Ký ức thành cổ
Nguyễn Thành Vinh, cựu chiến binh thuộc Trung đoàn 209, Sư đoàn 312, là một trong những người trực tiếp tham gia bảo vệ Thành cổ Quảng Trị năm 1972. Đã hơn nửa thế kỷ trôi qua, nhưng khi nhắc về ký ức ấy, mắt ông vẫn đỏ hoe:
“Chúng tôi khi ấy tuổi chỉ mới đôi mươi, mang ba lô nặng chưa đến 10kg nhưng mang trong lòng niềm tin nặng bằng cả Tổ quốc.”
Trong 81 ngày đêm, Thành cổ rộng chưa đến 3km² hứng chịu hơn 300.000 tấn bom đạn. Pháo 175mm dội xuống không ngừng, đất rung chuyển từng giờ. Ông Vinh kể rằng có chiến sĩ chỉ kịp biết tên đồng đội trước khi bước vào chiến hào.
Đêm thứ 40, khi giữ góc tường phía Đông, một chiến sĩ tên Hòa bị thương nặng. Biết mình khó qua khỏi, Hòa nắm tay ông thì thào:
“Nếu tao không về được, mày về thắp hộ bố mẹ tao nén hương…”
Nhưng trận chiến không cho phép họ dừng lại. Đạn pháo tiếp tục dội xuống dữ dội. Ông Vinh và đồng đội buộc phải để Hòa nằm lại hầm ngập nước và tiếp tục chiến đấu.
Những ngày cuối chiến dịch, mưa lớn, nước sông Thạch Hãn đỏ ngầu. Trung đoàn nhận lệnh rút khỏi Thành cổ. Đêm đó, ông cùng đồng đội lao xuống sông trong làn đạn. Nhiều người bị nước cuốn đi, nhưng không ai buông tay nhau.
“Khi chạm vào bờ bên kia, tôi ngoái nhìn Thành cổ chìm trong bom lửa… 81 ngày chúng tôi giữ Thành – đủ để xoay chuyển cục diện chiến trường.”
Sau hòa bình, ông Vinh trở về quê làm ruộng. Mỗi khi nhắc về đồng đội, ông vẫn nghẹn ngào:
“Thanh xuân của chúng tôi nằm lại dưới những viên gạch vỡ của Thành cổ. Chỉ mong thế hệ hôm nay biết trân trọng hòa bình mà sống cho xứng đáng.”



