KHI CẢ LÀNG NÍN THỞ CHỜ MÁY BAY BAY QUA

Có những đêm,
cả làng im lặng đến mức nghe rõ tiếng tim mình đập.

Tiếng động từ xa

Ban đầu chỉ là tiếng rất nhỏ.

Như tiếng gió lùa qua ngọn tre.

“Nghe quen lắm,” bà Nguyễn Thị Mão nói.
“Biết ngay là máy bay.”

Lệnh không lời

Không ai hô hoán.

Không ai chạy.

Mỗi nhà tự hiểu:
đến lúc phải nín thở.

Cả làng thu mình lại

Cửa đóng chặt.

Đèn tắt.

Người chui xuống hầm, hoặc ngồi ép sát vách nhà.

“Không dám động đậy,” bà kể.

Trẻ con được ôm chặt

Trẻ con nằm trong lòng người lớn.

Có đứa run, có đứa khóc thút thít.

“Bịt miệng lại,” bà nhớ.
“Dỗ bằng hơi thở.”

Tiếng máy bay gần dần

Tiếng ù ù mỗi lúc một rõ.

Cảm giác như máy bay lướt ngay trên mái nhà.

“Nghe mà lạnh sống lưng,” bà nói.

Thời gian đông cứng

Mỗi phút dài như cả giờ.

Không ai biết nó sẽ bay qua hay quay lại.

“Chỉ biết chờ,” bà Mão nói.

Không ai dám thắp đèn

Ngay cả đèn dầu che kín cũng không dám bật.

Sợ ánh sáng lọt ra dù chỉ một khe.

“Thà tối hẳn,” bà kể.

Tiếng thở bị nén lại

Ai cũng cố thở thật nhẹ.

Có người nín thở lâu quá, phải đổi tư thế khẽ khàng.

“Thở mạnh là sợ lắm,” bà nói.

Tiếng bom không rơi

Máy bay lượn qua.

Không bom.

Không pháo.

Nhưng không ai dám mừng.

“Chưa chắc đã qua hẳn,” bà nhắc.

Khoảnh khắc máy bay xa dần

Tiếng ù ù nhỏ lại.

Rồi mất hẳn.

Nhưng làng vẫn im lặng thêm rất lâu.

“Im cho chắc,” bà kể.

Những ánh mắt trong bóng tối

Trong hầm, trong nhà,
mọi người nhìn nhau trong bóng đen.

Không nói, nhưng hiểu.

“Còn sống,” bà Mão nói khẽ.

Khi đêm tiếp tục trôi

Chỉ khi chắc chắn an toàn,
một vài nhà mới thắp lại đèn.

Ánh sáng yếu ớt nhưng ấm.

Một nỗi sợ chung

Nỗi sợ ấy không của riêng ai.

Nó là nỗi sợ của cả làng.

“Làng mà lộ là chết cả,” bà nói.

Ký ức còn nguyên

Nhiều năm sau, mỗi lần nghe tiếng máy bay dân dụng, bà vẫn khựng lại.

“Không còn sợ,” bà cười.
“Nhưng vẫn nhớ.”

Đêm làng không thể quên

Khi cả làng nín thở chờ máy bay bay qua,
đó là lúc người dân Hưng Yên
giữ làng bằng sự im lặng tuyệt đối.

Không súng đạn,
nhưng không kém phần quyết liệt.