Kỳ 15: Người tìm ra khoảng lặng
"Trong chiến tranh hiện đại, có những lúc điều nguy hiểm nhất không phải là tiếng bom, mà là sự im lặng. Bởi phía sau khoảng lặng ấy thường là một đòn đánh bất ngờ."

Tháng Bảy năm 1966.
Mưa nguồn trút xuống miền Bắc suốt nhiều ngày liền.
Những con suối nhỏ trên sườn núi bỗng trở nên dữ dội. Đường vận chuyển vào các trận địa tên lửa nhão nhoét bùn đất. Bánh xe vừa lăn qua đã để lại những vệt sâu gần nửa gang tay.
Trong khi những người dân ngoài đồng mong trời tạnh để kịp vụ mùa, thì ở các đơn vị phòng không, cơn mưa lại trở thành một phần của cuộc chiến.
Mưa làm giảm tầm nhìn.
Mưa làm tín hiệu radar yếu đi.
Nhưng mưa cũng khiến máy bay đối phương khó quan sát các trận địa dưới mặt đất.
Đêm ấy, Sở chỉ huy Quân chủng Phòng không – Không quân sáng đèn đến tận khuya.
Tấm bản đồ miền Bắc được phủ kín những ký hiệu đủ màu.
Mỗi mũi tên đỏ thể hiện một hướng tiến công quen thuộc của máy bay Mỹ trong nhiều tuần qua.
Thế nhưng...
Đã ba ngày liên tiếp.
Không có một cuộc không kích lớn nào.
Một sĩ quan tham mưu khẽ nói:
– Báo cáo đồng chí, địch có vẻ giảm hoạt động.
Trong căn phòng, nhiều người cùng nhìn về phía Thiếu tướng Phùng Thế Tài.
Ông không trả lời ngay.
Ông bước chậm đến gần bản đồ, cầm cây thước gỗ chỉ vào khoảng trống giữa hai tuyến đường bay.
Khoảng trống ấy rộng đến lạ.
Ông trầm ngâm.
– Không...
– Họ không giảm hoạt động.
Ông quay lại.
– Họ đang chuẩn bị.
Câu trả lời ngắn gọn khiến cả căn phòng im phăng phắc.
Ngay sáng hôm sau, một mệnh lệnh được ban xuống các đơn vị.
Không giảm cấp trực.
Không chủ quan.
Không thay đổi thời gian trực chiến.
Các kíp radar vẫn thay nhau bám máy.
Các đơn vị tên lửa vẫn giữ nguyên trạng thái sẵn sàng.
Những khẩu đội pháo vẫn luyện tập như những ngày có báo động.
Một chiến sĩ trẻ hỏi người chỉ huy:
– Đã mấy hôm rồi không thấy máy bay...
– Sao vẫn phải trực nghiêm như thế?
Người chỉ huy mỉm cười.
– Chính lúc không thấy...
– Mới là lúc phải cảnh giác nhất.
Chiều ngày thứ tư.
Các đài radar ven biển đồng loạt phát hiện nhiều tín hiệu xuất hiện từ rất xa.
Lần này...
Đội hình máy bay đông hơn hẳn.
Đường bay cũng khác.
Không tiến thẳng như trước.
Mà chia thành nhiều tốp nhỏ.
Luồn lách.
Đổi hướng liên tục.
Từng báo cáo dồn dập truyền về Hà Nội.
Một sĩ quan trực ban gần như nói không kịp thở:
– Báo cáo!
– Mục tiêu đang vào theo nhiều hướng!
Phùng Thế Tài bình tĩnh nhìn bản đồ.
Những mũi tên đỏ dần hiện kín cả vùng trời Đông Bắc.
Ông nói dứt khoát:
– Chuyển ngay thông tin cho các đơn vị.
– Không để bất kỳ hướng nào bị bỏ trống.
Ở trận địa tên lửa, còi báo động vang lên.
Các chiến sĩ lao vào vị trí.
Không còn vẻ bỡ ngỡ như những tháng đầu.
Mỗi người đều biết chính xác mình phải làm gì.
Người kiểm tra nguồn điện.
Người mở hệ thống điều khiển.
Người bám sát tín hiệu trên màn hiện sóng.
Tất cả diễn ra nhanh đến mức tưởng như đã được lập trình từ trước.
Một trắc thủ trẻ khẽ nói:
– Mục tiêu đang vào cự ly.
Người chỉ huy không rời mắt khỏi màn hình.
– Bình tĩnh.
– Chờ lệnh.
Ở phía xa, tiếng động cơ phản lực bắt đầu vọng đến.
Lúc đầu chỉ như tiếng ong vo ve.
Rồi lớn dần.
Lớn dần.
Cho đến khi cả khoảng trời rung lên bởi âm thanh của hàng chục chiếc máy bay.
Nhưng điều khiến mọi người bất ngờ là...
Các tốp máy bay không lao thẳng vào trận địa.
Chúng chia thành nhiều hướng khác nhau.
Có tốp bay thấp.
Có tốp bay rất cao.
Có tốp chỉ lượn một vòng rồi quay ra biển.
Người sĩ quan trẻ bối rối:
– Báo cáo...
– Không rõ đâu là hướng tiến công chính.
Phùng Thế Tài nhìn rất lâu vào bản đồ.
Ông chậm rãi nói:
– Đừng nhìn nơi họ muốn ta nhìn.
– Hãy nhìn nơi họ buộc phải đi qua.
Các sĩ quan tham mưu lập tức đối chiếu dữ liệu từ nhiều đài radar.
Những mũi tên trên bản đồ dần hiện ra một quy luật.
Giữa rất nhiều đường bay giả, vẫn có một tuyến đang hướng về cây cầu huyết mạch.
Đó mới là mục tiêu thật.
Thông tin lập tức được truyền xuống các đơn vị.
Các trận địa phòng không nhanh chóng điều chỉnh thế trận.
Chiều tối hôm ấy, sau khi máy bay Mỹ rút khỏi miền Bắc, một cuộc họp ngắn được tổ chức.
Không khí trong phòng nhẹ nhõm hơn.
Một sĩ quan trẻ hỏi:
– Thưa đồng chí...
– Làm sao đồng chí biết họ đang đánh lạc hướng?
Phùng Thế Tài mỉm cười.
Ông nhìn lên tấm bản đồ còn nguyên những vệt phấn trắng.
– Chiến tranh không chỉ là vũ khí.
– Mà còn là suy nghĩ.
Ông dừng lại vài giây.
– Nếu ta chỉ nhìn vào điều đối phương muốn cho ta thấy...
– Thì ta sẽ luôn đi sau họ.
Căn phòng lặng đi.
Ngoài cửa sổ, cơn mưa đã tạnh.
Những vì sao dần hiện lên trên bầu trời Hà Nội.
Ở các trận địa, người lính lại bắt đầu ca trực mới.
Không ai biết ngày mai sẽ có bao nhiêu tốp máy bay xuất hiện.
Nhưng sau cuộc đấu trí hôm nay, họ hiểu thêm một điều:
Muốn giữ được bầu trời...
Không chỉ cần lòng dũng cảm.
Mà còn phải biết bình tĩnh tìm ra "khoảng lặng" ẩn sau mọi âm mưu của đối phương.
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.



