Hồi ký về liệt sĩ Hồ Sỹ Ninh qua ký ức của gia đình ông Hồ Vĩnh Trung

Hồi ký về liệt sĩ Hồ Sỹ Ninh qua ký ức của gia đình ông Hồ Vĩnh Trung

Có những con người ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ, không để lại cho gia đình một tấm ảnh rõ nét, không một nấm mộ để người thân hương khói. Nhưng tên tuổi và sự hy sinh của họ vẫn sống mãi trong ký ức quê hương, như một ngọn lửa âm ỉ truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.

Trong câu chuyện của gia đình ông Hồ Vĩnh Trung, sinh năm 1958, ở làng Đông, xã Hưng Tân, huyện Hưng Nguyên cũ, nay thuộc xã Hưng Nguyên Nam, tỉnh Nghệ An, người được nhắc đến với tất cả niềm kính trọng và tự hào là bác ruột của ông – liệt sĩ Hồ Sỹ Ninh.

Ông Hồ Vĩnh Trung đang tự hào kể lại câu chuyện về người bác ruột của mình

Ông Hồ Sỹ Ninh sinh năm 1917 trong một gia đình bần nông nghèo khó. Biến cố đến với gia đình từ rất sớm khi cha mẹ qua đời, để lại năm anh em bơ vơ giữa những năm tháng cơ cực. Là anh cả trong nhà, ông sớm nếm trải sự khắc nghiệt của cuộc đời. Những bữa cơm độn, những ngày làm thuê làm mướn để nuôi các em đã trở thành ký ức không thể nào quên của tuổi trẻ ông.

Năm 1937, khi vừa bước sang tuổi đôi mươi, người thanh niên nghèo ấy quyết định rời quê hương. Ông trốn lên Mường Xén, vùng đất miền Tây Nghệ An khi ấy còn heo hút, hiểm trở, để kiếm kế sinh nhai. Cuộc sống nơi đất khách vẫn không khá hơn là bao. Từ những công việc nặng nhọc nhất, ông tiếp tục bươn chải để tồn tại. Nhưng chính những năm tháng lưu lạc ấy đã đưa ông đến với con đường cách mạng.

Từ Mường Xén, ông sang nước bạn Lào, tham gia lực lượng du kích, rồi gia nhập quân ngũ. Với tinh thần quả cảm và ý chí kiên cường, ông được tín nhiệm giữ chức vụ trung đội phó. Đó là bước trưởng thành của một người nông dân nghèo, từ thân phận làm thuê trở thành người chiến sĩ chiến đấu vì độc lập dân tộc.

Tháng Tám năm 1945, lịch sử dân tộc bước vào thời khắc trọng đại. Trong những ngày sục sôi của Cách mạng Tháng Tám, ngày 18 tháng 8 năm 1945, ông Hồ Sỹ Ninh vinh dự được đứng trong hàng ngũ của Đảng. Đó là niềm vinh dự lớn lao mà ông đã phấn đấu suốt nhiều năm hoạt động cách mạng. Thế nhưng niềm vui ấy chỉ kéo dài đúng một ngày. Ngày 19 tháng 8 năm 1945, trong khí thế sục sôi của phong trào cách mạng trên toàn cõi Đông Dương, ông tham gia chiến đấu theo lời hiệu triệu của Việt Minh phát động Tổng khởi nghĩa giành chính quyền trước khi quân Đồng minh vào Đông Dương. Trong trận đánh quyết liệt chống thực dân Pháp và phát xít Nhật, người chiến sĩ trẻ đã anh dũng hy sinh. Ông ngã xuống chỉ một ngày sau khi được kết nạp Đảng. Sự ra đi của ông để lại nỗi đau khôn nguôi cho đồng đội và người thân. Cụ Ngô Quang Duyệt, người cùng làng từng chứng kiến những năm tháng ấy kể lại rằng, khi nghe tin ông Ninh mất, ông đau đớn đến mức ba ngày liền không thiết ăn uống. Nỗi tiếc thương ấy không chỉ dành cho một người bạn, mà còn dành cho một người con ưu tú của quê hương đã hiến trọn tuổi xuân cho Tổ quốc.

Chiến tranh qua đi, đất nước hòa bình. Gia đình nhận được giấy báo tử và Bằng Tổ quốc ghi công truy tặng liệt sĩ Hồ Sỹ Ninh. Nhưng niềm day dứt vẫn còn đó. Đến hôm nay, hơn tám mươi năm kể từ ngày ông ngã xuống, gia đình vẫn chưa biết chính xác nơi ông nằm lại trên đất nước Lào. Không có một phần mộ để con cháu đến viếng, không có một nắm đất quê hương phủ lên nơi an nghỉ cuối cùng. Đó không chỉ là nỗi day dứt của gia đình liệt sĩ mà là nỗi niềm chung của toàn dân tộc khi hàng nghìn hàng vạn liệt sĩ vẫn chưa được tìm thấy hài cốt để đưa về quê hương.

Đối với thế hệ trẻ hôm nay, câu chuyện của liệt sĩ Hồ Sỹ Ninh không chỉ là ký ức của một gia đình, mà còn là bài học về nghị lực và lòng yêu nước. Từ một cậu bé mồ côi, lớn lên trong cảnh đói nghèo cùng cực, ông đã không đầu hàng số phận. Ông dám rời quê hương đi tìm con đường sống, rồi tìm thấy lý tưởng cao đẹp của cuộc đời mình. Và cuối cùng, ông đã hiến dâng cả tuổi thanh xuân cho độc lập dân tộc.

Ngọn lửa mà thế hệ ông thắp lên trong những năm tháng gian lao vẫn đang soi sáng hôm nay, nhắc nhở thế hệ trẻ rằng: không có khó khăn nào là không thể vượt qua khi con người có niềm tin, ý chí và một lý tưởng để phụng sự./.

Thu Thuỷ

Viện kiểm sát nhân dân khu vực 2- Nghệ An.