Hoàng Diệu – Khí tiết thanh cao, rực sáng lòng đất Bắc

Sinh ra tại mảnh đất giàu truyền thống khoa bảng Quảng Nam, Hoàng Diệu nổi tiếng là một vị quan thanh liêm, bộc trực, hết lòng vì dân vì nước. "Thời hoa lửa" của cuộc đời ông bùng cháy khốc liệt và oanh liệt nhất vào năm 1882, khi ông được triều đình giao trọng trách làm Tổng đốc Hà Ninh, tổng chỉ huy phòng thủ thành Thăng Long - Hà Nội. Lúc bấy giờ, thực dân Pháp dưới sự chỉ huy của Henri Rivière mang quân ra Bắc, ngang nhiên bộc lộ dã tâm chiếm thành. Trước tình thế ngàn cân treo sợi tóc, trong khi triều đình Huế luôn giữ thái độ cầu hòa, nhu nhược thì Tổng đốc Hoàng Diệu đã lựa chọn con đường của một bậc trượng phu: quyết tâm sống chết cùng thành.

Ngày 25 tháng 4 năm 1882, thực dân Pháp nổ súng tấn công dữ dội vào thành Hà Nội. Giữa làn mưa bom bão đạn, khói lửa ngập trời, vị Tổng đốc ngoài năm mươi tuổi ấy đã không màng hiểm nguy, trực tiếp lên mặt thành đốc thúc quân sĩ chiến đấu quả cảm. Ông cùng các binh sĩ dùng súng thần công đánh trả kịch liệt, bẻ gãy nhiều đợt tiến công của giặc. Thế nhưng, bi kịch ập đến khi kho thuốc súng trong thành bất ngờ bị nổ tung do sự phản bội của kẻ gian, khiến quân sĩ hoang mang, hỏa lực phòng thủ suy giảm. Nhận thấy thế cục không thể đảo ngược, quân Pháp tràn vào thành, Hoàng Diệu đã ra lệnh cho binh sĩ giải tán để bảo toàn tính mạng, còn bản thân ông kiên quyết ở lại.

Không chịu để rơi vào tay giặc, không chấp nhận sự nhục nhã của kẻ hàng binh, vị Tổng đốc kính yêu đã đi vào điện Kính Thiên, dùng máu đầu ngón tay viết bức di biểu đẫm nước mắt gửi về cho vua Tự Đức để tạ tội vì không giữ được thành. Sau đó, ông thản nhiên đi đến vách thành chỗ Võ Miếu, dùng chiếc khăn lụa thắt cổ tuẫn tiết. Hoàng Diệu ngã xuống, thân xác gửi lại đất Bắc, nhưng linh hồn và khí tiết thanh cao của ông đã hóa thành mầm sống bất diệt trong lòng nhân dân Hà Nội và cả dân tộc Việt Nam. Cái chết của ông chính là lời cảnh tỉnh đanh thép, ngọn lửa thổi bùng lòng căm thù giặc của nhân dân ta trên khắp mọi miền.

Hơn một thế kỷ đã trôi qua, vết thương chiến tranh xưa đã lành, nhưng câu chuyện thời hoa lửa của Tổng đốc Hoàng Diệu vẫn vẹn nguyên giá trị, là tấm gương sáng ngời về lòng trung thực, lòng yêu nước và ý chí bất khuất. Ông đã chọn cái chết để bảo vệ nhân phẩm của một người trí thức, bảo vệ danh dự của một võ tướng Đại Việt trước nòng súng viễn chinh.

Tham gia cuộc thi “Câu chuyện thời hoa lửa”, câu chuyện về Tổng đốc Hoàng Diệu nhắc nhở thế hệ trẻ ngày hôm nay một bài học sâu sắc về tinh thần trách nhiệm. Sống trong một thời đại hòa bình, khi vận mệnh đất nước được định đoạt bằng sự phát triển kinh tế và trí tuệ, chúng tôi hiểu rằng "ngọn lửa" của Hoàng Diệu cần được thắp sáng bằng sự chính trực, lòng tận tụy trong công việc và khát vọng cống hiến cho quê hương.

Được thừa hưởng nền độc lập mà cha ông đã đánh đổi bằng cả máu và nước mắt, tuổi trẻ chúng tôi nguyện giữ vững khí tiết và lòng tự tôn dân tộc. Chúng tôi quyết tâm đem tri thức, nhiệt huyết của tuổi trẻ để xây dựng đất nước ngày càng giàu đẹp, văn minh, vững vàng bảo vệ chủ quyền quốc gia trong thời đại mới, xứng đáng với danh thơm mà các bậc tiền nhân đã để lại cho hậu thế.