TRẦN THỦ ĐỘ VÀ LỜI THỀ ĐỊNH NINH GIANG SƠN – NGỌN LỬA GÁNH VÁC VÀ BẢN LĨNH THÉP TRƯỚC BÃO GIÔNG
Trong dòng chảy hàng ngàn năm dựng nước và giữ nước oanh liệt của dân tộc Việt Nam, thế kỷ XIII mở ra bằng một chương sử bi tráng và hào hùng bậc nhất. Đó là thời kỳ mà Đại Việt phải đối mặt với đế quốc Nguyên - Mông hung hãn – thế lực quân sự mạnh nhất thế giới bấy giờ. Để có được một “hào khí Đông A” lẫm liệt, một vương triều nhà Trần ba lần đại phá giặc Nguyên, lịch sử đã phải tôi luyện nên những vĩ nhân có bản lĩnh thép và tư duy chính trị kiệt xuất. Người đặt viên gạch đầu tiên khởi dựng vương triều ấy, vị chủ tướng gánh vác giang sơn qua cơn khủng hoảng và thắp lên ngọn lửa quyết chiến độc lập, chính là Thái sư Trần Thủ Độ.
Trần Thủ Độ (1194 – 1264) sinh ra tại vùng đất Thái Bình, trưởng thành giữa bối cảnh triều đại nhà Lý đang rơi vào cảnh suy vi cùng cực. Giang sơn loạn lạc, giặc giã nổi lên như ong, triều đình bất lực khiến nhân dân lầm than, đất nước đứng trước họa diệt vong. Trong tình thế hiểm nghèo ấy, Trần Thủ Độ với thiên tài chính trị bẩm sinh và sự quyết đoán phi thường đã chủ trì cuộc chuyển giao quyền lực lịch sử từ nhà Lý sang nhà Trần vào năm 1226. Dẫu lịch sử còn có những cái nhìn khắt khe về những biện pháp cứng rắn của ông, nhưng không ai có thể phủ nhận tấm lòng tận trung với quốc gia và khát vọng tối cao của ông là thu giang sơn về một mối, thiết lập một chính quyền vững mạnh để bảo vệ bờ cõi tộc Việt.
"Thời hoa lửa" của Trần Quốc Tuấn hay các vua Trần sau này thực chất đã được nhen nhóm và bảo vệ bởi ngọn lửa thép của Trần Thủ Độ trong cuộc kháng chiến chống quân Nguyên - Mông lần thứ nhất (năm 1258). Khi hơn 3 vạn kỵ binh hung hãn của Ngột Lương Hợp Thai tràn sang nước ta, với sức mạnh như vũ bão, chúng đã đánh bại chiến tuyến ở Bình Lệ Nguyên và tiến vào đốt phá kinh thành Thăng Long. Giữa thời khắc cam go, nghẹt thở khi triều đình phải thực hiện kế sách lui quân chiến lược, lòng người hoang mang dao dộng, vua Trần Thái Tông đã chèo thuyền đến hỏi ý kiến của ông về việc hàng hay chiến. Đứng trước vận mệnh độc lập tự chủ hoàn chỉnh của quốc gia, Trần Thủ Độ đã khẳng định bản lĩnh của một bậc đại thần rường cột bằng câu nói bất hủ khắc sâu vào tâm khảm muôn đời: “Đầu thần chưa rơi xuống đất, xin bệ hạ đừng lo!”.
Lời tuyên ngôn đanh thép ấy vang lên giữa khói lửa chiến tranh như một luồng điện mạnh mẽ, dập tắt mọi tư tưởng hàng giặc, thổi bùng ngọn lửa quyết chiến sấm sét trong lòng quân dân Đại Việt. Nó biến thành hành động thực tiễn trong trận Đông Bộ Đầu oanh liệt, nơi quân ta dốc toàn lực phản công, quét sạch quân mông cổ ra khỏi bờ cõi, bảo vệ vẹn toàn giang sơn sơ khai của triều đại mới. Trần Thủ Độ không chỉ là người giữ vững tay chèo của con thuyền đất nước trước bão giông ngoại xâm, mà ông còn là tấm gương sáng về sự liêm chính, tôn trọng pháp luật và đặt lợi ích quốc gia lên trên gia đình, sẵn sàng tâu vua trị tội người thân nếu họ vi phạm quốc pháp.
Cuộc đời của Thái sư Trần Thủ Độ là một thiên anh hùng ca về sự quyết đoán, gan góc và tinh thần dám gánh vác trách nhiệm trước lịch sử. Ngài xuất hiện vào thời khắc cam go nhất để chứng minh rằng: Sức mạnh vĩ đại nhất của một vương triều và một dân tộc nằm ở sự kiên định của người lãnh đạo và một tinh thần tự lực tự cường, không bao giờ chịu cúi đầu khuất phục.
Hơn bảy thế kỷ đã lùi xa, khói súng trận Đông Bộ Đầu xưa đã lặng, nhưng câu chuyện thời hoa lửa của Trần Thủ Độ vẫn là ngọn đuốc rực sáng sưởi ấm lòng thế hệ trẻ hôm nay. "Lời thề giữ đầu" của Ngài nhắc nhở chúng tôi rằng: Nền hòa bình và độc lập này phải đổi bằng bản lĩnh, sự hy sinh và những quyết sách kiên cường của cha ông. Tiếp nối ngọn lửa thiêng ấy, tuổi trẻ hôm nay nguyện mang khát vọng, tri thức và trách nhiệm, nỗ lực học tập để chung tay bảo vệ vững chắc chủ quyền và dựng xây đất nước Việt Nam ngày càng phồn vinh, vững bền cùng năm tháng.
