Huyền thoại Tiếng Chuông Đồng và Bến Sông Tam Cường
Đặng Thị Minh Ngọc
Nằm yên bình bên dòng sông Thái Bình xanh mát, xã Tam Cường (thuộc huyện Tiên Lãng, Hải Phòng) hôm nay khoác lên mình màu áo mới của vùng quê nông thôn mới trù phú. Những con đường bê tông rộng mở nối liền các thôn xóm, những cánh đồng lúa chín vàng ươm cùng những ngôi nhà cao tầng khang trang đã thay thế hoàn toàn cảnh hoang tàn của thời chiến tranh. Thế nhưng, trong ký ức của các lão nông trong làng, Tam Cường vẫn gắn liền với một huyền thoại có thật về "Tiếng chuông đồng giấu dưới lòng sông".
Những năm kháng chiến chống Pháp, Tam Cường là vùng đất cửa ngõ có vị trí chiến lược quan trọng của huyện Tiên Lãng. Làng quê nơi đây sở hữu một ngôi chùa cổ kính, nơi cất giữ quả chuông đồng đúc từ thời Nguyễn—vừa là báu vật tâm linh của dân làng, vừa là "mệnh lệnh hiệu召" mỗi khi có động tĩnh hay giặc càn quét.
Năm 1953, khi quân địch mở trận càn quy mô lớn vào vùng Tiên Lãng, hòng đập tan phong trào du kích địa phương, kẻ thù đã xông vào làng đốt phá và truy tìm các đồ đồng để nấu đúc đạn dược. Để bảo vệ báu vật thiêng liêng của làng và không cho kẻ thù lợi dụng, người dân Tam Cường cùng các chiến sĩ du kích đã bí mật tổ chức một kế hoạch táo bạo trong đêm tối.
Giữa đêm sương mù giăng kín mặt sông Thái Bình, nhóm du kích lặng lẽ khiêng quả chuông đồng nặng hàng trăm cân xuống một chiếc thuyền nan. Họ chèo ra giữa lòng sông sâu, cẩn thận thả quả chuông xuống một vị trí được đánh dấu bí mật bằng vị trí của ba cây đa cổ thụ trên bờ. Quả chuông chìm sâu vào lòng cát mịn, im lúp dưới dòng nước xiết, mang theo cả lời thề giữ đất của người dân Tam Cường.
Suốt những năm tháng chiến tranh tàn phá, kẻ thù nhiều lần cào bới, sục sạo dọc bờ sông nhưng hoàn toàn mất dấu quả chuông cổ. Trong suốt thời gian ấy, dưới lòng sông sâu, quả chuông như một điểm tựa tâm linh thầm lặng, tiếp thêm sức mạnh cho du kích Tam Cường kiên cường bám trụ, đánh bại hàng chục trận càn quét của địch, giữ vững mạch máu giao thông nối liền căn cứ hậu phương.
Năm 1975, khi đất nước hoàn toàn hòa bình, thống nhất, người dân Tam Cường mới cùng nhau ra bến sông năm xưa mò tìm lại báu vật. Giữa niềm xúc động vỡ òa của hàng trăm dân làng, quả chuông đồng cổ được cẩu lên từ lòng sông, vẫn nguyên vẹn và sáng ánh đồng hun sau hàng chục năm vùi mình trong cát.
Ngày nay, tiếng chuông chùa Tam Cường lại hằng ngày ngân vang thong thả vào mỗi buổi chiều tà. Tiếng chuông không còn là báo động chiến tranh, mà là âm thanh của thanh bình, ngân vang qua những mái trường rộn rã tiếng trẻ thơ, qua những vụ mùa bội thu. Quả chuông đồng năm xưa trở thành biểu tượng bất tử cho trí tuệ, lòng dũng cảm và khát vọng hòa bình muôn đời của người dân Tam Cường trên mảnh đất Hải Phòng anh dũng.



