HƯNG YÊN QUẬT KHỞI MỘT CUỐN HỒI KÝ QUÝ GIÁ
Đoạn văn kể về tác giả muốn viết tác phẩm về cuộc kháng chiến của nhân dân Hưng Yên. Do không trực tiếp tham gia nên tác giả phải tìm tài liệu và đọc hồi ký “Hưng Yên quật khởi” của Võ An Đông. Qua đó cho thấy tinh thần chiến đấu kiên cường của nhân dân Hưng Yên, từ lúc khó khăn, thất bại đến khi đoàn kết đứng lên và giành nhiều thắng lợi trong kháng chiến chống Pháp.
Những năm kháng chiến chống Pháp, tôi công tác ở xa trên Việt Bắc chỉ được biết về cuộc chiến đấu oanh liệt của nhân dân Hưng Yên qua các mẩu tin đăng trên báo "Cứu quốc" hoặc qua những câu chuyện của các anh em ở dưới khu 3 lên Trung ương họp kể lại. Những mẩu tin, những câu chuyện ấy đã làm tôi rất xúc động và tự hào về quê hương mình và càng nhớ quê da diết.
Sau khi về Hà Nội, tôi đã có ý định viết một tác phẩm về cuộc chiến đấu ngoan cường của quê tôi, nhưng rồi bận hết việc này đến việc khác cứ phải khất lần với mình. Mãi đến gần đây, sau khi đã hoàn thành kế hoạch sáng tác về thời kỳ hoặt động bí mật của Đảng, tôi mới bắt tay vào làm cái việc mà tôi cho là món nợ tình cảm với quê hương. Nhưng vì tôi không có mặt ở nhà trong những ngày kháng chiến nên không có vốn sống, chỉ còn dựa vào tài liệu. Mà tài liệu thành văn thì không có bao nhiêu, tôi phải đến hỏi anh Vũ Thơ là Bí thư Tỉnh ủy Hưng Yên ngày ấy. Sau khi giới thiệu khái quát về tình hình Hưng Yên trong những ngày chiến đấu ác liệt nhất, anh Vũ Thơ cho tôi mượn cuốn hồi ký "Hưng Yên quật khởi" của anh Võ An Đông. Tôi mang về đọc nghiến, đọc ngấu ngay.
Thật là một tài liệu vô giá đối với tôi. Trong cuốn hồi ký của mình anh Võ An Đông đã vẽ nên một bức tranh sinh động về phong trào kháng chiến ở Hưng Yên. Là tỉnh đội trưởng, nhưng anh Đông không chỉ đi sâu về quân sự, mà còn đi sâu vào phong trào quần chúng, vào sự lãnh đạo của Tỉnh ủy mà anh là một ủy viên. Đường lối chính trị đúng thì đấu tranh quân sự thành công, đường lối sai thì thất bại, anh không né tránh nói đến những thất bại do bệnh tả khuynh ấu trĩ của lãnh đạo gây ra trong năm 1950, biến Hưng Yên thành một nơi đen tối nhất của khu Ba: mất đất, mất dân, cán bộ, du kích, bộ đội phải bật ra ngoài, toàn tỉnh chìm trong một bầu không khí thê thảm.
Trước tình hình ấy, trong Hội nghị tháng 12-1950, Tỉnh ủy đã phân tích đánh giá một cách khách quan tương quan lực lượng giữa ta và địch - địch mạnh, ta yếu - và đề ra chủ trương thích hợp với hoàn cảnh lúc ấy và hợp với lòng dân. Được nhân dân đồng tình ủng hộ, lại được các cấp, các ngành, các giới tích cực thực hiện nên chỉ trong vòng 1 năm từ một tỉnh bị địch kìm kẹp nặng nề nhất, đen tối nhất, Hưng Yên đã trở thành một tỉnh quật khởi, liên tiếp đánh thắng địch về mọi mặt, tiến tới thắng lợi hoàn toàn.
