KIM ĐỒNG: NGƯỜI ĐỘI TRƯỞNG ĐẦU TIÊN VÀ TIẾNG SÚNG BẢO VỆ CĂN CỨ CÁCH MẠNG

Anh hùng liệt sĩ Kim Đồng (tên thật là Nông Văn Dền) sinh năm 1929 trong một gia đình dân tộc Nùng nghèo tại bản Nà Mạ, xã Trường Hà, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng. Sinh ra và lớn lên trên mảnh đất cội nguồn cách mạng, nơi Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc chọn làm căn cứ trở về nước trực tiếp lãnh đạo phong trào giải phóng dân tộc (1941), người thiếu niên Nông Văn Dền đã sớm thấm nhuần tinh thần yêu nước từ gia đình và các cán bộ Việt Minh.

Ngày 15 tháng 5 năm 1941, tại khu rừng Mạ gần bản Nà Mạ, Hội Nhi đồng Cứu quốc (tiền thân của Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh ngày nay) được thành lập theo chủ trương của Nguyễn Ái Quốc. Đội gồm 5 thành viên nòng cốt: Nông Văn Dền, Nông Văn Thần, Lý Văn Sậu, Lý Thị Ni và Lý Thị Xờ. Nông Văn Dền được bầu làm Đội trưởng và được Anh Đức Thanh (cán bộ phụ trách) đặt bí danh danh dự là Kim Đồng – với ý nghĩa là "cậu bé vàng" của cách mạng.

Nhiệm vụ chủ yếu của Kim Đồng và các đồng đội là làm liên lạc, chuyển giao thư từ mật, canh gác các cuộc họp của cán bộ Việt Minh và đưa đón cán bộ qua lại vùng căn cứ. Nhờ sự thông minh, nhanh trí và thuộc thuộc từng tai nách rừng núi Pắc Bó, Kim Đồng đã nhiều lần qua mặt lính tà, lính Pháp. Khi đi làm nhiệm vụ, chú thường giả làm em bé đi chăn trâu, cắt cỏ, tìm rêu suối hay đi câu cá để dễ dàng quan sát tình hình mà không bị giặc nghi ngờ.

Đầu năm 1943, tình hình khu căn cứ Pắc Bó trở nên vô cùng căng thẳng do quân Pháp tăng cường lùng sục, gài mật thám hòng tiêu diệt các cơ sở cách mạng.

Sáng ngày 15 tháng 2 năm 1943, một cuộc họp quan trọng của các cán bộ Việt Minh đang diễn ra bí mật trong rừng Nà Mạ. Kim Đồng được giao nhiệm vụ trực tiếp canh gác ở gò cao ven suối. Đang tuần tra quan sát, chú bất ngờ phát hiện một toán lính Pháp cùng lực lượng bảo an đang lén lút bao vây hướng về phía hang họp. Tình thế rơi vào nguy cơ ngàn cân treo sợi tóc: nếu quay về báo tin thì không kịp, giặc sẽ ập vào bất ngờ và toàn bộ cán bộ sẽ bị bắt.

Trong khoảnh khắc quyết định ấy, Kim Đồng đã nhanh trí chọn giải pháp tự đánh đổi bản thân để bảo vệ cán bộ. Chú cố tình chạy cắt ngang trước mặt toán lính và cất tiếng gọi lớn để thu hút sự chú ý của giặc về phía mình.

Đúng như dự đoán, toán lính Pháp tưởng đã phát hiện ra liên lạc viên cách mạng liền hô đuổi theo và xả súng điên cuồng về phía Kim Đồng. Tiếng súng nổ vang dội cả vách núi Nà Mạ đã trở thành tín hiệu báo động đanh thép. Nghe tiếng súng, các cán bộ Việt Minh bên trong lập tức thu dọn tài liệu và rút lui an toàn vào sâu trong rừng núi Pắc Bó.

Tuy nhiên, Kim Đồng đã bị trúng đạn của kẻ thù. Người đội đội trưởng thiếu niên dũng cảm gục xuống bên bờ suối Lê-nin khi mới tròn 14 tuổi, dâng trọn tuổi thanh xuân cho sự nghiệp cách mạng của dân tộc.

Sự hy sinh oanh liệt của Kim Đồng đã trở thành biểu tượng bất tử cho chí khí kiên cường, lòng trung thành vô hạn với cách mạng của tuổi trẻ Việt Nam. Năm 1997, Kim Đồng được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân. Tên của chú được trân trọng đặt cho hàng nghìn trường học, nhà xuất bản và phong trào thiếu niên trên khắp cả nước.