KHI TUỔI TRẺ GỬI LẠI RỪNG GIÀ
Có một phần tuổi trẻ của người lính đã ở lại mãi với Trường Sơn – không trở về cùng hòa bình.
Phạm Duy Đô rời Trường Sơn khi chiến tranh vẫn còn tiếp diễn ở những chiến trường ác liệt hơn. Ông đi tiếp về phía Nam, mang theo hành trang là kinh nghiệm, bản lĩnh và một tinh thần đã được rèn giũa đến độ lặng lẽ. Nhưng có những thứ ông không mang theo được – đó là tuổi trẻ.
Tuổi trẻ của người lính không giống tuổi trẻ của những người cùng trang lứa nơi hậu phương. Nó không có những buổi hẹn hò, không có những giấc mơ riêng tư rõ hình hài. Tuổi trẻ ấy được đo bằng những chặng hành quân, những cơn sốt rét run bần bật giữa đêm rừng, những lần tiễn đồng đội nằm lại ven đường không kịp khắc tên.
Trường Sơn giữ lại những điều ấy. Giữ lại những khuôn mặt mãi mãi dừng ở tuổi hai mươi. Giữ lại những tiếng cười non trẻ vang lên rồi tắt lịm giữa bom đạn. Giữ lại cả những lời hẹn “hòa bình gặp lại” chưa bao giờ thành hiện thực.
Có những đêm, khi đã ở giữa lòng Sài Gòn những ngày cuối cùng của chiến tranh, Phạm Duy Đô vẫn mơ thấy rừng. Mơ thấy những lối mòn ẩm ướt, mùi lá mục, tiếng võng kẽo kẹt và những giọng nói quen thuộc nay chỉ còn trong ký ức.
Ông hiểu rằng: tuổi trẻ của mình đã gửi lại rừng già để đổi lấy ngày hòa bình cho đất nước. Một sự trao đổi không cân xứng, nhưng tự nguyện.
