Học Bác suốt đời phụng sự dân tộc
Khi chúng tôi hỏi về tư tưởng và tinh thần ngoại giao của Chủ tịch Hồ Chí Minh có ảnh hưởng tới bà như thế nào trên con đường hoạt động cách mạng, Madame Bình phấn khởi nói về sự tự hào khi được gặp Bác Hồ nhiều lần, trong đó có lần được ăn cơm với Bác. Bà vẫn nhớ rõ lần đầu được gặp Người: “Tôi được gặp Bác Hồ lần đầu tiên sau khi tập kết ra bắc năm 1955. Khi ở Pháp, Bác có quen ông ngoại của tôi là cụ Phan Chu Trinh vì đều hoạt động trong giới kiều bào; khi biết tôi là cháu cụ Phan, lại ở miền nam ra, cho nên Bác đã ưu tiên cho gọi tôi tới gặp. Mặc dù đã nghe nhiều về Bác nhưng khi được gặp Người, tôi đã rất xúc động. Bác ân cần hỏi thăm về gia đình, về hoạt động của tôi”.
Trước khi lên đường sang Pháp tham dự Hội nghị Paris, bà Nguyễn Thị Bình và các thành viên trong đoàn đàm phán được gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh. Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, nhưng trong ký ức của bà, từng lời căn dặn của Bác hôm ấy vẫn còn nguyên vẹn: Phải kiên định lập trường, giữ vững tư tưởng, yêu cầu Mỹ rút toàn bộ quân đội và lực lượng đồng minh; nhất quyết phải giành cho được độc lập dân tộc. “Câu nói Không có gì quý hơn độc lập, tự do của Bác là kim chỉ nam trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng của tôi. Tôi học được từ Bác trong công tác ngoại giao nhà nước phải luôn kết hợp ngoại giao nhân dân, phải biết hy sinh vì đất nước”, bà Nguyễn Thị Bình xúc động nhớ lại.
Trong suốt cuộc trò chuyện với chúng tôi, chỉ một giây phút thoáng qua, âm giọng của nguyên Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình có chút chùng xuống: “Vì hoạt động cách mạng cho nên tôi không có thời gian chăm lo cho gia đình, có lúc không làm tròn vai trò của người vợ, người mẹ. Các con vì thế cũng thiệt thòi nhiều… Nhưng tôi cho rằng đó là sự hy sinh cần thiết”. Nói đến đây, bà khẽ đưa ánh mắt về phía con dâu - nhà giáo Mai Thục Trinh, như tìm kiếm một sự sẻ chia, thông cảm.Tự nhận mình không phải tuýp người lãng mạn, chỉ làm những việc có ích cho đất nước, cho những người yếu thế, bà Nguyễn Thị Bình đã làm việc đến tận năm 90 tuổi trong vai trò Chủ tịch Quỹ Hòa bình và phát triển Việt Nam. “Hiện nay sức khỏe không cho phép để đi làm nữa nhưng hằng ngày mẹ tôi vẫn đọc sách báo, xem ti-vi để theo dõi tin tức và luôn cố gắng duy trì thói quen tập thể dục mỗi ngày”, nhà giáo Mai Thục Trinh chia sẻ.
Đến giờ, tư duy của bà vẫn mẫn tiệp lạ thường, nhớ rõ từng dấu mốc lịch sử của đất nước và những chặng đường hoạt động cách mạng của chính mình. Trước khi chào bà để ra về, Madame Bình nhìn tôi trìu mến và nói: “Năm 42 tuổi, bà trở thành Bộ trưởng Ngoại giao và lúc bằng tuổi Ngọc là bà ký Hiệp định Paris đấy”. Rồi bà gửi gắm một lời nhắn nhủ mộc mạc mà thấm thía đến thế hệ trẻ: “Bây giờ điều kiện thuận lợi hơn nhưng sự cạnh tranh lại rất khốc liệt cho nên chuyên môn, nghề nghiệp phải giỏi, và nhớ là phải luôn đặt đạo đức lên hàng đầu”.
Với nhiều thế hệ người Việt Nam, nữ tướng Nguyễn Thị Bình không chỉ là một nhà ngoại giao kiệt xuất, mà còn là biểu tượng cho khí phách và trí tuệ Việt Nam, người cộng sản kiên định với lý tưởng Hồ Chí Minh và con đường giải phóng dân tộc. Trên con đường ấy, ngọn lửa cách mạng tiếp tục được truyền trao, trong đó có bà Trương Mỹ Hoa, người đã dành trọn cuộc đời để cống hiến cho lý tưởng cao cả, tiếp nối và thắp sáng khát vọng hòa bình.
