anh hùng theo Quyết định số 394/KTCTN ngày 17-12-1994. Trước đó, má và gia đình được Nhà nước tặng thư