Hoàng Văn Thụ: Khí tiết rạng ngời trước họng súng quân thù - (TH Đào Viên)

Hoàng Văn Thụ: Khí tiết rạng ngời trước họng súng quân thù

1. Cuộc bắt bớ và những đòn tra tấn tàn khốc

Vào cuối năm 1943, khi phong trào cách mạng đang sục sôi, đồng chí Hoàng Văn Thụ — khi đó là Ủy viên Ban Thường vụ Trung ương Đảng — đã bị mật thám Pháp bắt giữ tại ngõ Nam Ngư (Hà Nội).

Biết ông là một cán bộ cao cấp, thực dân Pháp đã dùng đủ mọi thủ đoạn: từ dụ dỗ, mua chuộc bằng chức quyền, tiền bạc đến những đòn tra tấn dã man "chết đi sống lại". Thế nhưng, tất cả những gì chúng nhận được chỉ là cái nhìn khinh anh và sự im lặng thép. Không lấy được một lời khai, thực dân Pháp kết án tử hình ông.

2. Đêm cuối cùng ở hỏa lò

Đêm ngày 23/5/1944, trong xà phòng tử hình của nhà tù Hỏa Lò, đồng chí Hoàng Văn Thụ vẫn giữ phong thái ung dung lạ thường. Ông không ngủ mà dành thời gian đó để viết một bài thơ tuyệt bút gửi lại cho đồng chí, đồng đội. Bài thơ có những câu đầy hào sảng:

"Việc nước xưa nay có bại thành Sống chết làm sao cho xứng danh"

Ông coi cái chết nhẹ tựa lông hồng, bởi ông biết hạt giống cách mạng mà mình gieo trồng đang sắp đến ngày hái quả.

3. Trên pháp trường Tương Mai

Rạng sáng ngày 24/5/1944, thực dân Pháp áp giải ông ra pháp trường Tương Mai. Trước mặt ông là hàng súng đen ngòm của toán lính hành quyết và những quan chức cai trị Pháp.

Khi tên quan tòa hỏi ông có muốn nói lời cuối cùng hay không, đồng chí Hoàng Văn Thụ đã dõng dạc trả lời bằng tiếng Pháp để tất cả những tên cầm quyền ở đó phải nghe rõ:

"Trong cuộc đấu tranh sinh tử giữa chúng tôi, những người mất nước và các ông, những kẻ cướp nước, sự hy sinh của những người như tôi là lẽ dĩ nhiên. Chỉ có điều các ông nên biết rằng, cách mạng sẽ chiến thắng! Độc lập, tự do nhất định sẽ về tay nhân dân chúng tôi!"

4. Ánh mắt không khuất phục

Đến giờ hành quyết, quân lính tiến lại gần định dùng vải đen để bịt mắt ông theo quy định. Nhưng đồng chí Hoàng Văn Thụ đã gạt phắt đi và nói: "Không cần phải bịt mắt tôi. Hãy để tôi được nhìn đất nước thân yêu của tôi lần cuối và để tôi nhìn thẳng vào họng súng của các ông!"

Giây phút cuối cùng, giữa không gian tĩnh mịch của pháp trường, ông đã hô vang khẩu hiệu:

• "Việt Nam độc lập muôn năm!"

Tiếng hô vừa dứt cũng là lúc loạt súng vang lên. Người con ưu tú của dân tộc ngã xuống, nhưng tinh thần của ông thì bất tử. Cái chết của ông đã thổi bùng lên ngọn lửa căm thù và ý chí quyết chiến trong lòng hàng triệu người dân Việt Nam, dẫn đến thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám chỉ một năm sau đó.