Huyền thoại cuộc đời xạ thủ bắn tỉa số một thời kháng chiến chống Mỹ cứu nước

Nhắc đến chiến trường Quảng trị thời kháng chiến chống Mỹ cứu nước, nhân dân một số vùng lưu truyền câu cửa miệng ca ngợi hai người chiến sĩ gan dạ, dũng cảm: “Nhất Kỳ, nhì Hai”.

“Nhất Kỳ” là ông Nguyễn Xuân Kỳ, người được giặc Mỹ gọi là “Hùm xám. Nói đến thiện xạ Trương Đức Hai, người ta vừa thán phục cái tài hạ giặc trong những chiến dịch thời chống Mỹ vừa động lòng khi nghe câu chuyện về cuộc đời sóng gió của ông.

Anh hùng nơi đất lửa chiến trường chống Mỹ

Sinh ra và lớn lên trong một gia đình có truyền thống cách mạng ở đất lửa Gio Linh, tỉnh Quảng Trị. Tuổi thơ gắn liền với mùi súng đạn của chiến tranh, ngay từ khi còn ông đã nung nấu ý chí tỉnh thần ra trận đánh Mỹ với quyết tâm bảo vệ quê nhà.

Đến năm 14 tuổi, trong khi bạn bè cùng trang lứa đang lo học, lo chơi, thì ông Trương Đức Hai đã lén nộp đơn xin gia nhập bộ đội. Vì chưa đủ tuổi, chính quyền không chấp thuận đơn. Hai năm sau, ông tiếp tục xin gia nhập vào đội quân lực lượng vũ trang của địa phương và trở thành chiến sĩ du kích nhỏ tuổi nhất ngay trong lòng địch. Bản tính tài trí lanh lợi, tiếp thu nhanh những kiến thức về sử dụng súng chiến đấu do bộ đội truyền dạy, chẳng bao lâu ông đã trở nên thuần thục tất cả các thao tác tháo lắp súng khiến ai nấy đều ngạc nhiên khen ngợi.

Tròn 19 tuổi, anh thanh niên du kích Trương Đức Hai đã thành trung đội trưởng, nhanh chóng được bổ nhiệm chức xã đội trưởng. Lúc này, ông được giao trọng trách vô cùng nặng nề, chỉ huy các cánh quân du kích chặn đứng hướng tấn công của địch từ phía biển lên. Trên cương vị lãnh đạo trẻ, giữ vững quyết tâm “thà hy sinh chứ không lùi bước”, ông cùng đội du kích xã Trung Hải hồi đó đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ cầm chân địch, chờ bộ đội chủ lực đến tiếp ứng.

Chiến trường Gio Linh vào thời điểm những năm 1966 - 1972 được đánh giá là một trong những mặt trận ác liệt bậc nhất của tỉnh Quảng Trị. Nơi đây trở thành tuyến lửa với những cuộc đối đầu khốc liệt giữa hai bên chiến tuyến. Bên ta và bên địch giành giật nhau từng tấc đất, lũy tre. Phía địch ra sức phá hủy, ném bom, bắn phá làng mạc của ta. Quân địch còn dùng nhiều âm mưu, thủ đoạn thâm độc giết bóc người dân địa phương. Thậm chí, chúng thiết lập tuyến hàng rào điện tử Mắc-namara (một hệ thống phòng thủ công nghệ cao do Mỹ xây dựng) hòng ngăn chặn sự chi viện của miền Bắc đối với miền Nam.

Trước tình hình giao tranh phức tạp, ông được huyện Gio Linh cũ ngày đó điều vào tăng cường cho xã Gio Mỹ (nay là xã Gio Linh), sát cánh cùng bộ đội bao vây bắn tỉa địch ở cứ điểm 31, kìm chân không cho giặc càn quét bắn phá, đồng thời mở đường cho quân ta đánh sâu vào cảng Cửa Việt. Trận đánh đó, anh cùng đồng đội phải ăn lương khô, uống nước lã cầm hơi để tiêu diệt các tiểu đội địch đi tuần tra. Dù vậy, với tinh thần chiến đấu giữ đất, giữ làng, trong 5 ngày nằm vùng, ông Trương Đức Hai đã diệt hơn 70 tên địch, trong đó có 3 lính đánh thuê và 4 lính Mỹ. Điều đáng nói, qua trận chiến ông thể hiện mình là một tay súng vào hạng thượng thừa của lực lượng vũ trang địa phương. Dù bắn ở cự li xa 350m, khi khai hỏa, ông đã bắn chết tên chỉ điểm ngay tại chỗ chỉ trong nháy mắt.

Nhắc đến chiến trường Quảng trị thời kháng chiến chống Mỹ cứu nước, nhân dân một số vùng lưu truyền câu cửa miệng ca ngợi hai người chiến sĩ gan dạ, dũng cảm: “Nhất Kỳ, nhì Hai”.

“Nhất Kỳ” là ông Nguyễn Xuân Kỳ, người được giặc Mỹ gọi là “Hùm xám. Nói đến thiện xạ Trương Đức Hai, người ta vừa thán phục cái tài hạ giặc trong những chiến dịch thời chống Mỹ vừa động lòng khi nghe câu chuyện về cuộc đời sóng gió của ông.

Anh hùng nơi đất lửa chiến trường chống Mỹ

Sinh ra và lớn lên trong một gia đình có truyền thống cách mạng ở đất lửa Gio Linh, tỉnh Quảng Trị. Tuổi thơ gắn liền với mùi súng đạn của chiến tranh, ngay từ khi còn ông đã nung nấu ý chí tỉnh thần ra trận đánh Mỹ với quyết tâm bảo vệ quê nhà.

