Khi tài liệu quan trọng suýt bị lộ

Sài Gòn một buổi chiều mưa năm ấy.

Những con đường trong thành phố nhanh chóng loang nước. Người đi đường vội vã tìm chỗ trú, những mái hiên trở thành nơi tạm tránh mưa của người qua lại.

Nguyễn Thị Bình bước chậm dưới hàng hiên, chiếc túi vải nhỏ đeo bên vai.

Bên trong có một tập tài liệu quan trọng cần được chuyển đến một cơ sở liên lạc.

Cô biết mình không được để lộ.

Không phải vì giá trị của những tờ giấy, mà bởi đằng sau chúng là thông tin liên quan đến nhiều người.

Đến một ngã tư, cô bất ngờ nghe tiếng gọi:

– Cô ơi, đứng lại kiểm tra một chút!

Cô dừng bước.

Người kiểm tra tiến đến và chỉ vào chiếc túi.

– Trong đó có gì?

Nguyễn Thị Bình bình tĩnh đáp:

– Một ít sách vở và đồ dùng cá nhân.

Người ấy yêu cầu mở túi.

Cô đặt chiếc túi lên bàn.

Bàn tay vẫn bình thản, nhưng trong lòng cô hiểu rằng tình huống đã trở nên rất căng thẳng.

Người kiểm tra lấy từng món đồ ra.

Một quyển sách.

Một cuốn sổ.

Vài tờ giấy ghi bài.

Rồi bàn tay ông ta chạm đến lớp lót bên trong.

Nguyễn Thị Bình biết tài liệu đang ở ngay đó.

Chỉ một khoảnh khắc nữa thôi, mọi thứ có thể bị phát hiện.

Cô không hoảng hốt.

Cô nhẹ nhàng nói:

– Tôi là giáo viên. Đây là giáo án của tôi, ngày mai còn phải lên lớp.

Người kiểm tra nhìn cô rồi lật qua vài tờ giấy.

Đúng lúc ấy, một người dân phía sau lên tiếng:

– Trời mưa thế này mà kiểm tra lâu quá thì mọi người không về được.

Có tiếng người khác phụ họa.

Sự chú ý của người kiểm tra bị phân tán.

Nguyễn Thị Bình vẫn đứng yên.

Vài giây sau, người ấy đóng chiếc túi lại và nói:

– Được rồi. Đi đi.

Cô nhận lại túi.

– Cảm ơn.

Cô bước khỏi trạm kiểm soát, đi thật chậm qua màn mưa.

Chỉ đến khi rẽ vào một con hẻm vắng, cô mới thở nhẹ.

Tài liệu vẫn còn nguyên.

Nhưng cô hiểu rằng không thể tiếp tục giữ nó như cũ.

Cô đến một căn nhà an toàn gần đó. Người đồng chí mở cửa vừa thấy cô đã nhận ra tình hình.

– Có chuyện gì?

Cô kể lại.

Người phụ trách im lặng một lúc rồi nói:

– Phải thay đổi cách bảo quản.

Tập tài liệu được chuyển sang một nơi an toàn hơn.

Không ai trách cô.

Bởi trong công việc bí mật, điều quan trọng không phải là không bao giờ gặp nguy hiểm, mà là biết xử lý bình tĩnh khi nguy hiểm bất ngờ xuất hiện.

Đêm ấy, Nguyễn Thị Bình ngồi bên ngọn đèn dầu, nhìn chiếc túi vải nhỏ đã theo mình qua nhiều con phố.

Cô chợt nghĩ: những tờ giấy tưởng như rất bình thường ấy lại mang theo trách nhiệm của rất nhiều người.

Một sơ suất của mình có thể ảnh hưởng đến đồng đội.

Vì thế, sự cẩn trọng không phải là sợ hãi.

Đó là trách nhiệm.

Sáng hôm sau, cô vẫn đến lớp như thường lệ.

Học sinh vẫn ríu rít chào cô.

Cô vẫn giảng bài, vẫn sửa từng trang vở.

Không ai biết chiều hôm trước, những tài liệu quan trọng đã suýt bị phát hiện.

Cuộc sống của cô có hai mặt: một bên là lớp học bình dị; bên kia là công việc bí mật đầy thử thách.

Và cô phải giữ cả hai thật cân bằng.

Nhiều năm sau, khi Nguyễn Thị Bình trở thành một nhà ngoại giao nổi tiếng, sự bình tĩnh của bà trong những cuộc thương lượng lớn thường được nhiều người nhắc đến.

Có lẽ phẩm chất ấy đã được rèn luyện từ những ngày rất sớm.

Từ những con đường mưa của Sài Gòn.

Từ những lần đứng trước nguy hiểm mà không để nỗi sợ lấn át lý trí.

Từ những tài liệu nhỏ bé nhưng chứa đựng trách nhiệm lớn lao.

Tài liệu quan trọng suýt bị lộ, nhưng điều đáng nhớ hơn là cách người phụ nữ trẻ giữ được sự bình tĩnh để bảo vệ đồng đội.

Bởi trong những thời khắc khó khăn, đôi khi một quyết định sáng suốt còn quý giá hơn cả lòng dũng cảm.