Khi nguyên tắc đặt trên tình thân
Hai người con gái của Nguyễn Lam đều học giỏi và từng đủ điều kiện được cử đi học ở nước ngoài. Nhưng vì quy định lúc đó mỗi gia đình chỉ có một người được đi học nước ngoài, Nguyễn Lam chủ động xin rút trường hợp của người con thứ hai. Ông không muốn chức vụ của mình tạo ra một ngoại lệ cho gia đình.
Nguyễn Lam và Nguyễn Thị Lan chú trọng việc học tập của các con. Theo lời kể của bà Lan, các con trong gia đình đều chăm chỉ và học giỏi.
Người con gái lớn thi đại học đạt kết quả tốt và đủ điều kiện được cử đi học nước ngoài. Sau đó, một người con gái khác cũng thi đỗ đại học loại giỏi và được Bộ Đại học lựa chọn đi học nước ngoài.
Tuy nhiên, lúc đó có quy định mỗi gia đình chỉ được một người đi học nước ngoài. Khi biết người con thứ hai cũng nằm trong danh sách, Nguyễn Lam chủ động đề nghị xin rút trường hợp này.
Đối với ông, dù bản thân đang giữ cương vị cao, gia đình cũng không nên hưởng một ngoại lệ mà những gia đình khác không có.
Khi hồ sơ đã được chốt, việc rút tên không đơn giản. Sau đó, bà Nguyễn Thị Lan tình cờ gặp Bộ trưởng Bộ Đại học Tạ Quang Bửu và trình bày sự việc. Bộ trưởng đồng tình với quan điểm của Nguyễn Lam.
Cuối cùng, người con ở lại học Đại học Bách khoa trong nước.
Câu chuyện cho thấy một nét rất nhất quán trong cách sống của Nguyễn Lam: chức vụ càng cao thì càng phải tự đặt mình trong khuôn khổ chung, không biến quyền lực thành lợi ích riêng cho gia đình.
