Hồi ức đau thương

Nắng chiều nhuộm vàng dòng sông Tiền gợn sóng, ông Năm lặng lẽ ngồi trên chiếc xuồng ba lá, mân mê chiếc huy hiệu Chiến sĩ Bảo vệ Biên giới đã ngả màu thời gian. Ở tuổi gần bảy mươi, người cựu chiến binh miền Tây này vẫn mang trong mình ký ức vẹn nguyên về những năm tháng cầm súng trên chiến trường Campuchia chống lại quân diệt chủng Khmer Đỏ. ​Năm 1978, khi tiếng súng tàn sát đồng bào vang lên khắp dải biên giới Tây Nam, ông Năm cùng hàng ngàn thanh niên đồng bằng sông Cửu Long xếp lại ruộng đồng, khoác lên mình màu áo xanh người lính. Dòng sông quê hương hiền hòa ngày nào gác lại, nhường chỗ cho rừng già ngập mặn và những cơn mưa rừng xối xả nơi đất khách. ​Chiến trường Campuchia ngày ấy là thử thách khốc liệt nhất của đời lính. Kẻ thù tàn bạo, ẩn nấp trong rừng sâu, gài mìn khắp các ngả đường từ Takeo, Kandal cho đến tận Biển Hồ. Ông Năm không bao giờ quên những ngày hành quân bám đuổi địch, khát nước đến cháy cổ, phải vắt từng giọt nước từ thân cây chuối rừng để uống. Nhưng khủng tàn hơn cả cơn khát là chứng kiến những ngôi làng hoang tàn, những thảm cảnh diệt chủng mà Pol Pot đã gây ra cho chính dân tộc mình. ​Trong một trận càn ở Siem Reap mùa khô năm 1980, tiểu đội của ông bị phục kích. Đạn M79 cày nát mặt đất, khói súng đặc quánh. Giữa tiếng nổ chát chúa, ông Năm lao ra kéo người đồng đội quê Bến Tre bị thương vào hốc đá, còn bản thân mình bị mảnh đạn găm sâu vào vai trái. Trận đánh ấy, quân ta chiến thắng, giải phóng hàng ngàn người dân Campuchia kiệt quệ ra khỏi trại tập trung. Khoảnh khắc những người dân gầy guộc chắp tay vái chào "Bộ đội Việt Nam" với đôi mắt rấn lệ đã khắc sâu vào tâm trí ông, trở thành lý do cao đẹp nhất cho mọi gian khổ, hy sinh. ​Hơn bốn mươi năm trôi qua, vết thương ở vai mỗi khi trở trời lại nhói đau, như nhắc nhớ về một thời máu và hoa. Trở về với sông nước miền Tây, sống cuộc đời bình dị của một lão nông, ông Năm thả ánh nhìn theo những cánh cò bay qua cánh đồng lúa chín. Máu của đồng đội ông đã hòa vào lòng đất bạn, để hôm nay,