Kỳ 2: Những người lính canh trời

Sáng sớm Hà Nội.

Một màn sương mỏng còn phủ trên bãi cỏ ven sông Hồng. Những tia nắng đầu tiên len qua từng tán bàng, phản chiếu trên mái ngói đỏ của các doanh trại mới dựng. Tiếng còi báo thức vang lên giữa không gian tĩnh lặng, ngay lập tức kéo theo tiếng bước chân rộn ràng của hàng trăm chiến sĩ trẻ.

Họ xếp hàng ngay ngắn trên sân đơn vị.

Những bộ quân phục màu cỏ úa còn mới. Những khuôn mặt còn rất trẻ. Có người vừa rời ghế nhà trường, có người là công nhân, nông dân, giáo viên, thợ cơ khí... Họ đến từ khắp mọi miền đất nước với một điểm chung: trở thành những người lính đầu tiên của Quân chủng Phòng không – Không quân.

Không ai biết chính xác cuộc chiến sẽ đến vào lúc nào.

Nhưng ai cũng hiểu rằng thời gian không chờ đợi.

Những ngày đầu huấn luyện là chuỗi ngày đầy thử thách.

Ở thao trường phía tây Hà Nội, từng khẩu pháo phòng không dựng thẳng nòng lên bầu trời. Mỗi khẩu pháo nặng hàng tấn, từng bánh xe phủ kín bụi đỏ sau những lần cơ động trên đường đất.

Tiếng hô vang đều:

– Một... hai...

– Nâng!

– Quay!

– Khóa!

Những cánh tay rắn chắc căng lên dưới nắng. Mồ hôi chảy thành dòng trên gương mặt các chiến sĩ nhưng không ai chậm nhịp.

Xa hơn một chút là khu học radar.

Trong căn phòng tối, ánh sáng xanh nhạt từ màn hình hiện sóng hắt lên những khuôn mặt chăm chú. Những vòng sáng xoay đều, phát ra tiếng "tíc... tíc..." đều đặn.

Một chuyên gia nước ngoài dùng thước chỉ vào màn hình rồi chậm rãi giải thích. Người phiên dịch vừa nói xong, các học viên lập tức cúi xuống ghi chép. Có người còn cẩn thận vẽ lại từng nút bấm, từng ký hiệu bằng bút chì vào cuốn sổ tay đã kín đặc chữ.

Đối với họ, đây là một thế giới hoàn toàn mới.

Không còn là khẩu súng trường quen thuộc.

Không còn là chiến hào hay những trận đánh giáp lá cà.

Kẻ địch sẽ xuất hiện ở độ cao hàng nghìn mét, với tốc độ nhanh hơn cả tiếng gió.

Muốn chiến thắng, họ phải học lại từ đầu.

Những ngày ấy, Thiếu tướng Phùng Thế Tài gần như có mặt ở tất cả các đơn vị.

Ông không chỉ kiểm tra giáo án huấn luyện hay nghe báo cáo thành tích.

Ông đi giữa các trận địa, dừng lại trước từng khẩu pháo, từng cabin radar, từng lớp học kỹ thuật.

Một buổi chiều, ông bước vào phòng học của một đơn vị tên lửa.

Trên bảng đen là những công thức, sơ đồ mạch điện và hàng chục ký hiệu kỹ thuật viết bằng phấn trắng. Không ít chiến sĩ đang nhíu mày trước những kiến thức hoàn toàn xa lạ.

Ông mỉm cười, cầm viên phấn lên rồi nói:

– Các đồng chí thấy khó là đúng.

Cả lớp bật cười.

Ông tiếp lời:

– Nhưng máy bay Mỹ không vì các đồng chí thấy khó mà bay chậm hơn.

Tiếng cười lắng xuống.

Ánh mắt mọi người đều hướng về người chỉ huy.

– Nếu hôm nay chúng ta không học thật giỏi, thì ngày mai khi chiến tranh xảy ra, mỗi sai sót sẽ phải trả giá bằng máu của đồng đội và của nhân dân.

Căn phòng im phăng phắc.

Không cần những lời hô hào.

Chỉ một câu nói ấy cũng đủ để mỗi người hiểu trách nhiệm đang đặt trên vai mình.

Từ đó, những ngọn đèn trong doanh trại thường sáng rất khuya.

Sau giờ huấn luyện, nhiều chiến sĩ vẫn ngồi quanh bàn gỗ, cặm cụi đọc tài liệu kỹ thuật. Có người lấy vỏ hộp đạn làm mô hình để tập thao tác. Có người dùng dây thép uốn thành sơ đồ mạch điện. Những cuốn sổ tay ngày càng dày thêm bởi những dòng ghi chép kín đặc.

Ở ngoài sân, gió đêm thổi qua những hàng phi lao tạo thành âm thanh rì rào như sóng biển.

Trên bầu trời, những vì sao lấp lánh.

Một chiến sĩ trẻ ngẩng đầu nhìn lên rồi khẽ nói với đồng đội:

– Không biết sau này mình có thật sự được đánh máy bay Mỹ không?

Người bên cạnh cười:

– Nếu đến ngày ấy, mong là mình sẽ không run.

Câu chuyện nhỏ nhanh chóng chìm vào màn đêm.

Không ai biết rằng chỉ vài năm sau, chính những chàng trai ấy sẽ bình tĩnh ngồi trước màn hình radar, điều khiển những quả tên lửa lao thẳng vào đội hình B-52, viết nên những trang sử hào hùng của dân tộc.

Ở một góc doanh trại, Phùng Thế Tài đứng lặng nhìn ánh đèn còn sáng trong các phòng học.

Ông hiểu rằng, sức mạnh của Quân chủng không chỉ nằm ở những khẩu pháo hay những quả tên lửa.

Sức mạnh ấy được tạo nên từ ý chí học tập, tinh thần kỷ luật và lòng quyết tâm của những người lính trẻ.

Ông khẽ nói với người sĩ quan đi cùng:

– Chúng ta không có nhiều thời gian.

– Nhưng nếu mỗi ngày tiến lên một bước, đến khi chiến tranh thực sự đến, bầu trời này sẽ có những người đủ sức bảo vệ.

Người sĩ quan lặng lẽ gật đầu.

Xa xa, tiếng còi tàu đêm từ ga Hàng Cỏ vọng lại.

Thành phố vẫn yên bình.

Nhưng ở những doanh trại còn sáng đèn, một "lá chắn thép" đang từng ngày được tôi luyện trong lặng lẽ.