KÝ ỨC TỪ NGƯỜI LÍNH HẠ SĨ

CHƯƠNG 1: LỜI THỀ DƯỚI GỐC DÃ HƯƠNG

Mùa hè năm 1967, xã Tiên Lục, huyện Lạng Giang đẹp như một bức tranh thủy mặc. Dưới gốc cây dã hương nghìn năm tuổi, hai chàng trai trẻ ngồi tựa lưng vào nhau. Một người là Nguyễn Đình Nhựa, người kia là Xuyên Quang Thịnh.

Hồ sơ quân ngũ của họ bắt đầu cùng một ngày: Năm 1967. Đó là năm mà tiếng gọi miền Nam vang lên giục giã nhất trong những gian nhà tranh ở vùng quê Bắc Giang. Anh Thịnh quê ở xã Quang Thịnh, còn anh Nhựa ở Tiên Lục – hai xã giáp ranh, cùng uống chung dòng nước sông Thương.

"Nhựa này," Thịnh lên tiếng, mắt nhìn xa xăm về phía con đường đất đỏ. "Nhập ngũ đợt này vào BCHQS tỉnh Bắc Giang, chắc là sẽ đi xa đấy. Nếu tôi có mệnh hệ gì, ông nhớ về bảo mẹ tôi là tôi không sợ gì nhé."

Anh Nhựa bấy giờ, người sau này sẽ mang quân hàm Hạ sĩ (H3) và giữ chức vụ Tiểu đội trưởng (at), chỉ biết đấm nhẹ vào vai bạn: "Vớ vẩn, đi cùng nhau thì về cùng nhau."

CHƯƠNG 2: TUYẾN LỬA ĐƯỜNG 12

Chiến tranh không lãng mạn như những lời thơ. Năm 1971, đơn vị thuộc Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Bắc Giang của hai anh nhận lệnh điều động đặc biệt vào Quảng Bình. Nhiệm vụ là bảo vệ hành lang vận tải tại Đường 12.

Trong cuốn nhật ký tinh thần của ông Nhựa, những chi tiết về Cây số 32 luôn hiện lên đỏ rực màu máu và bụi đường. Đường 12 khi ấy là "tọa độ chết", nơi không quân Mỹ đánh phá điên cuồng để chặt đứt mạch máu chi viện.

Ông Nhựa nhớ lại: "Lúc đó tôi là tiểu đội trưởng, anh Thịnh là chiến sĩ dưới quyền nhưng chúng tôi coi nhau như anh em ruột. Đơn vị chiến đấu trong điều kiện cực kỳ thiếu thốn. Thông tin về anh Thịnh trong hồ sơ chỉ ghi vỏn vẹn: Hi sinh năm 1971, nhưng với tôi, đó là một buổi chiều không thể nào quên."

CHƯƠNG 3: KHOẢNH KHẮC SINH TỬ TẠI CÂY SỐ 32

Đó là một ngày nắng cháy da thịt tại Quảng Bình. Địch đánh hơi được vị trí tập kết quân tại khu vực Cây số 32 - Đường 12. Tiếng rít của máy bay tọa độ xé toang bầu không khí yên tĩnh của đại ngàn.

"Nằm xuống, Thịnh ơi!" - Tiếng ông Nhựa gào lên trong bụi đất mịt mù.

Một tiếng nổ đanh gọn trùm lên công sự. Khi khói bom vừa tan, ông Nhựa lao đến. Anh Thịnh nằm đó, gương mặt vẫn vương nét hiền lành của chàng trai quê Lạng Giang, nhưng nhịp tim đã ngừng đập. Anh hi sinh ngay tại trận địa, không kịp để lại một lời trăn trối.

Do điều kiện chiến đấu ác liệt, đồng đội chỉ kịp an táng anh tại chỗ: Nơi an táng: Cây số 32 - Đường 12 - Quảng Bình. Ngôi mộ sơ sài được đánh dấu bằng một phiến đá và niềm đau thắt quản của những người ở lại.

CHƯƠNG 4: NGƯỜI GIỮ LỬA HƠN NỬA THẾ KỶ

Chiến tranh kết thúc, ông Nguyễn Đình Nhựa trở về quê hương Tiên Lục với những vết thương trên mình, nhưng vết thương lòng về người bạn Xuyên Quang Thịnh vẫn chưa bao giờ khép miệng.

Suốt nhiều thập kỷ, ông Nhựa luôn tự trách mình vì chưa thể đưa bạn về với đất mẹ Quang Thịnh. Ông bắt đầu hệ thống lại thông tin, trở thành Người cung cấp chính xác nhất về liệt sĩ:

• Họ tên liệt sĩ: Xuyên Quang Thịnh.

Trong ngôi nhà nhỏ tại Tiên Lục - Lạng Giang - Bắc Giang, ông Nhựa vẫn giữ chiếc điện thoại cũ với số máy 01633338159 (nay là 0333338159). Ông không thay số, không tắt máy, vì ông hy vọng một ngày nào đó, một đoàn tìm kiếm hài cốt liệt sĩ sẽ gọi đến và nói rằng: "Chúng tôi đã tìm thấy anh Thịnh rồi."

CHƯƠNG 5: Ý NGHĨA CỦA MỘT CÁI TÊN

Câu chuyện của liệt sĩ Thịnh và ông Nhựa không chỉ là chuyện của hai người lính. Đó là câu chuyện về đạo lý "Uống nước nhớ nguồn" của dân tộc. Thông tin mà ông Nhựa cung cấp không chỉ là những dòng chữ khô khan trên giấy tờ hành chính, mà là nhịp cầu nối quá khứ với hiện tại.

Mỗi khi có ai hỏi về người bạn năm xưa, ông Nhựa lại giở lại ký ức, giọng run run: "Chúng tôi cùng nhập ngũ năm 1967. Tôi may mắn còn sống để về làm Hạ sĩ, làm tiểu đội trưởng, còn Thịnh thì mãi mãi gửi thân xác ở cây số 32 ấy. Nếu ai đi qua Đường 12, xin hãy thắp một nén nhang cho anh..."

Người cung cấp:

• Nhân chứng: Nguyễn Đình Nhựa (Sinh năm 1947).