Khúc tráng ca vút lên từ trận địa kéo pháo kéo dài 9 ngày đêm
Nhân chứng: Ghi chép về Nhạc sĩ Hoàng Vân – Sáng tác tại mặt trận Điện Biên Phủ.
Bối cảnh: Chiến dịch Điện Biên Phủ, đầu năm 1954.
Đầu năm 1954, để chuẩn bị cho trận quyết chiến chiến lược tại tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ, hàng vạn chiến sĩ bộ đội và dân công đã thực hiện một kỳ tích vô tiền khoáng hậu: dùng sức người để kéo những khẩu pháo nặng hàng tấn vượt qua những dãy núi cao dựng đứng, trơn trượt đầy bùn lầy dưới tầm pháo kích của thực dân Pháp. Nhạc sĩ Hoàng Vân khi ấy là một chiến sĩ trẻ thuộc đội văn công mặt trận, đã trực tiếp ghé vai vào dây tời, cùng các đồng đội kéo pháo.
Nhạc sĩ nhớ lại những đêm tối mịt mùng, trời mưa phùn gió rét, hàng trăm con người bám chặt lấy dây cáp. Mỗi bước tiến chỉ được tính bằng từng centimet. Có những lúc dây tời đứt, pháo lao sầm sập xuống vực sâu, những người lính như anh hùng Tô Vĩnh Diện đã không ngần ngại dùng chính thân mình để chèn bánh pháo. Chính trong những giây phút lằn ranh giữa sự sống và cái chết, tiếng hò kéo pháo đồng thanh vút lên để động viên nhau giữ chặt dây pháo. Chứng kiến sức mạnh phi thường và sự hy sinh anh dũng đó, nhạc sĩ Hoàng Vân đã viết nên ca khúc "Hò kéo pháo" ngay tại trận địa – một khúc tráng ca bất hủ, tiếp thêm sức mạnh tinh thần to lớn giúp quân ta kéo pháo vào trận địa an toàn, làm nên chiến thắng "lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu".



