Khẩu Lệnh Bất Tử Trên Đồi Cha Lo

Mùa thu năm 1964, sau "Sự kiện Vịnh Bắc Bộ", đế quốc Mỹ bắt đầu leo thang, mở rộng cuộc chiến tranh phá hoại ra miền Bắc bằng không quân. Cửa ngõ phía Tây Quảng Bình, đặc biệt là khu vực đồi Cha Lo trên tuyến đường 12A — huyết mạch dẫn sang Tây Trường Sơn — trở thành mục tiêu đánh phá trọng điểm. Tại đây, Đại đội 3 pháo cao xạ 37mm được giao nhiệm vụ chốt giữ đỉnh đồi để bảo vệ các đoàn xe ra tiền tuyến. Người giữ linh hồn, truyền lửa chiến đấu cho toàn đại đội là vị Chính trị viên trẻ tuổi Nguyễn Viết Xuân, một người con của quê hương Vĩnh Phúc với vóc dáng cao ráo và nụ cười hiền hậu.

Sáng ngày 18 tháng 11 năm 1964, bầu trời Cha Lo bỗng chốc bị xé toạc bởi tiếng gầm rú kinh hoàng của các tốp máy bay phản lực F-100 và F-105 của Mỹ. Chúng lao xuống từ các tầng mây, điên cuồng trút bom xăng, bom phá và nã tên lửa trực diện vào các trận địa pháo của ta.

"Toàn đại đội vào vị trí chiến đấu!" — Tiếng còi vang lên, Nguyễn Viết Xuân lao ra khỏi hầm chỉ huy, đứng ngay trên gờ công sự để quan sát bầu trời.

Mặt đất rung chuyển dữ dội. Khói bom đen kịt và bụi đất mù mịt bao trùm các mâm pháo. Khẩu đội 3 phía cánh trái bị trúng một quả bom dã chiến, pháo thủ hy sinh, khẩu pháo bị hất nghiêng. Nhìn thấy đồng đội ngã xuống, các chiến sĩ trẻ ở các khẩu đội khác có chút nao núng, tầm ngắm bắt đầu chao đảo.

Ngay trong khoảnh khắc ngột ngạt ấy, Nguyễn Viết Xuân bất chấp nguy hiểm, lao băng băng qua làn đạn xối xả để đến với khẩu đội bị thương. Anh đứng thẳng người trên bờ công sự, chiếc mũ cối đã bay mất, mái tóc lộng gió. Anh chỉ tay về phía chiếc máy bay F-105 đang lao xuống gầm rú, thét lên một khẩu lệnh đanh thép, vang vọng khắp núi rừng:

"Nhằm thẳng quân thù mà bắn!"

Lời hô của người chính trị viên như một luồng điện mạnh mẽ, đập tan mọi sự sợ hãi. Lập tức, các khẩu pháo 37mm đồng loạt hướng nòng lên trời, khạc ra những luồng lửa đỏ rực. Chiếc F-105 dẫn đầu trúng đạn, bốc cháy ngùn ngụt rồi đâm sầm vào vách núi phía xa.

Thấy đồng đội bị bắn rơi, các máy bay còn lại điên cuồng quay lại tập trung hỏa lực trút xuống vị trí của Nguyễn Viết Xuân. Một loạt đạn đại liên từ máy bay địch cày nát bờ công sự. Nguyễn Viết Xuân trúng đạn, ngã khuỵu xuống. Một mảnh đạn pháo lớn đã găm vào đùi phải, làm dập nát hoàn toàn xương chân của anh, máu tuôn ra xối xả.

"Đồng chí Xuân bị thương rồi! Y tá đâu!" — Tiếng các chiến sĩ hét lên.

Người y tá lao đến, định băng bó và khênh anh về hầm trú ẩn. Thế nhưng, Nguyễn Viết Xuân gạt tay ra. Anh nhìn chiếc chân gãy nát của mình đang vướng víu, cản trở việc anh đứng dậy để quan sát trận địa. Bằng một ý chí phi thường vượt lên trên mọi giới hạn chịu đựng đau đớn của con người, anh rút con dao găm dắt bên hông, đưa cho người y tá và ra lệnh bằng giọng thều thào nhưng dứt khoát:

"Cắt đi... Cắt chiếc chân này đi cho tôi đỡ vướng... để tôi tiếp tục chỉ huy anh em chiến đấu!"

Người y tá bật khóc, không ai dám xuống tay. Nguyễn Viết Xuân tự tay nắm lấy báng súng, dùng hết sức bình sinh gượng đứng dậy bằng một chiếc chân còn lại. Anh tựa lưng vào thành công sự bằng đất, hai tay ôm ngực, đôi mắt rực lửa nhìn lên bầu trời vẫn đang rền vang tiếng súng.

"Các đồng chí! Trận địa còn, chúng ta còn! Nhằm thẳng quân thù... mà bắn!" — Anh tiếp tục hô vang khẩu lệnh lần cuối cùng trước khi lịm đi vì mất máu quá nhiều.

Khẩu lệnh bất tử của Nguyễn Viết Xuân như một lời thề non sông, tiếp thêm sức mạnh thần kỳ cho các pháo thủ. Đợt oanh tạc thứ hai của Mỹ bị bẻ gãy hoàn toàn, thêm một chiếc máy bay nữa bị bắn hạ, buộc những chiếc còn lại phải hoảng loạn kéo cao độ tháo chạy ra biển.

Chính trị viên Nguyễn Viết Xuân đã hy sinh ngay trên trận địa Cha Lo rực lửa ngày hôm ấy ở tuổi 24, nhưng khẩu lệnh chiến đấu của anh thì sống mãi. Nó nhanh chóng lan truyền đi khắp các mặt trận, trở thành biểu tượng cho ý chí quyết chiến, quyết thắng của toàn bộ lực lượng Phòng không không quân Việt Nam trong suốt những năm tháng đối đầu với giặc Mỹ.

Anh đã bước qua thời hoa lửa bằng một dáng đứng hiên ngang, tạc vào lịch sử như một tượng đài bất khuất. Câu chuyện về Nguyễn Viết Xuân trên đỉnh Cha Lo là bài ca kiêu hùng về tinh thần quả cảm của người chiến sĩ cách mạng, người đã dùng xương máu của mình để đổi lấy từng khoảng trời bình yên cho Tổ quốc, để lời hô của anh mãi mãi vang vọng trong lòng các thế hệ mai sau.