Bài viết

Kí Ức Hoa Lửa

Đắk Lắk02/07/2026Phan Diễm Ngọc (Khoa Sư Phạm, Trường Đại học Phú Yên)1 lượt xem0 lượt chia sẻ

Mọi người kể những câu chuyện xưa

Đã trở thành huyền thoại

Và viết nên bao bài ca để ngàn năm hát mãi…

Trong dòng chảy bất tận của lịch sử dân tộc, có những ký ức tưởng chừng đã lùi xa theo năm tháng, nhưng thực chất vẫn luôn hiện hữu, âm thầm chảy trong từng nhịp đập của trái tim người Việt. Ở thời bình hôm nay, khi tiếng bom đã tắt, khi bầu trời xanh trở lại yên ả, chiến tranh chỉ còn hiện lên qua những trang sách, những thước phim tư liệu hay những giai điệu hào hùng. Thế nhưng, có một thời – một “thời hoa lửa” – mà mỗi tấc đất quê hương đều thấm đẫm khói bom và máu, nơi tuổi trẻ Việt Nam không chỉ sống cho riêng mình mà còn sống vì Tổ quốc, dám ước mơ và dám hiến dâng tất cả.

Hôm nay, trong hành trình trở về với ký ức ấy, chúng ta lắng nghe câu chuyện về một con người, một nhân chứng sống – Đoàn sư trưởng Mai Xuân Vạn, người chiến sĩ “Miền Đông” kiên cường nơi chiến trường Biên Hòa, Bà Rịa, Long Khánh. Cái tên thân thương ấy không chỉ là cách gọi, mà còn là biểu tượng của một thế hệ anh hùng – những con người đã đi qua chiến tranh với tất cả lòng yêu nước, ý chí sắt đá và niềm tin không bao giờ tắt.

Những năm tháng kháng chiến chống Mỹ là quãng thời gian mà miền Nam nói riêng và cả đất nước nói chung luôn sống trong cảnh “ngày không yên, đêm không ngủ”. Tiếng máy bay gầm rú xé toạc bầu trời, tiếng bom rơi, đạn nổ dội xuống từng cánh rừng, từng mái nhà. Xen lẫn trong đó là tiếng khóc nghẹn ngào của những người mẹ mất con, những người vợ tiễn chồng ra trận mà chưa biết ngày trở lại. Chiến tranh – với tất cả sự khốc liệt của nó – đã phủ lên đất nước một màu xám đau thương, nơi mà sự sống và cái chết chỉ cách nhau trong gang tấc.

Trong bối cảnh ấy, như bao người lính khác, Bác Vạn đã chọn đứng lên. Không phải vì không sợ hãi, mà bởi phía sau lưng là quê hương, là gia đình, là Tổ quốc. Bác đã gác lại những cảm xúc riêng tư, những nỗi đau không thể gọi thành tên để cầm súng chiến đấu, bảo vệ từng tấc đất thiêng liêng. Đó không chỉ là trách nhiệm, mà còn là danh dự, là lý tưởng sống của cả một thế hệ.

“Thời hoa lửa” – cái tên nghe vừa đẹp, vừa đau. Đẹp bởi đó là thời của tuổi trẻ rực cháy, của lý tưởng cao đẹp, của tinh thần yêu nước nồng nàn. Nhưng cũng đau bởi mỗi bông hoa nở lên đều được nuôi dưỡng từ mồ hôi, nước mắt, thậm chí là máu của biết bao con người. Trong ký ức của Bác Vạn, những âm thanh rất đỗi bình thường của cuộc sống hôm nay đôi khi lại trở thành sợi dây kéo Bác trở về với quá khứ khốc liệt ấy – nơi đồng đội đã ngã xuống, nơi những hy sinh lặng thầm góp phần đổi lấy hai tiếng “hòa bình”.

Ngày nay, khi đất nước đã yên bình, thế hệ trẻ chúng ta lớn lên trong sự đủ đầy hơn, với những lo toan rất khác: học tập, công việc, ước mơ, trải nghiệm và cả những thú vui của cuộc sống hiện đại. Những “cơn bão” mà chúng ta quen gọi hôm nay – như những lần xuống đường ăn mừng chiến thắng thể thao – lại hoàn toàn khác với “cơn bão chiến tranh” kéo dài suốt 21 năm (1954–1975) mà cha ông ta đã đi qua. Chính vì thế, khoảng cách giữa quá khứ và hiện tại đôi khi trở nên xa vời, nếu chúng ta không chủ động tìm hiểu và lắng nghe.

Bác Vạn từng chia sẻ rằng, điều khiến Bác trăn trở nhất không phải là những vết thương chiến tranh, mà là nỗi lo ký ức ấy sẽ dần bị lãng quên. Bác vui khi vẫn còn những người trẻ tìm đến, lắng nghe, đặt câu hỏi, mong muốn hiểu về lịch sử – hiểu về chính nguồn cội của mình. Bởi lẽ, lịch sử không chỉ là những con số hay sự kiện, mà là linh hồn của một dân tộc, là nơi lưu giữ những giá trị thiêng liêng nhất.

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng dư âm của nó vẫn còn đó – trong ký ức của những người lính, trong những nghĩa trang liệt sĩ trải dài khắp đất nước, và trong chính cuộc sống hòa bình mà chúng ta đang hưởng hôm nay. Hòa bình không phải là điều tự nhiên mà có. Đó là kết quả của biết bao hy sinh, mất mát và đánh đổi.

Lời dặn dò giản dị nhưng sâu sắc của Bác Vạn vẫn vang vọng:

“Vì có được hòa bình không phải dễ dàng, phải cố mà giữ lấy, xin các cháu đừng lãng quên.”

Đối với đoàn viên, thanh niên Chi đoàn trường Hoa Phượng, buổi gặp gỡ hôm nay không chỉ đơn thuần là một nhiệm vụ, mà còn là một hành trình ý nghĩa – hành trình trở về với lịch sử, với những câu chuyện tưởng chừng đã xa nhưng thực ra vẫn rất gần. Đó là dịp để mỗi người trẻ tự soi lại mình, để hiểu rằng cuộc sống hôm nay đáng quý biết bao, và để nuôi dưỡng trong tim lòng biết ơn sâu sắc đối với những người đã hy sinh vì Tổ quốc.

Từ “thời hoa lửa” năm ấy đến “thời hòa bình” hôm nay là cả một chặng đường dài đầy máu và nước mắt. Và trách nhiệm của thế hệ trẻ không chỉ là ghi nhớ, mà còn là tiếp nối – tiếp nối tinh thần yêu nước, ý chí kiên cường và khát vọng xây dựng một Việt Nam ngày càng giàu mạnh, văn minh.

Bởi khi còn nhớ về quá khứ, chúng ta mới biết trân trọng hiện tại. Và khi biết trân trọng hiện tại, chúng ta mới có thể vững bước hướng tới tương lai.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn