Kỳ 9: Con đường bí mật
"Mỗi bệ phóng tên lửa đến được trận địa là kết quả của hàng nghìn bàn tay âm thầm làm việc trong đêm tối."

Tháng Ba năm 1965.
Những cơn mưa xuân phủ lên vùng trung du một màn sương dày đặc. Con đường đất đỏ dẫn vào khu vực xây dựng trận địa chỉ vừa đủ cho một chiếc xe tải đi qua. Hai bên đường, rừng keo và rừng bạch đàn nối tiếp nhau, che kín cả khoảng trời.
Ban ngày, con đường gần như vắng lặng.
Nhưng khi màn đêm buông xuống, từng đoàn xe quân sự bắt đầu lặng lẽ xuất hiện.
Không còi.
Không đèn pha.
Chỉ có ánh sáng yếu ớt từ những chiếc đèn gầm được che kín bằng tấm chắn nhỏ để không lộ từ trên cao.
Chiếc xe đi đầu chở những ống thép dài được phủ kín bằng bạt ngụy trang.
Phía sau là xe mang thiết bị điều khiển.
Tiếp nữa là xe chở máy phát điện.
Ít người biết rằng, những kiện hàng ấy sẽ ghép lại thành một tổ hợp tên lửa phòng không hiện đại – loại vũ khí mà không quân Hoa Kỳ chưa từng phải đối mặt trên bầu trời Việt Nam.
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.
Trong một căn phòng làm việc tại Bộ Tư lệnh Quân chủng Phòng không – Không quân, Thiếu tướng Phùng Thế Tài chăm chú theo dõi bản đồ triển khai lực lượng.
Những ký hiệu nhỏ đánh dấu các vị trí dự kiến xây dựng trận địa tên lửa được nối với nhau bằng những tuyến đường mảnh như sợi chỉ.
Ông hỏi cán bộ tham mưu:
– Các vị trí này đã khảo sát kỹ chưa?
– Báo cáo, đã khảo sát nhiều lần. Địa hình có thể che giấu khí tài, thuận lợi cơ động và bảo đảm liên kết với mạng lưới radar.
Ông gật đầu.
Một trận địa tên lửa không chỉ cần bệ phóng.
Nó cần đường cơ động, nguồn điện, hệ thống thông tin liên lạc, nơi trú ẩn cho bộ đội và phương án ngụy trang trước trinh sát đường không.
Chỉ cần một mắt xích không bảo đảm, cả trận địa có thể bị phát hiện.
Ở khu vực xây dựng, hàng trăm cán bộ, chiến sĩ đang làm việc không kể ngày đêm.
Ban ngày, họ chặt tre, cắt cỏ, dựng lán và chuẩn bị vật liệu.
Đêm xuống, khi ánh trăng bị mây che khuất, công việc mới thực sự bắt đầu.
Tiếng cuốc bổ xuống nền đất được giữ ở mức nhỏ nhất.
Những chiếc xẻng xúc từng lớp đất đỏ.
Xe chở đá chỉ được phép chạy từng chiếc để tránh gây tiếng động lớn.
Có những đoạn đường phải lót bằng thân cây để xe chở khí tài nặng hàng chục tấn không bị sa lầy.
Mồ hôi hòa cùng bùn đất.
Áo quần ai cũng lấm lem.
Nhưng không một lời than phiền.
Ai cũng hiểu rằng họ đang chạy đua với thời gian.
Một buổi sáng, sau khi nghe báo cáo về tiến độ xây dựng các trận địa, Phùng Thế Tài nói với các cán bộ chỉ huy:
– Điều quan trọng nhất không phải là làm nhanh.
Ông đưa tay chỉ lên bản đồ.
– Điều quan trọng là làm bí mật.
– Khi đối phương chưa biết trận địa ở đâu...
– Chúng ta đã có một nửa thắng lợi.
Các sĩ quan đều ghi lại ý kiến ấy.
Trong những năm sau, chính nguyên tắc "cơ động, bí mật, bất ngờ" sẽ trở thành một trong những yếu tố quan trọng giúp lực lượng tên lửa Việt Nam nhiều lần đánh trúng máy bay Mỹ.
Đêm cuối tháng.
Trên một quả đồi còn thơm mùi đất mới, những bệ phóng đầu tiên dần hiện ra dưới lớp lưới ngụy trang.
Nhìn từ trên cao, nơi đây chỉ giống một khoảng rừng bình thường.
Không ai có thể ngờ rằng, dưới những tán lá ấy là một loại vũ khí có thể thay đổi cục diện cuộc chiến trên bầu trời miền Bắc.
Một chiến sĩ trẻ đứng lặng trước bệ phóng vừa hoàn thành.
Anh khẽ vuốt lớp sơn còn mới rồi thì thầm:
– Rồi sẽ đến ngày...
– Đồng chí lên tiếng.
Xa xa, tiếng cú đêm vọng lại giữa khu rừng.
Một cơn gió nhẹ làm những tấm lưới ngụy trang khẽ lay động.
Bầu trời vẫn bình yên.
Nhưng ở dưới mặt đất, một sức mạnh mới đang âm thầm hình thành.
Và chỉ còn ít tháng nữa, nó sẽ bước vào trận đánh đầu tiên, mở ra một chương mới trong lịch sử phòng không Việt Nam.