Đến năm 14 tuổi, trong khi bạn bè cùng trang lứa đang lo học, lo chơi, thì ông Trương Đức Hai đã lén nộp đơn xin gia nhập bộ đội. Vì chưa đủ tuổi, chính quyền không chấp thuận đơn. Hai năm sau, ông tiếp tục xin gia nhập vào đội quân lực lượng vũ trang của địa phương và trở thành chiến sĩ du kích nhỏ tuổi nhất ngay trong lòng địch. Bản tính tài trí lanh lợi, tiếp thu nhanh những kiến thức về sử dụng súng chiến đấu do bộ đội truyền dạy, chẳng bao lâu ông đã trở nên thuần thục tất cả các thao tác tháo lắp súng khiến ai nấy đều ngạc nhiên khen ngợi.

Tròn 19 tuổi, anh thanh niên du kích Trương Đức Hai đã thành trung đội trưởng, nhanh chóng được bổ nhiệm chức xã đội trưởng. Lúc này, ông được giao trọng trách vô cùng nặng nề, chỉ huy các cánh quân du kích chặn đứng hướng tấn công của địch từ phía biển lên. Trên cương vị lãnh đạo trẻ, giữ vững quyết tâm “thà hy sinh chứ không lùi bước”, ông cùng đội du kích xã Trung Hải hồi đó đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ cầm chân địch, chờ bộ đội chủ lực đến tiếp ứng.

Chiến trường Gio Linh vào thời điểm những năm 1966 - 1972 được đánh giá là một trong những mặt trận ác liệt bậc nhất của tỉnh Quảng Trị. Nơi đây trở thành tuyến lửa với những cuộc đối đầu khốc liệt giữa hai bên chiến tuyến. Bên ta và bên địch giành giật nhau từng tấc đất, lũy tre. Phía địch ra sức phá hủy, ném bom, bắn phá làng mạc của ta. Quân địch còn dùng nhiều âm mưu, thủ đoạn thâm độc giết bóc người dân địa phương. Thậm chí, chúng thiết lập tuyến hàng rào điện tử Mắc-namara (một hệ thống phòng thủ công nghệ cao do Mỹ xây dựng) hòng ngăn chặn sự chi viện của miền Bắc đối với miền Nam.

Trước tình hình giao tranh phức tạp, ông được huyện Gio Linh cũ ngày đó điều vào tăng cường cho xã Gio Mỹ (nay là xã Gio Linh), sát cánh cùng bộ đội bao vây bắn tỉa địch ở cứ điểm 31, kìm chân không cho giặc càn quét bắn phá, đồng thời mở đường cho quân ta đánh sâu vào cảng Cửa Việt. Trận đánh đó, anh cùng đồng đội phải ăn lương khô, uống nước lã cầm hơi để tiêu diệt các tiểu đội địch đi tuần tra. Dù vậy, với tinh thần chiến đấu giữ đất, giữ làng, trong 5 ngày nằm vùng, ông Trương Đức Hai đã diệt hơn 70 tên địch, trong đó có 3 lính đánh thuê và 4 lính Mỹ. Điều đáng nói, qua trận chiến ông thể hiện mình là một tay súng vào hạng thượng thừa của lực lượng vũ trang địa phương. Dù bắn ở cự li xa 350m, khi khai hỏa, ông đã bắn chết tên chỉ điểm ngay tại chỗ chỉ trong nháy mắt.

Tưởng chừng như chiến tranh đã là thời gian bị thương nhất của cuộc đời khi ông Hai chứng kiến cảnh người thân lần lượt ra đi trước mắt mình vì bom đạn. Nhưng cuộc sống khốn khó, mất mát, đau thương vẫn chưa buông tha người lính năm nào. Vợ mắc bệnh nan y khi đứa con út đang bi bô tập nói, một mình ông cáng đáng hết thảy mọi việc trong gia đình nhỏ.

Sau 13 năm mắc bệnh nan y, vợ ông đã vĩnh viễn ra đi, để lại cho ông 4 người con thơ. Một mình với cảnh gà trống nuôi con, dù chưa đến tuổi nghỉ hưu nhưng do hoàn cảnh gia đình khó khăn nên ông xin nghỉ việc sớm để lo cho các con ăn học. Để tìm lối ra, ông đã mạnh dạn vay mượn vốn của bạn bè, thành lập công ty xây dựng. Ông bảo rằng, việc lập công ty cũng nhằm mục đích để bản thân mình tự vươn lên trước mọi khó khăn, có điều kiện giúp đỡ bạn bè, chứ tuổi cũng đã cao, người mang đầy thương tật, vốn liếng không có nên không làm lớn được.

Ghi nhận những đóng góp của ông đối với cách mạng, Đảng và Nhà nước đã quyết định phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân cho ông Trương Đức Hai. Đây là danh hiệu cao quý, song ông vẫn thường tâm niệm rằng, để có được danh hiệu như hôm nay, trước hết là nhờ sự đùm bọc cưu mang của bà con, sự hy sinh to lớn của đồng chí, đồng đội, của những người đã ngã xuống vì sự bình yên của Tổ quốc.

Không chỉ viết nên huyền thoại về một người anh hùng thời đạn lửa, ông Trương Đức Hai còn viết nên huyền thoại về cuộc đời một người lính sau chiến tuyến. Ông chính là tượng đài sống mang phong thái của anh “Bộ đội Cụ Hồ” cứu nước, cứu đời. Ông biết quý trọng và gìn giữ những điều cuộc sống mang lại cho mình. Cho đến tận bây giờ, tinh thần đồng đội trong những năm bom đạn chiến tranh vẫn được ông gìn giữ một cách thiêng liêng.