Kí ức Hòa Xuân
“Khi ta ở, chỉ là nơi đất ở
Khi ta đi, đất bỗng hóa tâm hồn!”
Hỡi những người con trên mảnh đất tình đầy cằn cỗi, đầy day dứt, nhưng cũng đầy những nỗi thương vấn vương mang tên “Hòa Xuân”. Ở nơi này, ta dường như không chỉ có thể nhìn thấy sự tương phản giữa chốn Đà thành nhộn nhịp khác xa với nhịp điệu yên bình nơi này. Cũng tại đây, khi giặc Pháp đánh chiếm nơi này vào khoảng hơn chục năm trước, những đau thương cứ dồn dập ập tới như giáng đòn tới kiếp người vô tội…
Chúng tôi- những người đã quá đỗi may mắn khi được sinh ra trong thời bình, được nhìn thấy làn mây trắng không phải ngửi mùi thuốc súng nồng nặc như những năm tháng chiến tranh. Nhưng liệu có mấy ai được may mắn như vậy? những người với kí ức bị lấp đầy bởi đạn pháo, chiến tranh đã không may mắn khi phải mang theo nỗi sợ ấy suốt đời. Họ đã cống hiến cả một đời người chứng minh tình yêu của bản thân với quê hương, đất nước. Có lẽ, nhân chứng lịch sử duy nhất lúc này là những cựu chiến binh may mắn được bước qua thời chiến tranh để đến với hòa bình. Phỏng vấn hội cựu chiến binh Hòa Xuân, chúng tôi ghi nhận được những cảm xúc đã dần phai vị chiến tranh, bởi lẽ, chiến tranh là điều mà không ai muốn nhắc đến, nhưng nó không cho phép ta được quên- một thời kì máu lửa chinh chiến nơi chiến trường. “ có những lúc, tôi mơ về người đồng đội vẫn còn ngồi đây cười nói, hôm sau đã biệt tích ”-một bác cựu chiến binh chia sẻ- đó là người đồng đội của ông, vẫn chưa tìm được thông tin qua gần một thập kỉ. Rất ít bài báo nói về cuộc chiến ở nơi đây, nhưng chúng tôi biết, sẽ có những đau thương không đáng để nhắc đến, nhưng chính điều đó lại là vết thương hằn sâu vết thương cho những người dân Hòa Xuân. Chứng kiến khoảnh khắc Hòa Xuân thay đổi trong xuyên suốt chiều dài lịch sử , ta không khỏi cảm phục những con người đã dũng cảm lao ra chinh chiến để giành lại một hòa bình, một tự do cho người dân nơi đây nói chung và người dân Đà Nẵng nói riêng. Sẽ có những vết thương khó xóa đi, nhưng thứ chúng ta nhìn thấy hiện tại là một nơi bình yên không mùi khói thuốc, là tâm nguyện của rất nhiều người vào thời điểm 10 năm trước.
Không ai có thể dằn lòng khi thấy những làng quê chỉ cách phố thị một nhánh sông rộng vài ba trăm mét mà cuộc sống trái ngược hẳn, những con đường đất đá lởm chởm quanh co, những giếng nước nhiễm phèn quanh năm đỏ quạch, những mái nghèo lọt thỏm trong cái túi nước ngập đến mái qua mùa mưa lụt hay những năm tháng chiến tranh. Hãy cứ mãi ôm theo, chắp cánh cho giấc mơ của một người trẻ Hòa Xuân mai sau- nhưng cũng đừng quên quá khứ một thời của nơi đây.
