Huế những ngày đầu năm 1968
Rạng sáng ngày 31 tháng 01 năm 1968, khi đất trời cố đô Huế còn chìm trong không khí Tết cổ truyền, lực lượng vũ trang cách mạng bất ngờ nổ súng tiến công vào toàn bộ thành phố. Đây là một trong những trận đánh lớn và ác liệt nhất trong Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân, đồng thời cũng là trận chiến đô thị kéo dài và quyết liệt nhất trong suốt cuộc kháng chiến chống Mỹ.
Ngay trong những giờ đầu, các đơn vị bộ đội chủ lực, lực lượng vũ trang địa phương và cơ sở nội thành đã nhanh chóng chiếm giữ nhiều mục tiêu quan trọng. Kinh thành Huế, biểu tượng lịch sử của triều Nguyễn, rơi vào tay ta. Lá cờ Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam tung bay trên Kỳ Đài, đánh dấu thời khắc lực lượng cách mạng làm chủ phần lớn thành phố Huế.
Trong gần 25 ngày đêm, Huế trở thành chiến trường ác liệt. Quân Mỹ và quân đội Sài Gòn liên tục mở các cuộc phản công quy mô lớn với hỏa lực mạnh, sử dụng pháo binh, xe tăng và không quân để giành lại từng khu phố, từng góc thành cổ. Giao tranh diễn ra dữ dội tại các địa điểm như Kinh thành, cầu Trường Tiền, chợ Đông Ba, khu Đại Nội, An Cựu, Gia Hội… Những con đường nhỏ, những bức tường rêu phong của cố đô trở thành chiến lũy, nơi diễn ra các trận đánh giáp lá cà vô cùng khốc liệt.
Lực lượng ta, dù vũ khí và hỏa lực hạn chế, vẫn kiên cường bám trụ, chiến đấu trong điều kiện thiếu thốn lương thực, đạn dược và phải đối mặt với sức tấn công vượt trội của đối phương. Nhiều đơn vị đã chiến đấu đến người cuối cùng để giữ vững từng vị trí, từng khu vực đã chiếm được. Nhân dân Huế âm thầm che chở, tiếp tế và dẫn đường cho bộ đội, tạo nên thế trận lòng dân bền chặt giữa mưa bom, bão đạn.
Đến cuối tháng 02 năm 1968, trước sự phản công dữ dội của quân Mỹ và quân đội Sài Gòn, lực lượng ta chủ động rút khỏi thành phố, bảo toàn lực lượng. Huế bị tàn phá nặng nề, nhiều khu phố và công trình lịch sử bị hư hại nghiêm trọng, để lại những mất mát đau thương cho nhân dân cố đô.
Tuy không giữ được Huế lâu dài, nhưng ý nghĩa lịch sử của Trận Huế vô cùng to lớn. Lần đầu tiên trong chiến tranh, một thành phố lớn ở miền Nam – trung tâm chính trị, văn hóa quan trọng – được lực lượng cách mạng kiểm soát trong thời gian dài. Trận đánh đã giáng đòn mạnh vào ý chí xâm lược của Mỹ, làm lung lay niềm tin chiến thắng của chính quyền Sài Gòn, đồng thời gây chấn động dư luận quốc tế.
Trận Huế, với 25 ngày đêm chiến đấu kiên cường, đã trở thành biểu tượng của tinh thần quật khởi, ý chí bất khuất và sự hy sinh to lớn của quân và dân Việt Nam trong mùa xuân lịch sử Mậu Thân 1968.
