Huỳnh Khái – Người đội trưởng vũ trang kiên cường trên quê hương Vinh Hà

Huỳnh Khái sinh năm 1942 tại xã Vinh Thái, huyện Phú Vang, tỉnh Thừa Thiên – Huế, trong một gia đình có truyền thống cách mạng, cha mẹ, em trai và vợ đều tham gia hoạt động kháng chiến. Sớm giác ngộ lý tưởng, từ năm 16 tuổi đồng chí đã tham gia du kích, sau trở thành bộ đội địa phương. Năm 1962, Huỳnh Khái chính thức tham gia cách mạng và từ năm 1964 được cử về xã Vinh Hà lãnh đạo phong trào, giữ cương vị Đội trưởng đội vũ trang xã. Trong điều kiện lực lượng còn nhỏ yếu, hoạt động bí mật, địch lùng sục, đàn áp ác liệt, đồng chí luôn nêu cao ý chí kiên cường, mưu trí, sáng tạo, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ.

Huỳnh Khái đã trực tiếp xây dựng, củng cố lại hầu hết các cơ sở cách mạng ở xã Vinh Hà, thành lập đội vũ trang làm nòng cốt thực hiện nhiệm vụ “diệt ác, trừ gian”, bảo vệ chính quyền cách mạng và phát triển phong trào quần chúng. Nhờ sự lãnh đạo linh hoạt, phong trào cách mạng ở địa phương ngày càng lớn mạnh, liên tiếp giành nhiều thắng lợi, gây tiếng vang trong toàn huyện Phú Vang.

Ngày 12 tháng 5 năm 1967, đồng chí cùng 3 chiến sĩ cải trang làm dân đánh cá, bất ngờ áp thuyền giữa ban ngày, bắt sống hai tên ác ôn khét tiếng gồm một cảnh sát đặc biệt và một ấp trưởng. Trận đánh táo bạo đã gây chấn động tinh thần địch, đồng thời cổ vũ mạnh mẽ khí thế đấu tranh của quần chúng. Đêm 27 tháng 4 năm 1968, sau khi điều tra nắm chắc tình hình một tiểu đội lính Mỹ đóng tại nhà tên ác ôn, Huỳnh Khái cùng hai chiến sĩ bí mật tiếp cận, ném lựu đạn diệt gọn 12 tên, thu nhiều vũ khí, phương tiện và tài liệu quan trọng.

Ngày 15 tháng 5 năm 1968, trong một trận trinh sát, đồng chí mưu trí quay ngược hướng mìn phòng thủ của địch rồi ném lựu đạn, khiến chúng hoảng loạn bấm mìn tự tiêu diệt 10 tên, phá vỡ kế hoạch càn quét của cả một tiểu đoàn Mỹ. Ngày 4 tháng 9 năm 1968, khi bị chỉ điểm và bao vây tại hầm bí mật, trước lời kêu gọi đầu hàng của địch, Huỳnh Khái vẫn bình tĩnh chờ thời cơ, bất ngờ bật lên ném liên tiếp 4 quả lựu đạn diệt 4 tên, lợi dụng khói mù thoát khỏi vòng vây.

Suốt quá trình hoạt động, đồng chí luôn gương mẫu, dũng cảm, gần gũi nhân dân, được đồng đội và quần chúng tin yêu. Ngày 27 tháng 2 năm 1969, trong khi chỉ huy đơn vị chiến đấu, Huỳnh Khái đã anh dũng hy sinh. Với những chiến công và cống hiến to lớn, ngày 20 tháng 12 năm 1994, đồng chí được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.