Hồi ức Vị Xuyên

Theo nhiều tướng lĩnh và chuyên gia sử học, cuốn sách “Hồi ức chiến tranh Vị Xuyên” của Thiếu tướng Nguyễn Đức Huy đã cung cấp nhiều tư liệu quý giá về cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc của dân tộc. Ở “Hồi ức chiến tranh Vị Xuyên”, Thiếu tướng Nguyễn Đức Huy còn “bật mí” về những điều mà nhiều người vẫn bảo rằng “không hiểu nổi” về cuộc chiến đấu bảo vệ Vị Xuyên. Đấy là chuyện về một không gian chiến đấu... mi ni: “chính diện chỉ hơn 20 km”, thế mà tại đây đã diễn ra cuộc chiến đấu vô cùng khốc liệt trong vòng 5 năm. “Hàng ngày quân địch bắn phá vào đất Việt Nam từ 3 vạn đến 5 vạn viên đạn pháo lớn..”. Đấy là chuyện về những người chiến sĩ sau giờ chiến đấu trên chốt lại “luân phiên xuống hang Dơi, hang Làng Lò tắm rửa, nghỉ ngơi vài ngày cho lại sức”, “hoặc có điều kiện về tận thị xã Hà Giang để cắt tóc, uống bia, rồi lại vác súng lên chốt chiến đấu, rất ít chiến sĩ bỏ ngũ”. Vì sao đây? “Anh em coi việc đào ngũ là một điều rất xấu và sỉ nhục nhất của người lính. Họ lên chốt chiến đấu với tâm trạng thoải mái “nhẹ như lông hồng”. Đồng đội hy sinh rồi, vuốt mắt cho đồng đội, rồi cầm súng ra chiến hào chiến đấu với tinh thần “sống bám đá chiến đấu, chết hóa đá, trở thành bất tử” - có lẽ, khi được đọc những dòng chữ mà vị thiếu tướng năm xưa trực tiếp ghi nhận từ thực tế chiến trường hẳn khiến nhiều người không khỏi nhòe trong nước mắt. Hay chuyện về những chiến sĩ người Hà Nội kiên cường đánh trả hàng trăm đợt tấn công của địch, nhiều người đã dũng cảm hy sinh để giữ vững chốt Bốn Hầm cho đến khi quân địch phải rút hết về bên kia biên giới (trong suốt 5 năm). Ngoài tinh thần dũng cảm, nguồn cơn của tinh thần chiến đấu này còn vì: “Thủ trưởng ơi! Ở đây chúng em hầu hết là dân Hà Nội, nhiều người cứ nghĩ lính Hà Nội chiến đấu không kiên cường, nhưng thủ trưởng cứ yên tâm, chúng em sẽ đánh bại tất cả các cuộc tấn công lấn chiếm của địch, giữ vững trận địa..”

Và còn cả chuyện anh chiến sĩ nuôi quân mê mải bên khẩu cối 60mm, cuối cùng khẩn khoản nói với khẩu đội trưởng: “Cho tớ bắn thử một quả”. Tiếc là, vì không được huấn luyện nên anh chiến sĩ nuôi quân ấy đã gặp sự cố... cười ra nước mắt: Lúc bỏ quả đạn vào nòng cối nhưng vai cậu ta lại che lấy miệng khẩu cối, quả đạn cối bay ra khỏi nòng đã xuyên qua vai và mắc kẹt ở đấy. Chính Thiếu tướng Nguyễn Đức Huy đã lệnh cho công binh lấy quả đạn cối ra khỏi vai người chiến sĩ ấy một cách an toàn. Tuy còn đau nhưng anh chiến sĩ ấy vẫn tếu táo: “Thế là tớ cũng được trực tiếp chiến đấu rồi đấy!” “Những người lên Mặt trận Vị Xuyên mà phải làm những công việc phục vụ cho chiến đấu như vận tải, nuôi quân.. không được trực tiếp cầm súng chiến đấu với địch ở chiến hào, họ cảm thấy đây là một điều “thiệt thòi”' - tác giả dẫn giải. Và còn rất nhiều những câu chuyện khác nữa cũng được Thiếu tướng Nguyễn Đức Huy kể ở “Hồi ức chiến tranh Vị Xuyên” như việc xây dựng hệ thống trận địa liên hoàn, việc sử dụng hiệu quả cối 82mm và cối 60mm... Tất cả cùng để trả lời cho điều mọi người “không hiểu nổi” được xuất phát từ một “tinh thần chiến đấu của người chiến sĩ Mặt trận Vị Xuyên” - một sự thật đơn giản mà cũng rất diệu kỳ!