KHOA NÔNG NGHIỆP, TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG_ANH HÙNG NGUYỄN VĂN BẢY - HUYỀN THOẠI CỦA BẦU TRỜI

1. Từ cậu bé trốn nhà đi kháng chiến đến hành trình "từ xe đạp lên thẳng máy bay"

Lịch sử Không quân Nhân dân Việt Nam và cả thế giới đều ghi nhận Đại tá Nguyễn Văn Bảy như một trong những phi công tiêm kích xuất sắc nhất. Tên tuổi của ông gắn liền với con số 7 kỳ lạ, từ việc ông là con thứ bảy trong gia đình (người Nam Bộ thường gọi theo thứ tự nên cái tên Nguyễn Văn Hoa dần được thay bằng Nguyễn Văn Bảy), cho đến thành tích bắn rơi 7 máy bay Mỹ.

Sinh ra tại vùng quê nghèo Lai Vung, Đồng Tháp, khi mới học hết lớp 3 trường làng và tròn 17 tuổi, chàng thanh niên Nguyễn Văn Bảy đã quyết định trốn gia đình đi theo Việt Minh để đánh Pháp. Năm 1954, ông tập kết ra Bắc, ban đầu phục vụ trong đơn vị bộ binh. Bước ngoặt cuộc đời đến vào năm 1960 khi ông được chọn trong số 10 người của sư đoàn để khám sức khỏe dự tuyển phi công.

(Chú thích ảnh: Cậu thanh niên nông thôn Đồng Tháp Nguyễn Văn Bảy đã vượt qua những bài kiểm tra khắc nghiệt để trở thành phi công tiêm kích).

Việc một anh lính nông dân chưa từng tiếp xúc với công nghệ hiện đại phải học lái chiến đấu cơ là một thử thách không tưởng. Ông từng hài hước kể lại với những người bạn phi công Mỹ sau này: "Chúng tôi tiến thẳng từ xe đạp lên máy bay. Tôi chỉ học lái ôtô sau khi lái được máy bay".

Quá trình huấn luyện đầy gian khổ. Ông chia sẻ bản thân bị ốm suốt thời gian đầu luyện tập. Để khắc phục hội chứng tiền đình, ông đã tự nghĩ ra một phương pháp tập luyện cực kỳ "dân dã" nhưng hiệu quả: cắt nửa quả bóng đá, buộc dây vào nó, và đeo quanh cổ khi bay để chống nôn. Sự kiên trì phi thường đó đã biến một "anh hai lúa" thành một trong 19 phi công Việt Nam đạt đẳng cấp "Ace" (danh hiệu từ Thế chiến 2 dành cho phi công hạ từ 5 máy bay đối phương trở lên).

2. Đám cưới 15 phút và những trận không chiến huyền thoại

Bên cạnh những chiến công hiển hách, cuộc đời Đại tá Nguyễn Văn Bảy còn có những góc khuất vô cùng bình dị và xúc động. Giữa những ngày khói lửa ác liệt nhất, tình yêu và hạnh phúc lứa đôi vẫn nảy mầm. Ông từng kể về đám cưới của mình diễn ra chớp nhoáng: "Đám cưới của tôi diễn ra trong 15 phút. Tôi cởi bộ đồ bay, mặc quần áo dân sự, làm lễ cưới rồi hút một điếu thuốc". Ngay sau đó, ông lại khoác lên mình bộ đồ bay, sẵn sàng lao lên bầu trời đánh địch.

(Chú thích ảnh: Tiêm kích MiG-17 - "cánh én bạc" của Không quân Việt Nam - vũ khí đã cùng Anh hùng Nguyễn Văn Bảy làm nên lịch sử).

Trong kháng chiến chống Mỹ, tiêm kích MiG-17 mà ông điều khiển bị đánh giá là lạc hậu hơn rất nhiều so với các chiến đấu cơ hiện đại của đối phương. MiG-17 rất khó điều khiển khi bay vòng và liệng ở tốc độ cao, vũ khí chỉ có pháo 23mm và 37mm, hoàn toàn không có radar đo khoảng cách hay tên lửa tự dẫn. Trong khi đó, máy bay Mỹ bay nhanh hơn, trang bị radar và tên lửa hiện đại.

Đối mặt với tỷ lệ thường là "một chọi bốn hoặc năm", chiến thuật của ông Bảy vô cùng táo bạo: áp sát mục tiêu cực gần. Ông kể: "Tất cả những gì tôi cần làm là áp sát ở khoảng cách 100-150m rồi bắt đầu khai hỏa. Tôi điều chỉnh đường ngắm bằng việc quan sát đường đạn".

Một trong những trận đánh kinh điển là lần hạ gục chiếc F-4 (máy bay hiện đại bậc nhất của Mỹ lúc bấy giờ). Ông nhớ lại khoảnh khắc sinh tử: "Khi nhìn thấy toàn bộ chiếc F-4 nằm gọn trong kính chắn gió, ba phóng đạn và F-4 rơi. Đây là máy bay Mỹ đầu tiên bị ba bắn hạ".

3. "Ông Bảy lúa" – Anh hùng trở về cội nguồn

Sau khi đất nước thống nhất, vượt qua biết bao sinh tử trên bầu trời, người phi công huyền thoại chọn cách trở về với cuộc sống giản dị nhất. Năm 1990, ông về sống cảnh điền viên tại Sa Đéc, và đến năm 2009, ông chuyển hẳn về quê nhà Lai Vung, Đồng Tháp.

(Chú thích ảnh: "Ông Bảy lúa" - người anh hùng giản dị trong cuộc đời đời thường tại quê nhà Đồng Tháp).

Bỏ lại sau lưng những tấm huân chương chói lọi, ông Bảy lại xắn quần móng lợn, lội bùn, trồng lúa, nuôi heo, chăm sóc đầm sen. Người dân trong vùng hiếm khi gọi ông bằng chức danh quân đội, mà thân thương gọi ông là "Ông Bảy lúa", "Ông Bảy ruộng". Ngay cả những cựu phi công Mỹ từng đối đầu với ông trên không trung khi sang Việt Nam thăm ông cũng phải kinh ngạc và nể phục trước bản lĩnh, trình độ cũng như sự giản dị của người Anh hùng này.

Ngày 22/9/2019, Đại tá Nguyễn Văn Bảy đã trút hơi thở cuối cùng tại Bệnh viện Quân y 175, khép lại một cuộc đời huyền thoại đầy oanh liệt nhưng cũng vạn phần khiêm nhường