"Hổ tướng" người Nghệ và 5 lần đối diện cửa tử

Thiếu tướng Hoàng Đan sinh năm 1928, nguyên Tư lệnh Sư đoàn 304, là người trực tiếp chỉ huy các chiến dịch lớn như Khe Sanh năm 1968, Đường 9 - Nam Lào năm 1971, Quảng Trị năm 1972, Thượng Đức năm 1974, và Chiến dịch Hồ Chí Minh năm 1975. Sự gan dạ của người thanh niên yêu nước ấy đã dẫn ông đến các mặt trận ác liệt nhất trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp, sau này là đánh đuổi Mỹ, tiêu diệt giặc Pôn Pốt ở biên giới Tây Nam và chống xâm lược ở mặt trận phía Bắc năm 1979.

Trong hơn nửa thế kỷ mặc áo lính, có đến hơn 40 năm ông trực tiếp cầm quân ở chiến trường, trải qua 5 lần đối diện với cửa tử ở khắp các chiến trường từ Bắc chí Nam. Trong trận Thượng Đức năm 1974, khi tiếng súng vừa dứt giữa khói đạn mịt mù, ông đã thản nhiên bước ra trong tiếng vỗ tay tán thưởng của mọi người, và Thượng Đức được giữ vững, không mất một điểm tựa nào, một minh chứng cho bản lĩnh chỉ huy giữa tình huống chiến sự căng thẳng.

11 giờ ngày 30 tháng 4 năm 1975, với cương vị Phó Tư lệnh Quân đoàn 2, ông có mặt sớm tại Dinh Độc Lập, trực tiếp giao nhiệm vụ cho binh đoàn thọc sâu đánh chiếm mục tiêu quan trọng này. Sau khi hai miền Bắc - Nam thống nhất, ông tiếp tục gánh vác trách nhiệm trong chiến dịch bảo vệ biên giới phương Bắc từ năm 1979 đến hết năm 1986. Với vai trò tư lệnh chiến trường, vị tướng khi ấy đã gần tuổi 60 vẫn xông pha nơi chiến trận, trực tiếp chỉ huy bộ đội trong suốt giai đoạn khó khăn ấy của lịch sử dân tộc.